इतिहास व समाजसुधारक — संपूर्ण प्रश्नसंच
History • एकूण 374 अधिकृत प्रश्न, अचूक उत्तरे व सविस्तर मराठी स्पष्टीकरण
-
1
इ.स. 1875 मधील शेतकऱ्यांचे उठाव कोणत्या भागामध्ये झाले होते ? a. भिमडी, शिरुर, पारनेर, नगर b. इंदापूर, हवेली, बागलाण, सातारा c. तासगांव, शिराळा, जत; मलकापूर d. श्रीगोंदा, कर्जत, सोलापूर, रत्नागिरी
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
2
प्रार्थना समाजाबाबत पुढीलपैकी कोणती विधाने योग्य आहेत ? a. दादोबा तर्खडकर, डॉ. आत्माराम पांडुरंग, वामन आबाजी मोडक, भाऊ महाजन, इत्यादींनी 31 मार्च 1867 रोजी मुंबई येथे प्रार्थना समाजाची स्थापना केली. b. प्रार्थना समाजामार्फत 'सुबोध पत्रिका' सुरू केली. c. प्रार्थना समाजाच्या माध्यमातून ना. म. जोशी यांनी मजुरांची स्थिती सुधारण्यासाठी 'सोशल सर्विस लीग'ची स्थापना केली. d. प्रार्थना समाजाने मुंबई, सोलापूर, कोल्हापूर येथे महाविद्यालयांची स्थापना केली.
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
3
खालीलपैकी महाराष्ट्रातील रयत शिक्षण संस्थेचे संस्थापक कोण होते?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
4
शिरोडे सत्याग्रह खालीलपैकी कोणत्या भारतातील प्रसिद्ध घटनेशी संबंधित आहे?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
5
महात्मा ज्योतिबा फुले यांना मुलींची शाळा चालवण्यासाठी खालीलपैकी कोणी मदत केली? (a) सखाराम यशवंत परांजपे, सदाशिव गोविंद हाटे (b) सदाशिवराव बलाल गोवंडे, मोरो विठ्ठल वाळवेकर (c) विष्णुपंत थत्ते, केशव शिवराम भवाळकर (d) देवराव ठोसर, श्रीमती ई.सी. जोन्स
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
6
गोपाळ गणेश आगरकर यांच्या संदर्भात खालील विधाने विचारात घ्या • त्यांचा जन्म महाराष्ट्रातील सातारा जिल्ह्यातील कराड तालुक्यातील टेंभू या गावी झाला • ते विधवा पुनर्विवाहाचे कट्टर समर्थक होते. • त्यांनी ऑगस्ट 1892 ते त्यांचा मृत्यू होईपर्यंत म्हणजे जून 1895 पर्यंत दोन वर्षे फर्ग्युसन महाविद्यालयाचे प्राचार्य म्हणूनही कार्य केले. वरीलपैकी कोणते योग्य आहे/आहेत?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
7
स्वदेशी चळवळीच्या वेळी कलकत्ता येथे खालीलपैकी कोणी अनुशीलन समितीचे आयोजन केले होते?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
8
पंडिता रमाबाई यांनी पुढीलपैकी कोणत्या संस्थेची स्थापना केली होती? 1. भारत स्त्री महामंडळ 2. आर्य महिला समाज 3. शारदा सदन 4. मुक्ती मिशन खाली दिलेल्या संकेतांमधून योग्य उत्तर निवडा.
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
9
लोकमान्य टिळकांच्या होम रूल लीगबद्दल (Home Rule League) खालील विधाने विचारात घ्या: (a) टिळक लीगने महाराष्ट्र (मुंबई वगळता), कर्नाटक, बेरार आणि मध्य प्रांतांमध्ये काम केले. (b) टिळक लीगचे मुख्यालय दिल्लीत होते. (c) या लीगच्या एकूण ६ शाखा होत्या. **वरीलपैकी कोणती विधाने बरोबर आहेत?**
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
10
मिठाच्या सत्याग्रहादरम्यान, बिहारमध्ये, मीठ बनवण्याव्यतिरिक्त, लोकांनी कोणत्या कराचा विरोध करून सरकारला विरोध करणे निवडले?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
11
राम प्रसाद बिस्मिल हे तिसर्या भारतीय क्रांतिकारकांपैकी एक होते ज्यांना ब्रिटीशांनी फाशी दिली:
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
12
अखिल भारतीय किसान सभा पक्षाचे संस्थापक कोण होते?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
13
भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेसने (INC) खालीलपैकी कोणत्या गोलमेज परिषदेत प्रत्यक्ष सहभाग घेतला होता?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
14
“ही गुलामगिरीची नवीन सनद होती”- भारत सरकार कायदा, 1935 बद्दल हे विधान कोणी केले?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
15
आर. जी. भांडारकर कोणत्या सुधारणावादी संस्थेचे एक लोकप्रिय नेते होते?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
16
इ.स. _________ मध्ये पुणे, सातारा व महाराष्ट्रातील इतर शहरांमध्ये परमहंस मंडळाची स्थापना करण्यात आली होती.
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
17
खालील पैकी कोणत्या वर्षी जातिव्यवस्थेविरुद्ध लढण्यासाठी सत्यशोधक समाजाची स्थापन झाली ?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
18
राम मोहन रॉय यांना 'राजा' ही पदवी कोणी दिली?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
19
विधवांना पुनर्विवाह करण्याची परवानगी देणारा कायदा (हिंदू विधवा पुनर्विवाह कायदा) कोणत्या वर्षी पारित झाला?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
20
अकाली चळवळीशी कशाशी संबंधित होती?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
21
यादी I (संस्था) आणि यादी II (सुधारणावादी) जुळवा आणि योग्य पर्याय निवडा? +-----------------------------+-----------------------+ | यादी I | यादी II | +-----------------------------+-----------------------+ | (A) आत्मीय सभा | (1) दयानंद सरस्वती | | (B) धर्मसभा | (2) राजा राम मोहन रॉय | | (C) इंडियन रिफॉर्म असोसिएशन | (3) राधाकांत देब | | (D) आर्य समाज | (4) केशुबचंद्र सेन | +-----------------------------+-----------------------+
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
22
एमजी रानडे आणि जीव्ही जोशी यांनी खालीलपैकी कोणत्या संस्थेची स्थापना केली?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
23
1864 मध्ये मद्रास येथे खालीलपैकी कशाची स्थापना झाली होती?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
24
सय्यद अहमद बरेलवी कोणत्या मुस्लिम सुधारणा आंदोलनाचे संस्थापक होते?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
25
मद्रास प्रेसिडेन्सीमध्ये विधवा पुनर्विवाह संघटनेचे संस्थापक कोण होते?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
26
पुणे सार्वजनिक सभा कोणत्या वर्षी स्थापन करण्यात आली?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
27
सविनय कायदेभंग चळवळीशी संबंधित खालीलपैकी कोणत्या सत्याग्रहाचे (1930 - 31) नेतृत्व गांधीजींनी केले होता?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
28
स्वातंत्र्य लढ्यात असहकार चळवळीच्या कोणत्या विचाराची कल्पना नव्हती?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
29
1919 च्या भारत सरकार कायद्याबद्दल खालीलपैकी कोणते विधान **योग्य नाही**?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
30
भारतीय स्वातंत्र्य चळवळीदरम्यान या घटना घडल्या त्या योग्य क्रमाने कोणत्या पर्यायांचे प्रतिनिधित्व केले जाते? 1. लाला लाजपत राय यांचा मृत्यू 2. चौरी चौरा घटना 3. जालियनवाला बाग हत्याकांड 4. मुस्लिम लीगची स्थापना
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
31
सार्वजनिक सुरक्षा अध्यादेश (1929) चे उद्दिष्ट होते
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
32
महादेव गोविंद रानडे यांनी ______________ ची स्थापना केली.
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
33
खालील जोड्या विचारात घ्या: +-----------------------------+--------+ | चळवळ/समाज | ठिकाण | +-----------------------------+--------+ | 1.बहिष्कृत हितकारिणी सभा | मद्रास | | 2. हरिजन सेवक संघ | पुणे | | 3. भारतीय होमरूल सोसायटी | यूएसए | | 4. डेक्कन एज्युकेशन सोसायटी | पुणे | +-----------------------------+--------+ वरीलपैकी कोणती जोडी बरोबर जुळली आहे?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
34
ग्रामदान चळवळ भारतातील कोणत्या राज्यातून सुरू झाली?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
35
1888 मध्ये मद्रास येथे झालेल्या राष्ट्रीय सामाजिक चळवळीच्या पहिल्या अधिवेशनाचे अध्यक्षपद कोणी भूषवले होते?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
36
1893 साली शिकागो येथे झालेल्या जागतिक धर्म परिषदेत केलेल्या भाषणासाठी ते प्रसिद्ध आहेत. 'ते' कोण होते?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
37
तीनकाठिया पद्धतीनुसार, चंपारणच्या शेतकर्यांवर ____________ सह त्यांच्या जमिनीच्या प्रति गुंठा तीन काठे शेती करणे बंधनकारक होते.
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
38
स्वदेशी चळवळीसंदर्भात खालीलपैकी कोणती विधाने **योग्य नाही**त?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
39
मोर्ले-मिंटो सुधारणांमुळे व्हाईसरॉयला त्यांच्या कार्यकारी परिषदेत एका भारतीय सदस्याची नियुक्ती करण्याचा अधिकार मिळाला. व्हाईसरॉयच्या कार्यकारी परिषदेत सामील होणारे पहिले भारतीय कोण होते?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
40
भारतातील 1857 च्या उठावात खालीलपैकी कोण योगदानकर्ता/योगदानकर्ते होता/होते? 1. नाना साहेब 2. चेतराम जाटव 3. अशफाकउल्ला खान 4. बेगम हजरत महल खालील पर्यायांमधून योग्य कोड निवडा:
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
41
1906 मध्ये स्थापन झालेल्या ऑल इंडिया मुस्लिम लीगचे पहिले अध्यक्ष कोण होते?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
42
पुढीलपैकी कोणत्या राष्ट्रीय नेत्याने 1935-36 दरम्यान 'वेटिंग फॉर अ व्हिसा' हे आत्मचरित्र लिहिले?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
43
मवाळवादी गटाच्या संदर्भात खालीलपैकी कोणती विधाने सत्य आहेत? 1. त्यांचा सामाजिक आधार जमिनदार आणि शहरांतील उच्च-मध्यमवर्ग होता. 2. त्यांनी घटनात्मक सुधारणा आणि सेवांमध्ये भारतीयांना वाटा देण्याची मागणी केली. 3. त्यांचा असा विश्वास होता की परतीच्या राजकीय संबंधांमुळे भारताचे ब्रिटिश शोषण कायम राहील.
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
44
खालीलपैकी कोणत्या 'आश्रम'ची स्थापना महात्मा गांधींनी केली नव्हती?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
45
कोणत्या स्वातंत्र्यसैनिकाला 'ग्रँड ओल्ड मॅन ऑफ इंडिया' म्हणून देखील ओळखले जाते?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
46
भारतामध्ये शुद्धी चळवळ कोणी सुरू केली?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
47
खालील जोड्या जुळवा +-------------------------+----------------------+ | संस्था | संस्थापक | +-------------------------+----------------------+ | 1. प्रार्थना समाज | A. राजा राम मोहन रॉय | | 2. सत्यशोधक समाज | B.आत्माराम पांडुरंग | | 3. रेहनुमाई माझदासन सभा | C. ज्योतिबा फुले | | 4. ब्राम्हो समाज | D. नौरोजी फर्दोनजी | +-------------------------+----------------------+
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
48
खालीलपैकी कोण रहनुमाई माजदायासन सभेशी संबंधित नाही?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
49
खालीलपैकी कोण यंग बंगाल चळवळीशी संबंधित होते?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
50
आंबेडकरांनी काळाराम मंदिर सत्याग्रह कोणत्या वर्षी सुरू केला?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
51
सोहन सिंह भाकना आणि हर दयाळ प्रामुख्याने खालीलपैकी कोणत्या संस्थेशी संबंधित होते?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
52
खालीलपैकी कोणाला "भारतीय कामगार चळवळीचे जनक" म्हणून ओळखले जाते?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
53
1914 मध्ये अलाहाबाद (प्रयागराज) येथे 'सेवा समिती'ची स्थापना कोणी केली होती?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
54
आर्य समाजाच्या संदर्भात खालील विधाने विचारात घ्या. 1. यात पाश्चात्य विज्ञानांच्या अभ्यासाचा निषेध करण्यात आला. 2. हे पुराणातील शिकवणीवर आधारित होते. वरीलपैकी कोणते विधान/विधाने योग्य आहे/आहेत?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
55
भारताच्या स्वातंत्र्य लढ्यातील गांधीजींचा पहिला विशाल सहभाग असलेला 1917 चा चंपारण सत्याग्रह, कोणत्या गटाच्या समर्थनार्थ सुरू करण्यात आला होता?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
56
1905 नंतरच्या ब्रिटिश धोरणांना तोंड देण्याचे स्वदेशी चळवळीचे उद्दिष्ट कशाप्रकारचे होते?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
57
______ च्या भारतीय परिषद कायद्याने भारतात 'स्वतंत्र मतदारसंघ' ही संकल्पना मांडली.
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
58
1978 मध्ये, केशव चंद्र सेन यांच्या असंतुष्ट अनुयायांनी साधारण ब्राह्मो समाजाची स्थापना केली. खालीलपैकी त्याचे संस्थापक कोण होते?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
59
महिला शिक्षण आणि हक्कांमध्ये त्यांच्या अग्रगण्य कार्यासाठी 'भारतीय स्त्रीवादाची जननी' म्हणून कोणाला ओळखले जात असे?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
60
काकतीय राजवंशाचे संस्थापक कोण होते?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
61
हैदराबाद राज्याची स्थापना _____________ ने केली.
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
62
काझी अब्दुल गफ्फार, ज्यांनी पोलीस कारवाईनंतर हैदराबाद राज्यातील हत्याकांडाची माहिती भारत सरकारला दिली, त्यांनी खालीलपैकी कोणत्या वर्तमानपत्रात काम केले?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
63
आधुनिक भारताचे जनक म्हणून कोणाला ओळखले जाते?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
64
1856 च्या कायद्यात काय समाविष्ट करण्यात आले?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
65
गोपाळ हरी देशमुखांबद्दल पुढे दिलेल्यापैकी कोणते/कोणती वाक्य/वाक्ये **चुकीचे आहे**/आहेत? (a) त्यांनी इंदूप्रकाश, लोकहीतवादी आणि ज्ञानोदय ही वर्तमानपत्रे सुरू केली. (b) त्यांचे असे मत होते की देशात स्वातंत्र्य नांदल्याशिवाय देशाची आर्थिक स्थिती सुधारणार नाही म्हणून ब्रिटीशांकडून भारतीयांनी आपला राजकीय हक्क घेतला पाहिजे. (c) त्यांनी महाराष्ट्रात मॉरिशस मधून उसाचे बेणे प्रथम आयात केले. पर्यायी उत्तरे:
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
66
बी.आर. आंबेडकरांनी 1927 च्या मंदिर प्रवेश आंदोलनाचे नेतृत्व केले कारण _______. (A) जातिवादी समाज ज्या लोकांना 'अस्पृश्य' म्हणत असे त्यांना मंदिरात प्रवेश दिला जात नव्हता. (B) ते आधीच बौद्ध बनले होते आणि बौद्ध धर्माला हिंदू धर्माचा एक संप्रदाय मानला जावा अशी त्यांची इच्छा होती. (C) हिंदू समाजाची समानतेच्या तत्त्वांवर पुनर्रचना व्हावी अशी त्यांची इच्छा होती.
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
67
ब्राह्मणेतर पत्रकारितेची मुहुर्तमेढ रोवून चिपळूणकरांच्या महात्मा ज्योतिराव फुलेंवरील हल्याचा बचाव आपल्या वृत्तपत्राद्वारे कोणी केला ?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
68
मुस्लिम सुधारणा चळवळींबाबत खालील विधाने विचारात घ्या: 1. अलीगढ चळवळीने मुस्लिम समाजातील सामाजिक अत्याचारांमध्ये सुधारणा करण्याचा प्रयत्न केला आणि मुस्लिमांमध्ये पाश्चात्य शिक्षणाचा पुरस्कार केला. 2. देवबंद शाळा ही एक ऑर्थोडॉक्स चळवळ आहे जी पारंपारिक इस्लामिक पद्धतींवर आधारित होती. वरीलपैकी कोणते/कोणती विधान/विधाने योग्य आहे/आहेत?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
69
जोड्या लावून योग्य पर्याय निवडा. +-----+------------------------------------+-------+---------------------------------------------------------------------------------+ | (a) | आचार्य बाळशास्त्री जांभेकर | (i) | सूरत येथे भानवधर्म सभेची स्थापना | +-----+------------------------------------+-------+---------------------------------------------------------------------------------+ | (b) | दुर्गाराम मंछाराम, दादोबा पांडुरंग | (ii) | ख्रिस्ती मिशनऱ्यांच्या ताब्यात गेलेल्या श्रीपाद शेषाद्री परळीकर यांचे शुद्धीकरण | | (c) | ॲ नी बेझंट | (iii) | नॉर्मल स्कूल व व्हिक्टोरिया इन्स्टिट्यूटची स्थापना | | (d) | केशवचंद्र सेन | (iv) | सेंट्रल हिंदू कॉलेजची स्थापना | +-----+------------------------------------+-------+---------------------------------------------------------------------------------+
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
70
1916 चा प्रसिद्ध लखनऊ करार __________यांच्या दरम्यान झाला.
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
71
ऑल इंडिया ट्रेड युनियन काँग्रेसचे पहिले अध्यक्ष ____ होते.
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
72
खालीलपैकी कोण सचिव म्हणून हिंदू फीमेल स्कूलशी संबंधित होते, जे नंतर बेथून फीमेल स्कूल म्हणून ओळखले जाऊ लागले?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
73
जयप्रकाश नारायण यांना कोणत्या नावाने ओळखले जात असे?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
74
स्वदेशी चळवळीच्या संदर्भात खालील विधाने विचारात घ्या. 1. याने स्वदेशी कारागीर कला आणि उद्योगांच्या पुनरुज्जीवनासाठी हातभार लावला. 2. राष्ट्रीय शिक्षण परिषदेची स्थापना स्वदेशी चळवळीचा एक भाग म्हणून करण्यात आली. वरीलपैकी कोणते/कोणती विधान/विधाने योग्य आहे/आहेत?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
75
होम रूल लीगच्या संदर्भात, खालील विधाने विचारात घ्या: 1. टिळकांची होमरूल लीग चळवळ ॲनी बेझंटच्या लीगच्या तुलनेत अधिक संघटित होती. 2. ॲनी बेझंटच्या लीगच्या तुलनेत टिळकांचे गृहराज्य अधिक भागात पसरले होते. 3. मोहम्मद अली जिना यांनी होम रूल लीगमध्ये भाग घेतला. वरीलपैकी किती विधाने योग्य आहेत?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
76
सूची-I बरोबर सूची-II जुळवा आणि सूचीखाली दिलेल्या संकेताचा वापर करून योग्य उत्तर निवडा: +------------------------+--------------------------+ | सूची – I (संस्थापक) | सूची – II (वर्तमानपत्रे) | +------------------------+--------------------------+ | (A) सी. आर. दास | (1) वंदे मातरम् | | (B) लाला लजपत राय | (2) संवाद कौमुदी | | (C) मदन मोहन मालवीय | (3) फाॅरवर्ड | | (D) राजा राम मोहन राॅय | (4) इंडियन युनियन | +------------------------+--------------------------+
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
77
महात्मा गांधींनी सत्याग्रह आश्रमची स्थापना खालीलपैकी कोणत्या वर्षी केली?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
78
खालीलपैकी कोण मवाळांचे नेते नव्हते?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
79
महाराष्ट्र आणि गुजरात राज्यांची निर्मिती _________ मध्ये झाली.
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
80
खालीलपैकी कोणते संस्थान अंतर्गत गैरव्यवस्थेमुळे 1856 मध्ये ईस्ट इंडिया कंपनीने 'साम्राज्य विस्तार धोरणा' (Policy of Lapse) अंतर्गत खालसा केले?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
81
1774 मध्ये रॉबर्ट क्लाइव्ह यांच्या जीवनात कोणती दुःखद घटना घडली?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
82
खालीलपैकी कोणत्या आयोगाच्या शिफारशीनुसार 1883 साली 'दुष्काळ संहिता तयार करण्यात आली ?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
83
बक्सारची लढाई खालीलपैकी कोणत्या वर्षी झाली?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
84
खालीलपैकी कोणत्या वर्षी मद्रासपत्तनम शहर, जे नंतर विस्तारले आणि आधुनिक चेन्नईमध्ये विकसित झाले, स्थानिक राजांकडून ईस्ट इंडिया कंपनीने (EIC) विकत घेतले?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
85
वास्को द गामा दुसऱ्यांदा कोणत्या वर्षी मलाबार किनारपट्टीवरील कालीकत येथे उतरला?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
86
1498 मध्ये, मालाबार किनारपट्टीवरील कालीकत येथे पोहोचणारा पहिला पोर्तुगीजExplorer कोण होता?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
87
भारतातील पहिला पोर्तुगीज गव्हर्नर कोण होता, ज्याला 1505 मध्ये नौदल वर्चस्व स्थापित करण्यासाठी पाठवले होते?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
88
पहिले अँग्लो-मराठा युद्ध सुरतच्या तहाने सुरू झाले आणि _______ च्या तहाने संपले.
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
89
मुंबई मध्ये खालीलपैकी कोणत्या दोन ठिकाणी ब्रिटीशांच्या काळात मीठाच्या पेठा होत्या?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
90
वांदीवाशच्या लढाईसंदर्भात खालील विधानांचा विचार करा: 1. लढाईचा तात्कालिक संदर्भ कर्नाटक आणि हैदराबाद येथील लागोपाठच्या वादाने जोडला गेला होता. 2. फ्रेंच आणि ब्रिटिश यांच्यात हा लढा झाला होता. 3. लढाईनंतर भारतातील सर्वोच्च सत्ता म्हणून ब्रिटिश उदयास आले. वर दिलेली कोणती विधाने बरोबर आहे/आहेत?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
91
पुढील विधानांचा विचार करा: 1. त्यांनी सोळाव्या शतकात भारतात वसाहती स्थापन केल्या. 2. त्यांच्या दबावाखाली मुघलांनी इंग्रजांना व्यापारी हक्क देण्यास नकार दिला. 3. दमण, हुगळी आणि सालसेट येथे त्यांची वस्ती होती. वरील विधाने खालीलपैकी कोणत्या युरोपियन सत्तेशी संबंधित आहेत?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
92
बंगालच्या गव्हर्नर जनरलपदाचे पद बदलून कोणत्या अधिनियमाने भारताचे गव्हर्नर जनरल नेमले?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
93
प्लासीची लढाई 1757 मध्ये रॉबर्ट क्लाइव्ह यांच्या नेतृत्वाखालील ब्रिटिश सैन्याने आणि बंगालच्या नवाबांनी _____ यांच्यात झाली.
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
94
वसाहतवादी राजवटीत भारताच्या राष्ट्रीय आणि दरडोई उत्पन्नाच्या अंदाजांबाबत खालीलपैकी कोणते विधान बरोबर आहे?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
95
भारतीय वस्त्रोद्योगाला भेदभावपूर्ण व्यापारी पद्धतींना सामोरे जावे लागले होते. ब्रिटिश राजवटीत खालीलपैकी कोणत्या धोरणांमुळे भारतीय वस्त्रोद्योगाचे नुकसान झाले होते?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
96
ब्रिटिश राजवटीपूर्वी खालीलपैकी कोणते भारतीय अर्थव्यवस्थेचे एक वैशिष्ट्य होते?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
97
रयतवारी पद्धत, ज्यामध्ये शेतकऱ्यांना वार्षिक कर थेट सरकारकडे भरावा लागत असे, तो प्रामुख्याने खालीलपैकी कोणत्या प्रांतात सुरू करण्यात आला?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
98
भारतातील पहिली रेल्वे लाईन 1853 मध्ये _______ ते _______ दरम्यान सुरू झाली.
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
99
जमीनदारी व्यवस्थेबाबत खालीलपैकी कोणते विधान **योग्य नाही**?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
100
रयतवारी जमाबंदीसंदर्भात खालील विधानांचा विचार करा: 1. याची सुरुवात मद्रास आणि बॉम्बे प्रेसिडेंन्सीमध्ये झाली होती. 2. राज्यातील वाटा धारक उत्पन्न आणि बाजारातील प्रचलित किंमतींच्या उत्पन्नावर आधारित होता. 3. यामुळे सरकार आणि शेतकरी यांच्यातील मध्यस्थांचे उच्चाटन झाले. वर दिलेले/दिलेली कोणते/कोणती विधान/विधाने योग्य आहे/आहेत?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
101
वसाहतीच्या राजवटीत ब्रिटिश अर्थविषयक धोरणांचे आर्थिक परिणाम काय आहेत? 1. शेतीचे व्यावसायिकीकरण 2. व्यवस्थापकीय संस्था प्रणालीचा उदय 3. नागरी हस्तकला उत्पादनाची भरभराट खालील पर्याय वापरून योग्य उत्तर निवडा.
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
102
खालीलपैकी कोणते विधान ब्रिटिश काळात अवलंबलेल्या 'दादनी पद्धती'चे उत्तम वर्णन करते?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
103
रोमेश चंद्र दत्त यांनी लिहिलेल्या “इकॉनॉमिक हिस्ट्री ऑफ इंडिया” या पुस्तकाच्या संदर्भात खालील विधाने विचारात घ्या.: 1. दादाभाई नौरोजींनी मांडलेल्या निचरा सिद्धांतावर आधारित आर्थिक निचरा हा पुस्तकाचा प्रमुख विषय आहे. 2. नेपोलियन युद्धांच्या समाप्तीनंतर भारताच्या कापूस उत्पादकांच्या निर्यातीत झपाट्याने घट झाली आहे, असे यात मांडले आहे. वरीलपैकी कोणते/कोणती विधान/विधाने योग्य आहे/आहेत?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
104
भारतीयांना शस्त्र बाळगण्यास मनाई करणारा आर्म्स अॅक्ट (शस्त्रास्त्र कायदा) ______ मध्ये पारित झाला.
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
105
भारत सरकार कायदा, 1858 नंतर भारत कोणाच्या वर्चस्वाखाली आला?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
106
ब्रिटीश कायद्याद्वारे व्हाईसरॉयला अध्यादेश जारी करण्याचे अधिकार दिले गेले होते ?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
107
ब्रिटीश संसदेच्या खालीलपैकी कोणत्या कायद्यानुसार ब्रिटिश मंत्रिमंडळाच्या सदस्याची भारतासाठी राज्य सचिव म्हणून नियुक्ती करण्यात आली होती?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
108
अधिनियम III, 1872 काय होता?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
109
कोणत्या कायद्याने भारतातील कंपनी नियम रद्द केला?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
110
स्थानिक भाषा वृत्तपत्र कायदा कोणत्या वर्षी लागू करण्यात आला?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
111
भारतीय क्रांतीची जननी कोणाला मानले जाते?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
112
लोकमान्य टिळकांनी भारतीय राष्ट्रीय चळवळीदरम्यान खालीलपैकी कोणत्या वृत्तपत्राचे लेखन केले होते?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
113
लंडन इंडियन सोसायटी व ईस्ट इंडिया असोसिएशनची स्थापना खालीलपैकी कोणत्या व्यक्तीने केली आहे?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
114
'सत्यमेव जयते' चे पठण सर्वप्रथम __________ यांनी केले.
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
115
कोणत्या महिलेला "भारतीय क्रांतीची" जननी म्हणून ओळखले जाते?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
116
देशरत्न म्हणून कोणाला ओळखले जाते?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
117
पूणे येथे होमरूल चळवळ कोणी सुरू केली?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
118
व्हाईसरॉय यांची पहिली कार्यकारी परिषदेत सामील होणारे पहिले भारतीय कोण?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
119
जालीयनवाला बाग हत्याकांड निषेधार्थ सर ही पदवी कोणी परत केली ?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
120
'डिप्रेस्ड क्लासेस मिशन' या संस्थेची स्थापना कोणी केली ?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
121
“माझ्या जन्मभूमी भारताला” हे कविता कोणत्या लेखकाने लिहिले आहे?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
122
कोणत्या प्रसिद्ध समाज सुधारकांना मुल्शंकर म्हणूनही ओळखले जात होते?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
123
अलिगढ आंदोलनाचा मुख्य उद्देश काय होता?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
124
1793 साली कंपनीने सुरू केलेल्या कायमधारा पद्धतीचे प्राथमिक उद्दिष्ट काय होते?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
125
पंडिता रमाबाईंच्या पुस्तकाचा केंद्रबिंदू काय होता?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
126
स्वातंत्र्यपूर्व काळात भारतीय उद्योजक मोठ्या संख्येने पुढे येऊ शकले नाहीत कारण - अ) इंग्रज सरकारचा पाठिंबा नव्हता. ब) भारतीय उद्योजकांना कारखाना व्यवस्थापनाचा अनुभव नव्हता. क) कारखाना सुरू करण्यासाठी भारतीय उद्योजकांकडे भांडवल नव्हते.
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
127
"कोणत्याही सरकारी संचालकाने घटकांकडे दुर्लक्ष केले, तर त्यासाठी जनतेने त्याला नक्कीच जबाबदार धरले पाहिजे" हे विधान कोणाचे आहे?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
128
तिसर्या अँग्लो मराठा युद्धाचे काय परिणाम आहेत ? • पेशवा बाजीराव द्वितीय यांना ब्रिटिशांचा निवृत्तीवेतन म्हणून बिठूर येथे हद्दपार आणि हद्दपार केले गेले. • व त्याचे प्रांत जोडले गेले. • शिवाजी महाराजांचा वंशज सातारा येथे सिंहासनावर बसविला. • शाहू महाराजांचा वंशज सातारा येथे सिंहासनावर बसविला.
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
129
खालीलपैकी कोण NAM चे नेते नव्हते? (१) युगोस्लाव्हियाचे राष्ट्रपती टिटो (मूळ नाव जोसिप ब्रोझ). (२) इजिप्तचे राष्ट्रपती गमाल अब्देल नासर (३) इंडोनेशियाचे राष्ट्रपती क्वामे एनक्रुमाह (4) पंतप्रधान जवाहरलाल नेहरू वरीलपैकी कोणते विधान योग्य आहे/आहेत?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
130
इतर भारतीयांसोबत गांधीजींनी खालीलपैकी कोणत्या कारणासाठी दक्षिण आफ्रिकेत नेटाल काँग्रेस सुरू केली?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
131
साइमन कमीशन के संबंध में निम्नलिखित में से कौन सा/से कथन सही है/हैं? • आयोग में सात भारतीय शामिल थे। • साइमन कमीशन के विरोध में मोहम्मद अली जिन्ना ने कांग्रेस से हाथ मिला लिया। • साइमन कमीशन के विरोध के दौरान लाला लाजपत राय की मृत्यु हो गई।
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
132
ताराबाई शिंदे यांनी त्यांच्या 'स्त्री पुरुषतुलना ' या पुस्तकात टीका केली आहे. A. स्त्री आणि पुरुष यांच्यातील सामाजिक फरक. B. स्त्री आणि पुरुष यांच्यातील नैसर्गिक फरक. योग्य पर्याय निवडा.
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
133
1909 च्या भारतीय परिषद अधिनियमाला ________ असेही म्हटले जाते.
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
134
समता सैनिक दल (SSD) ही सामाजिक संघटना _______ यांनी स्थापन केली होती.
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
135
खालीलपैकी कोणती जोडी योग्यरित्या जुळत नाही ? +----------------------------+--------------------------+ | A (संघटना) | B (संबंधित) | +----------------------------+--------------------------+ | 1. भारत स्त्री महामंडळ | (i) सरला देवी चौधुराणी | | 2. महिला भारतीय संघ | (ii) तिया | | 3. राष्ट्रीय महिला परिषद | (iii) लेडी मेहरीबाई टाटा | | 4. अखिल भारतीय महिला परिषद | (iv) मार्गारेट Cosuins | +----------------------------+--------------------------+
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
136
डॉ. आत्माराम पांडुरंग तर्खडकर हे सामाजिक क्रांतीचे अग्रदूत होते. ______ ही त्यांची मुलगी आधुनिक काळात ब्रिटनमध्ये शिक्षणासाठी गेलेल्या अगदी पहिल्या मोजक्या महाराष्ट्रीय स्त्रियांमध्ये गणली जाते.
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
137
पुढील विधानांचा विचार करा: 1. व्यापार संधींच्या शोधात फ्रेंच लोक भारतात आले. 2. पोर्तुगीज पहिला युरोपियन गट होता ज्यांनी भारतापर्यंत थेट समुद्री मार्ग शोधला. 3. राणी एलिझाबेथ प्रथम ही ब्रिटीश ईस्ट इंडिया कंपनीची भागधारक होती. वरीलपैकी कोणते/कोणती विधान/विधाने योग्य आहे/आहेत?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
138
लंडनमध्ये ईस्ट इंडिया असोसिएशनची स्थापना कोणी केली?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
139
खान अब्दुल गफ्फार खान यांनी इंग्रजांच्या विरोधात सुरू केलेल्या आंदोलनाचे नाव काय होते?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
140
विधवा पुनर्विवाहाच्या बाजूने चळवळ कोणी सुरू केली?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
141
गोवा राज्याला पोर्तुगीजांपासून कोणत्या वर्षी स्वातंत्र्य मिळाले?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
142
गांधी-आयर्विन करार कोणत्या वर्षी झाला ?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
143
खालीलपैकी कोणत्या क्रांतिकारकाने आपल्या खटल्यादरम्यान असे म्हटले होते की, "मला बॉम्ब आणि पिस्तुलाच्या पंथाचे उदात्तीकरण करायचे नाही, तर समाजात क्रांती घडवून आणायची आहे"?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
144
अलाहाबाद येथे आयसीएसची प्रथम परीक्षा कोणत्या कायद्यानुसार झाली?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
145
स्वामी दयानंद सरस्वती यांनी नवीन संस्थेची स्थापना केली जी केवळ धर्मासाठीच नाही तर भारताच्या सामाजिक जीवनासाठी चांगली ठरली. त्याला ___ म्हणतात
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
146
समाजातील दुर्बल घटकांना सामाजिक न्याय मिळवून देण्यासाठी महाराष्ट्रात खालीलपैकी कोणत्या संघटनेची स्थापना करण्यात आली?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
147
'सारे जहां से अच्छा, हिंदुस्तान हमारा' या गाण्याचे लेखक कोण आहेत?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
148
भगतसिंग आणि बी. के. दत्त यांनी _______ रोजी केंद्रीय विधानसभेत बॉम्ब फेकला होता.
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
149
खालीलपैकी कोणत्या कायद्याने अँग्लो-इंडियन्ससाठी विधानमंडळांमध्ये जागा राखून ठेवल्या आहेत, ज्यानुसार विविध समुदायांसाठी जागा वाटप केल्या आहेत?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
150
शनिवारवाडा कोणाच्या कारकिर्दीत बांधला गेला?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
151
फाळणीच्या वेळी भारतीय राष्ट्रीय कॉंग्रेसचे अध्यक्ष कोण होते?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
152
सविनय कायदेभंगाची चळवळ कधी सुरु करण्यात आली?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
153
'मला रक्त द्या' ही घोषणा कोणी दिली! मी तुला स्वातंत्र्याचे वचन देतो?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
154
शिवाजी महाराजांनी मराठा साम्राज्याच्या कारभारासाठी स्थापन केलेल्या अष्टप्रधानांच्या संदर्भात पुढील जोड्या विचारात घ्या. +-----------+------------------+ | यादी - I | यादी - II | +-----------+------------------+ | 1. अमात्य | गृहमंत्री | | 2. सामंत | अर्थमंत्री | | 3. सचिव | परराष्ट्र मंत्री | +-----------+------------------+ खालीलपैकी कोणती जोडी चुकीच्या पद्धतीने जुळली आहे?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
155
सी. राजगोपालाचारी यांनी खालीलपैकी कोणत्या राज्यात मीठ सत्याग्रहाचे नेतृत्व केले?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
156
राजा राम मोहन रॉय यांच्या संदर्भात खालीलपैकी कोणते विधान योग्य आहे / आहेत? • त्यांनी आत्मिय सभा सुरू केली. • त्यांनी ब्रह्मसमाजाची स्थापना केली. • त्यांनी 'तुहफत-उलमुहहिदीन' (ए गिफ्ट टू एकेशेस्टिस्ट) पुस्तक लिहिले. खाली दिलेल्या पर्यायांमधून योग्य उत्तर निवडा:
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
157
कोणत्या भारतीय बँकेने 100 अब्ज डॉलर्सचे बाजार भांडवल आणि ₹100 ट्रिलियनचा एकूण व्यवसाय ओलांडून दुहेरी ऐतिहासिक टप्पा गाठला आहे, आणि असे करणारी ती भारतीय बँकिंग इतिहासातील पहिली बँक ठरली आहे?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
158
8 फेब्रुवारी, 1843 रोजी पुढीलपैकी कोणत्या व्यक्तींनी मानव धर्म सभा स्थापन केली होती? (a) दादोबा पांडूरंग तर्खडकर (b) दुर्गाराम मच्छाराम मेहता (c) लोकहितवादी गो. ह. देशमुख (d) डॉ. भाऊ दाजी लाड
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
159
ब्रिटिश सरकारने न्याय मिळवून देण्यासाठी राजाचे प्रतिनिधी म्हणून भारतीयांना 'जस्टिस ऑफ द पीस' ही पदे दिली. त्यापैकी दोन व्यक्तिमत्त्वे कोणती?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
160
योग्य जोड्या जुळवा: +----+-------------------+-----+--------------------------------------+ | a. | जी. जी. आगरकर | I | बालविवाहावर टीका | +----+-------------------+-----+--------------------------------------+ | b. | ज्योतिबा फुले | II | मूर्तीपूजेवर टीका | | c. | भाऊ दाजी लाड | III | वर्णव्यवस्था आणि जातिव्यवस्थेवर टीका | | d. | रामकृष्ण भांडारकर | IV | स्त्री भ्रूणहत्येवर टीका | +----+-------------------+-----+--------------------------------------+
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
161
प्रॉब्लेम्स ऑफ इंडियन स्टेट्स या पुस्तकाचे लेखक कोण होते?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
162
विनोबा भावे यांच्या भूदान चळवळीची सुरुवात कोठून झाली?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
163
पुढील विधाने वाचून त्यात कोणत्या संघटनेचे वर्णन केले आहे ते ओळखा. a) 1875 पासून दर रविवारी हा समाज प्रार्थना सभा घेत असे. b) त्यांनी पुण्यात 'सुशिक्षणगृह' सुरू केले. c) विद्यार्थ्यांसाठी निबंध स्पर्धा, वक्तृत्व स्पर्धा आयोजित केल्या जात.
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
164
खालीलप्रमाणे विधान कोणी केले होते? “आपला धर्म स्वयंपाकघरात जाण्याचा धोका निर्माण झाला आहे. आपल्यापैकी बहुतेक जण आता ना वेदांती आहोत, ना पौराणिक किंवा तांत्रिक. आपण फक्त “मजला स्पर्श करू नका” असे मानणारे आहोत. आपला धर्म ‘स्वयंपाकघरात’ आहे. आपला देव स्वयंपाकाच्या भांड्यात आहे आणि आपला धर्म “मला स्पर्श करू नका, मी पवित्र आहे” असा आहे. जर हे आणखी एक शतक असेच चालू राहिले, तर आपल्यातील प्रत्येक जण वेड्यांच्या इस्पितळात असेल’.
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
165
खालीलपैकी योग्य जोडी ओळखा. 1. 'चित्रमय जगत' आणि मराठा वृत्तपत्राचे संपादक 2. गदर पक्षाचे सक्रिय सदस्य 3. अभिनव भारतचे सदस्य 4. पाश्चिमात्य संस्कृतीवर टीका केली +-----+--------------------+--------------------+--------------------+---------------+ | | a | b | c | d | +-----+--------------------+--------------------+--------------------+---------------+ | (1) | सेनापती बापट | विष्णू गणेश पिंगळे | चापेकर बंधू | अनंत कान्हेरे | | (2) | विष्णू गणेश पिंगळे | चापेकर बंधू | अनंत कान्हेरे | सेनापती बापट | | (3) | सेनापती बापट | विष्णू गणेश पिंगळे | अनंत कान्हेरे | चापेकर बंधू | | (4) | अनंत कान्हेरे | सेनापती बापट | विष्णू गणेश पिंगळे | चापेकर बंधू | +-----+--------------------+--------------------+--------------------+---------------+
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
166
या राज्यातील खालीलपैकी कोणत्या व्यक्तीने मे 1936 मध्ये मध्य प्रांताच्या (सेंट्रल प्रॉव्हिन्सेस) राज्यपालपदाचा तात्पुरता कार्यभार स्वीकारला होता?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
167
संन्यासी आणि फकीर विद्रोह खालीलपैकी कोणत्या प्रदेशात सुरू झाला?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
168
खालील विधाने विचारात घ्या आणि योग्य पर्याय निवडा. (a) पंडिता रमाबाईंनी विधवांना आश्रय देण्यासाठी पुणे येथे विधवा गृहाची स्थापना केली. (b) पंडिता रमाबाई संस्कृतच्या महान विद्वान होत्या. (c) पंडिता रमाबाईंनी खालच्या जातीतील स्त्रियांच्या दयनीय जीवनाबद्दल एक पुस्तक लिहिले.
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
169
बालविवाह प्रतिबंध कायदा (1929) मध्ये पुढील तरतूद होती-
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
170
कोणत्या जमीन महसूल सेटलमेंटमध्ये, राजे आणि तालुकादारांना जमीनदार म्हणून मान्यता देण्यात आली?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
171
19 व्या शतकात ब्रिटनच्या औद्योगिकीकरणासह
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
172
वसाहतवादी काळात भारतातील जनजातिंसंदर्भात खालील विधाने विचारात घ्या आणि योग्य पर्याय निवडा. A. ब्रिटिश राजवटीत जनजातिंचे जीवन बदलले नाही. B. ब्रिटिश राजवटीतही जनजाति क्षेत्रांचे व्यवस्थापन जनजातिंचे प्रमुख करत होते. C. जनजाति प्रमुखांना त्यांचे पारंपारिक उत्सव साजरे करता आले नाहीत.
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
173
मवाळांना शांत करण्यासाठी आणि मुस्लिमांचा पाठिंबा मिळवण्यासाठी, ब्रिटिश सरकारने इंडियन कौन्सिलच्या माध्यमातून 1909 चा _______ कायदा आणला.
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
174
विद्यासागर यांनी विधवांना पुनर्विवाह करण्याची सूचना केली. त्यांचा सल्ला ब्रिटिश अधिकाऱ्यांनी स्वीकारला आणि या वर्षी (त्याबाबत) एक कायदा मंजूर करण्यात आला.
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
175
स्वाभिमान चळवळ आणि द्रविडर कळघमची स्थापना करणारे समाजसुधारक ओळखा.
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
176
1930 मध्ये महात्मा गांधी यांनी केलेला दांडी मार्च हा कोणत्या ब्रिटीश धोरणाविरुद्धचा महत्त्वाचा विरोध होता?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
177
खालील कोणती विधाने मुस्लिम लीगशी संबंधित नाहीत :
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
178
'हिंद स्वराज' हा ग्रंथ खालीलपैकी कोणी लिहिला?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
179
खालीलपैकी कोणाचा नेता ब्राह्मो समाजाशी संबंधित नाही?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
180
खालीलपैकी कोणी रयतवारी पद्धत भारतात आणली?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
181
अशोकने प्रसार केलेला 'धम्म' काय होता?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
182
बक्सरची लढाई _________ दरम्यान लढली.
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
183
खालीलपैकी भारताच्या कोणत्या लढाईशी मीर कासिमचे नाव संबंधित आहे?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
184
अल्लुरी सीताराम राजू हे भारतातील कोणत्या राज्यातील आदिवासी स्वातंत्र्यसैनिक होते?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
185
भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेसचे पहिले विभाजन कधी झाले?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
186
भारतात समुद्री व्यापार केंद्रे स्थापन करणारे पहिले युरोपियन कोण होते?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
187
नालंदा विद्यापीठाची स्थापना कोणत्या गुप्त शासकाने केली होती?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
188
खालीलपैकी कोणती जोडी योग्य जुळलेली नाही? +--------------------------+-----------------+ | 1857 च्या उठावाची ठिकाणे | नेता | +--------------------------+-----------------+ | (a) कानपूर | नाना साहेब | | (b) बागपत | शहमल | | (c) मथुरा | कदम सिंह | | (d) फैजाबाद | मौलवी अहमदुल्ला | +--------------------------+-----------------+
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
189
कोणाच्या परवानगीने इंग्रजांनी त्यांचा पहिला कारखाना सुरत मध्ये उभारला?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
190
खालीलपैकी कोणत्या सामाजिक धार्मिक समुदायाची स्थापना राजा राम मोहन रॉय यांनी केली होती?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
191
1928 मध्ये 'इंडिपेंडन्स फॉर इंडिया लीग' चे अध्यक्ष कोण होते?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
192
विवेकानंदांनी जागतिक धर्म परिषदेत कोठे भाग घेतला?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
193
विनोबा भावे भूदान चळवळ ________ पासून सुरू झाली.
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
194
सत्यशोधक समाज (सत्यशोधक समाज) ची स्थापना केली
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
195
श्रीरामपूर मिशन या भारतातील पहिल्या ख्रिश्चन मिशनरी संघटनेची स्थापना ________ यांनी केली होती.
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
196
महात्मा गांधींनी 1930 च्या सत्याग्रहासाठी मीठाला केंद्रस्थानी का निवडले?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
197
19 वी (अलिप्त राष्ट्र चळवळ ) शिखर परिषद कोठे आयोजित करण्यात आली होती?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
198
खालीलपैकी कोणती महिला भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेसच्या अधिवेशनाच्या अध्यक्षा नव्हत्या? 1. सरोजिनी नायडू 2. ॲनी बेझंट 3. नेली सेनगुप्ता 4. कमलादेवी चट्टोपाध्याय खालील पर्याय वापरून योग्य उत्तर निवडा.
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
199
राजा राममोहन रॉय यांच्याबद्दल खालील विधाने विचारात घ्या: I. त्यांच्या मनात पौर्वात्य पारंपरिक तत्त्वज्ञान पद्धतींबद्दल नितांत प्रेम आणि आदर होता. II. आपल्या देशवासियांनी बुद्धिप्रामाण्यवादी आणि वैज्ञानिक दृष्टिकोन, तसेच सर्व स्त्री-पुरुषांची मानवी प्रतिष्ठा आणि सामाजिक समतेचे तत्त्व स्वीकारावे, अशी त्यांची इच्छा होती. वरीलपैकी कोणते/कोणती विधान/विधाने अचूक आहे/आहेत?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
200
सालबाईचा तह खालीलपैकी कोणत्या वर्षी झाला?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
201
भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेसच्या कोणत्या अधिवेशनात "पूर्ण स्वराज" चा ठराव मंजूर करण्यात आला?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
202
पुढीलपैकी कोणत्या शासकाने जिटल म्हणून तांब्याची नाणी जारी केली होती?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
203
पहिल्या डॅनिश ईस्ट इंडिया कंपनीने कोणत्या वर्षी काम सुरू केले?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
204
अकबराच्या दरबारातील गृहमंत्री म्हणून ओळखले जाणारे अकबराचे सल्लागार खालीलपैकी कोण होते?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
205
दुसऱ्या महायुद्धादरम्यान भारताच्या स्वातंत्र्यलढ्याच्या संदर्भात खालीलपैकी कोणते/कोणती विधान/विधाने योग्य आहे/आहेत? I. दुसऱ्या महायुद्धाच्या मध्यात, महात्मा गांधींनी ब्रिटीशांविरोधातील चळवळीचा एक नवीन टप्पा सुरू करण्याचा निर्णय घेतला आणि सांगितले की, ब्रिटिशांनी ताबडतोब भारत सोडला पाहिजे. II. भारतातील जनतेला महात्मा गांधी म्हणाले, ब्रिटिशांशी लढण्याच्या प्रयत्नात करा किंवा मरा - तुमचे स्वातंत्र्य मिळवण्यासाठी, हिंसक आणि अहिंसक, दोन्हीपैकी कोणत्याही प्रकारे लढा.
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
206
दिल्ली सल्तनतच्या कोणत्या घराण्याने सर्वात कमी काळ राज्य केले?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
207
खालील फळांचा विचार करा: I. पपई II. अननस III. पेरू वरीलपैकी किती फळे सोळाव्या आणि सतराव्या शतकात पोर्तुगीजांनी भारतात आणली होती?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
208
'द स्टोरी ऑफ माय एक्सपेरिमेंट्स विथ ट्रुथ' चे लेखक कोण आहेत?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
209
यादी 1 (युद्धे) यादी 2 (करारांनुसार) - योग्य उत्तर निवडा. +-------------------------------+---------------------------+ | यादी -1 | यादी -2 | +-------------------------------+---------------------------+ | A. द्वितीय कार्नेटिक युद्ध | 1. साळबाई | | B. दुसरे इंग्रज-म्हैसूर युद्ध | 2. बेसिन | | C. तिसरा इंग्रज-म्हैसूर युद्ध | 3. पॉन्डिचेरी | | D .प्रथम इंग्रज-मराठा युद्ध | 4. श्रीरंगपटनाम 5. मंगलोर | +-------------------------------+---------------------------+ (ए - बी - सी - डी) उत्तर जुळवा-
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
210
राजा राममोहन रॉय यांनी 1800 च्या दशकाच्या सुरुवातीच्या काळात बंगालमध्ये सतीविरोधी मोहिमेला सक्रियपणे कसा पाठिंबा दर्शविला?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
211
1739 मध्ये कोणत्या परदेशी शासकाने भारतावर आक्रमण केले, ज्यामुळे दिल्लीत हत्याकांड झाले आणि मुघल साम्राज्य आणखी कमकुवत झाले?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
212
1773 च्या रेग्युलेटिंग अधिनियमाने प्रामुख्याने खालीलपैकी कोणत्या क्षेत्रात प्रशासकीय सुधारणा घडवून आणल्या?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
213
राजेंद्र चोल पहिला याने कोणत्या श्री विजय साम्राज्यावर नौदल मोहीम चालवली?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
214
12 मार्च 1930 रोजी महात्मा गांधींनी दांडी यात्रा सुरू केली तेव्हा भारताचे व्हाईसरॉय कोण होते?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
215
पहिला मुघल शासक बाबर, मध्ययुगीन जगातील दोन महान conquerors संबंधित होता. जर तो त्याच्या आईच्या बाजूने मंगोल conqueror चंगेज खानशी संबंधित असेल, तर तो त्याच्या वडिलांच्या बाजूने कोणाशी संबंधित होता?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
216
'झाशीची राणी सर्व बंडखोरांमध्ये एकमेव पुरुष होती' हे विधान खालीलपैकी कोणी केले?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
217
गंगा जिंकणारा चोल शासक खालीलपैकी कोण होता?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
218
खालील संस्था आणि त्यांच्या ब्रिटीश भारतातील संस्थापकांची जोडी लावा. +------------------------------+--------------------------+ | संस्था | त्यांचे संबंधित संस्थापक | +------------------------------+--------------------------+ | a. आशियाटिक सोसायटी ऑफ बंगाल | i. सर विल्यम जोन्स | | b. बनारस संस्कृत महाविद्यालय | ii. जोनाथन डंकन | | c. फोर्ट विल्यम महाविद्यालय | iii. लॉर्ड वेलस्ली | | d. कलकत्ता मदरसा | iv. वॉरेन हेस्टिंग्ज | +------------------------------+--------------------------+
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
219
जोड्या लावा: +----------------------------------+--------------------------+ | राष्ट्रीय सभेची अधिवेशने - ठिकाण | अध्यक्ष | +----------------------------------+--------------------------+ | a. 1889 - पाचवे अधिवेशन - मुंबई | I. आनंदाचा र्लू | | b. 1891 - सातवे अधिवेशन - नागपूर | II. शंकरन नायर | | c. 1895 - अकरावे अधिवेशन - पुणे | III. विल्यम वेडरबर्न | | d. 1897 - तेरावे अधिवेशन अमरावती | IV. सुरेन्द्रनाथ बॅनर्जी | +----------------------------------+--------------------------+
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
220
_____यांनी स्वदेशी चळवळीचा 'श्री गणेशा' करून खादीचा पोशाख घालून सन 1877 मधील दिल्ली दरबारात हजेरी लावली.
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
221
इ. स. 1919 मध्ये ब्रिटीश सरकारने घटनात्मक सुधारणा दिल्या कारण a. क्रांतीकारकांच्या चळवळी मधून भारतीयांच्यात असंतोष वाढला b. काँग्रेस व मुस्लीम लीग यांच्यातील युती c. जहाल व मवाळ यांच्यातील युती d. पहिल्या महायुद्धाने निर्माण केलेली राजकीय परिस्थिती
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
222
प्रार्थना समाजाच्या माध्यमातून खालीलपैकी कोणकोणत्या सामाजिक कार्य करणाऱ्या संस्था स्थापन झाल्या? (a) सोशल सव्र्हस लीग - ना. म. जोशी (b) सव्र्व्हेंटस् ऑफ इंडिया सोसायटी - गो. कृ. गोखले (c) आर्य समाज - दयानंद सरस्वती (d) डिप्रेस्ड क्लासेस मिशन - वि. रा. शिंदे
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
223
मध्ययुगीन "देहलीवाल" नावाचे नाणे कोणत्या राजघराण्याच्या राजवटीत जारी केले गेले?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
224
पंडित जवाहरलाल नेहरूंनी कोणत्या कायक्याचे वर्णन 'गुलामगिरीची एक नवी सनदच' असे केले?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
225
खालीलपैकी कोणत्या लढाईमुळे मराठ्यांचे दिल्लीतून राज्य करण्याचे स्वप्न भंग झाले?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
226
विद्रोह आणि संबंधित वर्षाच्या संदर्भात खालीलपैकी कोणती जोडी योग्यरित्या जुळली आहे? I. कोल बंड - 1831-32 II. संथाल बंड 1859
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
227
दिल्ली सल्तनतच्या खालील शासकांना सर्वात आधीच्या पासून सर्वात नंतरच्या क्रमाने लावा: 1. रझिया सुलतान 2. घियास उद दिन बलबन 3. कुतुब अल-दिन ऐबक 4. इल्तुतमिश
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
228
पुढीलपैकी योग्य विधाने निवडा. A. कॅबिनेट मिशन योजनेअंतर्गत नोव्हेंबर 1946 मध्ये संविधान सभेची स्थापना करण्यात आली. B. कॅबिनेट मिशनने दोन संविधान सभांची कल्पना नाकारली. C. क्रिप्स प्रस्तावाला मुस्लिम लीगने स्वीकारले.
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
229
भक्ती परंपरेत, सामान्यतः कोणत्या दोन प्रमुख प्रकारच्या भक्तींचा उल्लेख केला जातो?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
230
या समाजाचे सदस्य होण्यासाठी; "व्यक्तीला, ख्रिश्चनांनी बनवलेला पाव व मुस्लिमांच्या हातातील पाणी पिणे बंधनकारक होते".
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
231
कोणत्या अधिवेशनात भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेसचे मवाळ आणि जहाल अशा दोन गटांत विभाजन झाले?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
232
महात्मा गांधींनी कोणत्या दडपशाही ब्रिटिश कायद्याला 'ब्लॅक ॲक्ट' म्हटले आणि 1919 मध्ये त्याविरोधात अखिल भारतीय स्तरावर सामूहिक निषेध करण्याचे आवाहन केले?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
233
खालीलपैकी कोणती विधाने असत्य आहेत? (a) शाहीर अण्णा भाऊ साठे यांनी कम्युनिस्ट पक्षाचा प्रचार करण्यासाठी 1944 मध्ये लाल बावटा या कलापथकाची स्थापना केली होती. (b) 1972 साली स्थापन झालेल्या दलित पॅंथर या संघटनेत अण्णा भाऊ साठे यांचे योगदान होते. (c) अण्णा भाऊ साठे यांना दलित समाजातील पहिले पत्रकार म्हणून ओळखले जाते. (d) अण्णा भाऊ साठे यांनी लिहिलेली छक्कड ही लावणी संयुक्त महाराष्ट्र आंदोलनाचे प्रेरणागीत ठरली . पर्यायी उत्तरे:
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
234
पिट्स इंडिया ॲक्ट अंतर्गत, गव्हर्नर-जनरल आणि त्याच्या परिषदेवर काय मर्यादा लादल्या गेल्या?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
235
सरदारांना मजुरीऐवजी जमीन महसूल देण्याची पद्धत असलेली 'इक्ता' प्रणाली सर्वप्रथम कोणत्या सुलतानाने लागू केली?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
236
काकोरी कट (ट्रेन ॲक्शन) चे नेतृत्व कोणत्या क्रांतिकारक सैनिकांनी केले?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
237
अलाउद्दीन खिलजीच्या कारकिर्दीत, कोणत्या सेनापतीने दक्षिण भारतावर (दख्खन) महत्त्वपूर्ण आक्रमण केले?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
238
खालीलपैकी कोणत्या आयोगाच्या शिफारशीनुसार 1883 साली 'दुष्काळ संहिता तयार करण्यात आली?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
239
स्ट्रैची आयोग कंशासंबंधी होता?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
240
स्तंभ A मधील राजवंशांची जुळणी त्यांनी प्रामुख्याने राज्य केलेल्या प्रदेशांशी करा, स्तंभ B मध्ये दिलेले आहे: +---------------------+------------------------+ | स्तंभ A | स्तंभ B | +---------------------+------------------------+ | A. गुर्जर-प्रतिहारस | 1. बंगाल | | B. राष्ट्रकुट | 2. तामिळनाडू | | C. पलस | 3. गुजरात आणि राजस्थान | | D. चोळ | 4. पश्चिम दख्खन | +---------------------+------------------------+
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
241
1920 मध्ये स्थापन झालेल्या 'ऑल इंडिया ट्रेड युनियन काँग्रेसचे पहिले अध्यक्ष खालीलपैकी कोण होते?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
242
स्तंभ A मधील शासकांची, स्तंभ B मध्ये दिलेल्या त्यांच्या योग्य शासनकाळाशी जुळवा: स्तंभ A: शासक A. कुतुबुद्दीन ऐबक B. पृथ्वीराज चौहान C. अलाउद्दीन खिलजी D. मुहम्मद तुघलक स्तंभ B: शासनकाळ 1. 1206-1210 2. 1175-1192 3. 1296-1316 4. 1324-1351
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
243
खालील कायद्यांचा विचार करा आणि त्यांना योग्य कालक्रमानुसार लावा: I. चार्टर कायदा II. पिट्स इंडिया कायदा III. भारतीय परिषद कायदा IV. रेग्युलेटिंग ॲक्ट खाली दिलेल्या कोडमधून योग्य उत्तर निवडा:
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
244
सुरुवातीच्या तमिळ साहित्यातील एक उल्लेखनीय कृती मणिमेकलई (Manimekali) कोणत्या प्रकारच्या साहित्य प्रकारात मोडली जाते?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
245
भारतीय राष्ट्रीय आंदोलनाच्या संदर्भात, रॉलेट कायद्या संदर्भात खालील पर्यायांपैकी कोणते विधान अचूक (योग्य) आहे? I. हा कायदा 1921 मध्ये पारित झाला. II. या कायद्याने राजकीय कैद्यांना कोणत्याही खटल्याशिवाय दोन वर्षे ताब्यात ठेवण्याची परवानगी दिली.
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
246
गांधीजींनी यंग इंडिया हे साप्ताहिक वृत्तपत्र कोणत्या वर्षी सुरू केले?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
247
1942 च्या भारत छोडो आंदोलनाच्या संदर्भात खालीलपैकी कोणते विधान बरोबर नाही?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
248
दुसऱ्या गोलमेज परिषदेत भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेसचे एकमेव प्रतिनिधी कोण होते?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
249
भारतातील सविनय कायदेभंग चळवळीसंदर्भात, खालील विधाने विचारात घ्या: 1. ही 'पूर्ण स्वराज' किंवा पूर्ण स्वातंत्र्य मिळवण्यासाठी सुरू करण्यात आली होती. 2. मीठ कायद्यांसारखे काही कायदे मोडणे हे याचे उद्दिष्ट होते. 3. चळवळीत मुस्लिम कामगार वर्गाचा मोठ्या प्रमाणावर् सहभाग होता. 4. सविनय कायदेभंग चळवळीत महिलांनी मोठ्या प्रमाणावर सहभाग घेतला नव्हता. वरीलपैकी कोणते/कोणती विधान/विधाने योग्य आहे/आहेत?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
250
1919 च्या भारत सरकारच्या कायद्याची ठळक वैशिष्ट्ये खालीलपैकी कोणती होती?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
251
मुस्लीम लीगची घटना 'द ग्रीन बुक' चा मसुदा कोणी तयार केला?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
252
'प्रतियोगिता सहकार पक्ष' स्थापनेत _______ यांचा सहभाग होता. (a) न. चि. केळकर (b) मदन मोहन मालवीय (c) डॉ. बा. शि. मुंजे (d) लोकनायक मा. श्री. अणे
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
253
संविधान सभेच्या पहिल्या अधिवेशनात 9 डिसेंबर 1946 रोजी हंगामी अध्यक्ष म्हणून कोणाची निवड झाली?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
254
बाबरबद्दल खालील विधानांचा विचार करा: 1) त्यांचा जन्म 14 फेब्रुवारी 1483 रोजी आधुनिक उझबेकिस्तानमधील 'अंदिजन' येथे झाला. 2) तो त्याच्या वडिलांकडून चंगीझ खानचा आणि आईकडून तैमूरचा थेट वंशज होता. 3) पानिपतच्या पहिल्या लढाईत लोदी घराण्याचा पराभव करून त्याने भारतात मुघल साम्राज्याची स्थापना केली. वरीलपैकी कोणते विधान/विधाने बरोबर आहे/आहेत?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
255
मध्य भारतात 'घासीदास' यांनी खालीलपैकी कोणत्या चळवळीची स्थापना केली?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
256
खालीलपैकी कृष्णदेवराय यांच्याशी संबंधित योग्य विधाने कोणती? अ. विजयनगरच्या साम्राज्याचा सत्ताधीश कृष्णदेवराय याने 'अमुक्तमाल्यदा' हा काव्य ग्रंथ लिहला. ब. 'आंध्र भोज', 'अभिनव भोज' असे या राजास संबोधले जात असे. क. पेद्दना हा महान तेलगू कवी कृष्णदेवरायाच्या दरबारात होता. ड. कृष्णदेवराय हा संगम राजघराण्यातील होता.
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
257
पुढील राजे व त्यांची राजघराणी यांच्या जोड्या जुळवा. +---------------+--------------------------------+ | अ. अपराजीत | I. पल्लव | +---------------+--------------------------------+ | ब. आदित्य - I | II. चोळ | | क. विजयालय | III.चोळ राज घराण्याचा संस्थापक | | ड. भोज - 1 | IV. गुर्जर | +---------------+--------------------------------+
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
258
मुघलकालीन न्यायव्यवस्थेतील शिक्षा आणि शिक्षेचे स्वरूप यांच्या अचूक जोड्या जुळवा. +--------------------+-----------------------------+ | स्तंभ 'अ' (शिक्षा) | स्तंभ 'ब' (शिक्षेचे स्वरूप) | +--------------------+-----------------------------+ | अ.हद्द | i.जशास तसे | | ब.ताझीर | ii. मानहानी, धिंड काढणे | | क.किस्सास | iii. ताकीद, समज वा हद्दपार | | ड.तशहीर | iv. मृत्युदंड, हातपाय तोडणे | +--------------------+-----------------------------+
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
259
'टिळक स्कुल ऑफ पॉलिटिक्स' ची स्थापना कोणी केली?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
260
खालीलपैकी कोणी एल्फिंस्टन फंडासाठी वैयक्तिक ₹25,000 रक्कम दिली?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
261
सविनय कायदेभंग चळवळीत धारासना येथील सत्याग्रहात पुढीलपैकी कोणी सहभाग घेतला?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
262
1857 च्या उठावामध्ये कानपूर येथील नेतृत्व कोणाकडे होते?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
263
विख्यात वारली चित्रकार जिव्या सोमा म्हसे यांना खालीलपैकी कोणत्या पुरस्कारांनी सन्मानित करण्यात आले? (a) पद्मभूषण (b) पद्मश्री (c) शिल्पगुरु (d) नॅशनल अवार्ड फॉर ट्रायबल आर्टस्
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
264
सीमुक हा _______ घराण्याचा संस्थापक होता.
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
265
अहमदाबादमधील गिरणी कामगारांच्या लढ्यात महात्मा गांधी यांच्या सोबत असलेल्या प्रमुख महिला सहकारी कोण?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
266
चुकीच्या जोड्या ओळखा: +----+------------------+-------------------------+ | a. | अब्दुल समद | प्रसिद्ध चित्रकार | +----+------------------+-------------------------+ | b. | तख्ते ताउस | मयूर सिंहासन | | c. | राजपुत्र आझम शहा | बहामणी शासक | | d. | बीबी का मकबरा | दिलरस बानो यांचे स्मारक | +----+------------------+-------------------------+
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
267
कोठारी कमीशनच्या शिफारशीवर आधारित 1968 च्या राष्ट्रीय शैक्षणिक धोरणाची मुख्य सूत्रे कोणती होती? (a) वयाच्या 14 वर्षापर्यंत सक्तीचे व मोफत शिक्षण. (b) शिक्षकांसाठी उच्च स्थान व सुधारीत वेतन. (c) राष्ट्रीय ठोस उत्पन्नाच्या किमान 10% शिक्षणासाठी खर्च.
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
268
सुलतानशाहीच्या शासनकाळात खालीलपैकी कोणता कर अनुक्रमे हिंदू आणि मुस्लीम जमिनदारांकडून घेतला जात असे?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
269
इ.स. 1907 मध्ये भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेसमध्ये फूट पडल्यानंतर, 'सुरत येथे राष्ट्रीय काँग्रेस कोलमडली, हा आपला विजय आहे', असे विधान कोणी केले?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
270
खालीलपैकी कोणत्या शासकाच्या कालखंडात अब्दुल रज्जाक या फारशी प्रवाशाने विजयनगरला भेट दिली?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
271
हर्षवर्धन या राजाने खालीलपैकी कोणते साहित्य लिहीले? (a) प्रियदर्शिका (b) हर्षचरीत (c) रत्नावली (d) नागानंद
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
272
नेहरू अहवालात खालीलपैकी कोणते उद्दिष्ट स्पष्ट करण्यात आले होते?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
273
स्वदेशी चळवळीची विस्तार केंद्रे आणि संबंधित व्यक्ती यांच्या योग्य जोड्या लावा: +----+--------+------+----------------+ | a. | मुंबई | i. | चिदंबरम पिलाई | +----+--------+------+----------------+ | b. | दिल्ली | ii. | लाला लजपतराय | | c. | पंजाब | iii. | लोकमान्य टिळक | | d. | मद्रास | iv. | सय्यद रझा हैदर | +----+--------+------+----------------+
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
274
खालील विधाने कोणासंदर्भात आहेत? i. धर्माची राजकारणापासून फारकत घेतली. ii. सती जाणाऱ्या शूर स्त्रीयांच्याबाबत अलिप्ततेचे धोरण स्वीकारले. iii. बालविवाह थांबविणे व विधवा विवाहाला उत्तेजन दिले. iv. सामाजिक कायद्याबाबत अंतिम निर्णय आपला असल्याचा दावा केला.
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
275
खानदेशातील भिल्लांनी ब्रिटिश राजवटीस विरोध केला होता कारण i. उत्तर भारतातील उठावाच्या घटनांपासून सातपुडा विभागातील भिल्लांना प्रेरणा मिळाली. ii. 1857 च्या उठावाचा फायदा घेवून भागोजी नाईक व काझिसिंग नाईक उठावात सामिल झाले. iii. काझिसिंग व त्यांच्या सहकाऱ्यांनी सरकारी खजिना व पोस्ट जाळले.
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
276
खालीलपैकी कोणत्या वृत्तपत्रातून ॲनी-बेझंट यांनी होमरूल चळवळी बद्दलचे विचार मांडले? अ. न्यू इंडिया ब. कॉमन वील क. बॉम्बे गॅझेट ड. टेलीग्राफ
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
277
खालील घटनांची योग्य क्रमाने मांडणी करा. i. श्वेत पत्रिका ii. पुणे करार iii. नेहरू अहवाल iv. धारासना सत्याग्रह
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
278
पुढील वाक्ये _______यांच्या विषयी आहेत. अ. महाराष्ट्राच्या शिक्षण क्षेत्रात त्यानी महत्त्वाची भूमिका बजावली. ब. त्यांनी वेगवेगळ्या विषयांवर पाठ्यपुस्तके तयार केली. क. गणित आणि शास्त्रावर त्यांनी 'शून्यलब्धी' हे पुस्तक मराठीतून लिहीले. ड. केशवराव भवाळकरानी त्यांचे चरित्र लिहीले आहे.
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
279
‘मालविकाग्निमित्र' या प्राचीन नाटकात कोणत्या दोन राजघराण्याच्या वैवाहिक संबंधावर प्रकाश टाकण्यात आला आहे?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
280
वैदीक काळात व्यापारात विनिमयाचे माध्यम काय होते? i. निष्क ii. कृष्णाल iii. शतमान iv. गण v. श्रेणी
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
281
सेतु माधवराव पगडी यांच्या मते, नाथ पंथातील कोणत्या संताने 'शहा रमजान' हे नाव धारण करून सुफी संत निजामुद्दिन यांच्या कडून इस्लाम धर्माची दिक्षा घेतली. हे महाराष्ट्राच्या सांस्कृतिक इतिहासातील एक गूढ आहे.
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
282
पंडीता रमाबाईनी रमाबाई असोसिएशनच्या अनुमतीने आपल्याला सल्ला देण्यासाठी एक सल्लागार मंडळ नेमले. त्यात खालीलपैकी कोणाचा समावेश होता? i. न्यायमूर्ती म. गो. रानडे ii. डॉ. आर. जी. भांडारकर iii. न्यायमूर्ती के. टी. तेलंग iv. बापू हरी शिंदे
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
283
इ. स. 1918, साली मुंबईतील कामगारांना 'पिपल्स युनियन' ही संघटना स्थापना करण्याचा उपदेश कोणी केला होता?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
284
ब्राह्मणेतर पत्रकारितेची मुहुर्तमेढ रोवून चिपळूणकरांच्या महात्मा ज्योतिराव फुलेंवरील हल्याचा बचाव आपल्या वृत्तपत्राद्वारे कोणी केला?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
285
खालीलपैकी कोणता निर्णय साबरमती कराराने घेण्यात आला?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
286
इ. स. 1934 मध्ये 'कर्षक संघम' एक शेतकरी संघटना म्हणून खालीलपैकी कोणत्या प्रांतात स्थापन करण्यात आली?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
287
दांडीयात्रेचा उल्लेख "रामाचा लंकेवरील ऐतिहासिक मोर्चा" असे कोणी केला?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
288
ब्रिटीश ईस्ट इंडिया कंपनीने खालीलपैकी कोणत्या वस्तूंचा व्यापार केला? 1. सॉल्टपेट्रे 2. कापूस 3. मीठ खालील संकेतांक वापरून योग्य उत्तर निवडा:
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
289
खालीलपैकी कोणत्या युरोपियन व्यावसायिक कंपन्यांनी शहरांमध्ये त्यांचे तळ योग्यरित्या स्थापित केले आहेत? 1. तंजोरमधील पोर्तुगीज 2. पणजीमधील डच 3. मद्रासमधील ब्रिटिश 4. पाँडिचेरीमधील फ्रेंच
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
290
खालीलपैकी कोणते 'ब्लू वॉटर' पॉलिसीशी जोडलेले आहे?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
291
खालीलपैकी कोणते/ती विधान/ने योग्य आहे/आहेत? 1. ब्रिटिश ईस्ट इंडिया कंपनीच्या स्थापनेनंतर डच ईस्ट इंडिया कंपनीची स्थापना झाली. 2. वास्को द गामा 1498 मध्ये कालिकतला पोहोचला. खालील पर्याय वापरून योग्य उत्तर निवडा.
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
292
अठराव्या शतकात भारतामध्ये लढा देण्याच्या संदर्भात, खालीलपैकी कोणता अर्थ 'पायदळ सैनिकांद्वारे वापरण्यात येणारी भारी तोफा' असा होतो?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
293
सोळाव्या शतकाच्या पहिल्या तिमाहीत, खालीलपैकी कोणत्या भागात पोर्तुगीजांचा/पोर्तुगीजांचे कारखाना/कारखाने होता/होते? 1. कालिकत 2. कॅननोर 3. कोचीन खालील कोड वापरून योग्य उत्तर निवडा.
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
294
ईस्ट इंडिया कंपनीबद्दल खालील विधाने विचारात घ्या, 1. ईस्ट इंडिया कंपनीला इ.स. 1600 मध्ये पूर्वेसोबत व्यापार करण्याचा एकमेव अधिकार देण्यात आला. 2. कंपनीचा भारतातील पहिला कारखाना सुरत येथे सुरू झाला. 3. औरंगजेबाच्या शाही फरमानने कंपनी आणि तिच्या अधिकाऱ्यांना शुल्कमुक्त व्यापाराचा अधिकार दिला. वर दिलेल्या विधानांपैकी कोणता/कोणते योग्य आहे/आहेत?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
295
पाँडिचेरी (आता पुद्दुचेरी) संदर्भात खालील विधाने विचारात घ्या. 1. पाँडिचेरी काबीज करणारी पहिली युरोपीय सत्ता पोर्तुगीज होती. 2. पाँडिचेरी ताब्यात घेणारी दुसरी युरोपीय सत्ता फ्रेंच होती. 3. इंग्रजांनी पाँडिचेरीवर कधीही कब्जा केला नाही. वरीलपैकी कोणते/कोणती विधान/विधाने योग्य आहे/आहेत?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
296
फ्रेंच ईस्ट इंडिया कंपनीची भारतात स्थापना केव्हा झाली?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
297
खालील राज्यकर्त्यांचा विचार करा ज्यांनी कर्नाटक युद्धांदरम्यान फ्रेंचांशी युती केली होती I. नसीर जंग II. मुझफ्फर जंग III. अन्वरुद्दीन IV. चंदा साहेब वरीलपैकी कोणते शासक संबंधित आहे/आहेत?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
298
हुगली नदीच्या काठावर पहिला इंग्रजी कारखाना कोणत्या वर्षी स्थापन झाला?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
299
कोणता मुघल सम्राट एक महान संगीतकार होता, हिंदुस्थानी संगीताचा महान संरक्षक होता?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
300
राजघराण्यांच्या संस्थापकांच्या संदर्भात, खालील जोड्या विचारात घ्या आणि योग्य जोडी निवडा.
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
301
खालीलपैकी कोणता अशोकाचा शिलालेख पशुबळी बंदी घोषित करतो?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
302
हाजी शरियतुल्ला यांच्या नेतृत्वाखालील फरायझी चळवळ कोणत्या प्रदेशात धार्मिक शुद्धीकरण आणि ब्रिटिशांना प्रतिकार करण्यावर केंद्रित होती?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
303
घियासुद्दीन तुघलकाने दिल्लीतील खालीलपैकी कोणत्या शहराची स्थापना केली होती?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
304
सतीप्रथेबद्दल 'शास्त्राच्या संमतीने केलेला खून', असे खालीलपैकी कोणी म्हटले आहे?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
305
खालीलपैकी कोणी भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस नावाच्या एका सामान्य व्यासपीठाखाली सर्व प्रमुख भारतीय राजकीय नेत्यांना एकत्र आणण्याची कल्पना दिली?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
306
होमरूल म्हणजे अ. आपल्या देशाचा कारभार प्राप्त करून घेणे ब. स्वराज्य प्राप्त करून घेणे क. इंग्रजांच्या जोखंडातून मुक्त होणे ड. स्वशासनास प्रतिकार करणे
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
307
खालीलपैकी कोणते विधान सिंधू संस्कृतीच्या महान स्नानाबद्दल खरे आहे?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
308
खालीलपैकी कोणी 1878 चा व्हर्नाक्युलर प्रेस अॅक्ट प्रस्तावित केला?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
309
खालील पुस्तके आणि त्यांच्या लेखकांची जुळणी करा. +-----------------------+-------------------------------+ | पुस्तक | लेखक | +-----------------------+-------------------------------+ | a) तजुल माअसीर | i) अमीर खुसरो | | b) खजाईन-उल फुतूह | ii) हसन निजामी | | c) तारीख-ए-फिरोजशाही | iii) जियाउद्दीन बरानी | | d) तारीख-ए-मुबारकशाही | iv) याह्या बिन अहमद सिर्हिंदी | +-----------------------+-------------------------------+
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
310
खालीलपैकी कोणत्या वर्षात महात्मा गांधींनी मूलभूत शिक्षणाची वर्धा योजना मांडली होती?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
311
खालीलपैकी शेवटचा मौर्य शासक कोण होता आणि त्याला त्याच्या सेनापतीने मारले होते?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
312
प्रसिद्ध संस्कृत व्याकरण पुस्तक 'महाभाष्य' कोणी लिहिले?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
313
ब्रिटिश वसाहतवादी शासनांतर्गत भारताची व्यापार रचना ब्रिटनच्या आर्थिक हितांना सेवा देण्यासाठी तयार केली गेली होती. स्वातंत्र्याच्या पूर्वसंध्येला भारताच्या व्यापार रचनेचे सर्वोत्तम वर्णन खालीलपैकी कोणते आहे?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
314
1893 मध्ये, स्वामी विवेकानंदांनी युनायटेड स्टेट्स ऑफ अमेरिका येथे ________ येथे अखिल जागतिक धार्मिक परिषदेत (धर्म संसद) भाग घेतला.
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
315
संगम साहित्याच्या संदर्भात खालील गोष्टी जुळवा. +-----+----------------+---+----------------+ | | यादी I | | यादी II | +-----+----------------+---+----------------+ | I | पलामोली | a | सीतनाई स्तनार | | II | शैवगा चिंतामणी | b | इलांगो अडिगल | | III | सिलप्पादिकरम | c | मुरुराई अरियार | | IV | मनिमेखलाई | d | तिरुत्तकदेवतार | +-----+----------------+---+----------------+
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
316
खालीलपैकी कोणत्या तत्त्वज्ञानाने असा दावा केला आहे की वासना आणि तृष्णा मानवी दुःखाच्या मुळाशी आहेत?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
317
'द बर्ड ऑफ टाइम' खालीलपैकी कोणी लिहिले आहे?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
318
भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेसच्या वार्षिक शिखर परिषदेचे अध्यक्षपद भूषवणारी पहिली महिला कोण होती?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
319
यादी-I ला यादी-II शी जुळवा आणि याद्या खाली दिलेल्या कोडचा वापर करून योग्य उत्तर निवडा: +-------------------+----------------------------------------------+ | यादी-I | यादी-II | +-------------------+----------------------------------------------+ | दादाभाई नौरोजी | होम रूळ | | ॲनी बेझंट | भारतीय समाजाचे सेवक | | गोपाळ कृष्ण गोखले | भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेसचे तीन वेळा अध्यक्ष | | श्री अरबिंदो | जहालमतवादी अध्यात्मवादी झाले | +-------------------+----------------------------------------------+
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
320
'सत्यमेव जयते' हे कोठून घेण्यात आले?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
321
1930 ते 1932 दरम्यान झालेल्या गोलमेज परिषदांसंदर्भात खालीलपैकी कोणते विधान/विधाने योग्य आहे/आहेत? (a) ब्रिटिश राजवटीखालील घटनात्मक सुधारणा आणि भारताच्या भविष्यातील सरकारवर चर्चा करण्यासाठी गोलमेज परिषदा आयोजित करण्यात आल्या होत्या. (b) महात्मा गांधी यांनी 1931 मधील केवळ दुसऱ्या गोलमेज परिषदेला उपस्थिती लावली होती.
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
322
भारतातील भूदान चळवळीचे जनक कोण?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
323
गुरू गोविंद सिंग (शेवटचे शीख गुरू) यांच्या विपुल रचना एकत्रितपणे काय म्हणून ओळखल्या जातात?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
324
1857 च्या उठावात निलांबर-पितांबर बंधूंनी कोणत्या जमातींना एकत्र आणले?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
325
पुढीलपैकी कोणते विधान **योग्य नाही**?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
326
मुघल शासनाच्या संदर्भात खालील विधाने विचारात घ्या: 1. मनसबदारी पद्धती अकबरने 1571 मध्ये सुरू केली. 2. पानिपतची दुसरी लढाई 1556 मध्ये झाली. 3. मेवाडचे महाराणा प्रताप सिंह हे बाबरचे समकालीन होते. दिलेल्या विधानांपैकी कोणते विधान/विधाने बरोबर आहे/आहेत?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
327
खालीलपैकी कोणत्या व्हाईसरॉयने राणी व्हिक्टोरियाच्या वतीने 1877 मध्ये दिल्ली दरबारात जाहीरनामा वाचला जेव्हा त्यांना कैसर-ए-हिंद (कैसर-ए-हिंद), भारताची सम्राज्ञी असे नाव देण्यात आले होते?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
328
खालीलपैकी कोणते शहर हुमायूनने दिल्ली येथे बांधले होते?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
329
विजयनगरजवळ नागलापुरम नावाचे उपनगरीय शहर, त्यांच्या आईच्या नावावरून कोणी वसवले?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
330
मुघल काळात लढलेल्या खालील युद्धांना काळक्रमानुसार व्यवस्थित करा. a. खानवाचे युद्ध b. पानिपतचे पहिले युद्ध c. घाघरेचे युद्ध d. चौसाचे युद्ध
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
331
खालीलपैकी कोणते/कोणती विधान/विधाने इल्तुतमिशविषयी सत्य आहे/आहेत? 1 त्याचे लग्न कुतुबुद्दीन ऐबकच्या मुलीशी झाले होते. 2 तो लाहोरचा गव्हर्नर होता. 3 त्याने आपल्या मुलीला आपला उत्तराधिकारी नेमले.
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
332
सायमन कमिशन (१९२७) आणि नेहरू अहवाल (१९२८) यांच्या তুলनेत खालील विधाने विचारात घ्या: 1. सायमन कमिशनवर भारतीय राजकीय पक्षांनी बहिष्कार टाकला कारण त्यात सर्व सदस्य भारतीय होते. 2. नेहरू अहवालाने भारतासाठी पूर्ण स्वातंत्र्याची मागणी केली, हे त्याचे तात्काळ उद्दिष्ट होते. वरीलपैकी कोणते विधान / विधाने बरोबर आहे / आहेत?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
333
1921 चा मोपला उठाव (ज्याला मापिलार बंड असेही म्हणतात), जो ब्रिटिश राजवट आणि हिंदू जमीनदारांविरुद्ध होता, खालीलपैकी कोणत्या ठिकाणी झाला?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
334
समाजसुधारकांनी केलेल्या कार्याविषयीच्या जोड्या लावा: +-----+-----------------------+-------+------------------------------------------+ | (a) | गोपाळ हरी देशमुख | (I) | 'भावार्थ सिंधू' ग्रंथाचे लेखन केले | +-----+-----------------------+-------+------------------------------------------+ | (b) | विष्णुबुवा ब्रह्मचारी | (II) | 'लक्ष्मीज्ञान' ग्रंथाचे लेखन केले. | | (c) | बेहरामजी मलबारी | (III) | 'पुनर्विवाह उत्तेजक मंडळी सभेची' स्थापना | | (d) | विष्णूशास्त्री पंडित | (IV) | 'सेवासदन' संस्थेची स्थापना | +-----+-----------------------+-------+------------------------------------------+
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
335
सिजदा आणि पायबोस या प्रथा कोणी सुरु केल्या होत्या?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
336
1917 मध्ये महात्मा गांधींनी चंपारण येथील शेतकऱ्यांना जुलमी वृक्षारोपण प्रणालीविरुद्ध संघर्ष करण्यासाठी प्रेरित केले. चंपारण भारताच्या कोणत्या राज्यात आहे?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
337
"वृहत कथा कोश" या ग्रंथाचे लेखक कोण होते?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
338
1675 मध्ये गुरु तेग बहादूर यांच्या हत्येसाठी कोणता मुघल शासक जबाबदार होता?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
339
भक्ती चळवळीबद्दल खालीलपैकी कोणते विधान **योग्य नाही**?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
340
रयतवारी सेटलमेंट संदर्भात खालील पर्यायांपैकी कोणते विधान अचूक (योग्य) आहे? 1. हे थॉमस मुन्रो यांनी विकसित केले. 2. सेटलमेंट जमींदारांशी नव्हे, तर थेट शेतकऱ्यांशी केले गेले. 3. टिपूच्या ताब्यात घेतलेल्या प्रदेशात याची लहान स्तरावर चाचणी घेण्यात आली. 4. ते यशस्वी झाल्यावर, ते गंगाच्या मैदानावर लागू करण्यात आले. योग्य संयोजन निवडा:
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
341
कुप्रसिद्ध जालियनवाला बाग हत्याकांडाचा तपास करण्यासाठी खालीलपैकी कोणती समिती स्थापन करण्यात आली होती?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
342
वेरूळ येथील जगप्रसिद्ध कैलास मंदिर खालीलपैकी कोणत्या राष्ट्रकूट राजाने बांधले?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
343
खालील व्यक्ती कोणत्या गुप्त संघटनेचे सदस्य होते? 1. महादेव विनायक रानडे 2. दामोदर भिडे 3. खंडेराव साठे 4. बळवंत नातू
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
344
बाळ गंगाधर टिळकांना "लोकमान्य" ही पदवी बहाल करण्यात ________आली.
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
345
1940 मध्ये संयुक्त महाराष्ट्र सभेची स्थापना कोणाच्या अध्यक्षतेखाली झाली?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
346
अजंताच्या चित्रकलेला कशामुळे प्रेरणा मिळाली?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
347
पहिले इंग्रज मराठा युद्ध खालीलपैकी कोणत्या तहाने संपुष्टात आले?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
348
________ यांनी नाशिक येथे 'ग्रंथोत्तेजक मंडळी' नावाची संस्था स्थापन केली होती.
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
349
खालील विधानांपैकी **असत्य विधान** ओळखा
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
350
तळासरी आंदोलनाबाबत खालील पर्यायांपैकी कोणते विधान अचूक (योग्य) आहे? 1. हे आंदोलन मुंबई जिल्ह्यात झाले. 2. चळवळ आदिवासींच्या शोषणामुळे झाली. 3. मराठ्यांनी 'पांडेरपेश' नावाचा जमीनदारांचा वर्ग निर्माण केला. खालील पर्याय वापरून योग्य उत्तर निवडा.
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
351
_____ यांनी बॉम्बे मिलहँड्स डिफेन्स असोसिएशन या नावाने 1908 मध्ये बॉम्बे येथे एक संघटना सुरू केली.
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
352
1916 मध्ये, झालेल्या लखनौ करारादरम्यान खालीलपैकी कोणत्या व्यक्तीने काँग्रेसचे प्रतिनिधित्व केले होते?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
353
खालीलपैकी कोणती मागणी काँग्रेसच्या मवाळ नेत्यांद्वारे केली गेली नव्हती?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
354
बनारस हिंदू विद्यापीठाच्या पायाभरणी समारंभात "जोपर्यंत तुम्ही हे दागिने काढून भारतातील लोकांच्या कल्याणासाठी ट्रस्टमध्ये ठेवत नाही तोपर्यंत भारताचा उद्धार होणार नाही." असे खालीलपैकी कोणी नमूद केले होते?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
355
खालीलपैकी कोणाला 'भारताचे लोहपुरुष' म्हणून ओळखले जाते?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
356
महात्मा गांधींनी खालीलपैकी कोणत्या ठिकाणी फिनिक्स फार्मची स्थापना केली होती?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
357
दादाभाई नौरोजी लिखित "भारतातील गरिबी आणि ब्रिटीश राजवट" या पुस्तकाचा मुख्य विषय _____________आहे.
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
358
ईश्वरचंद्र विद्यासागर आणि अबनींद्रनाथ टागोर यांनी कालिदासाच्या खालीलपैकी कोणत्या ग्रंथाचा बंगालीमध्ये अनुवाद केला?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
359
1905 मध्ये बंगालच्या फाळणीबाबत खालील विधान विचारात घ्या. 1. 1905 मध्ये बंगालच्या फाळणीला काँग्रेसच्या अतिरेकी नेत्यांनीच विरोध केला होता. 2. 1911 मध्ये कलकत्ता येथील रॉयल दरबार येथे राजा जॉर्ज पंचम यांनी बंगालची फाळणी रद्द केली होती. खालीलपैकी कोणते/कोणती विधाने बरोबर आहे/आहेत?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
360
मोर्ले-मिंटो सुधारणांचा भारतीय परिषद अधिनियम कधी संमत झाला?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
361
खालील जोड्या जुळवा: +---+----------------+---+---------+ | | यादी-I | | यादी-II | +---+----------------+---+---------+ | A | मोपला | 1 | तुर्की | | B | अकाली चळवळ | 2 | शिक्षण | | C | काशी विद्यापीठ | 3 | पंजाब | | D | खिलाफत चळवळ | 4 | मलबार | +---+----------------+---+---------+
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
362
'भारतीय साम्यवादाचे जनक' कोणाला मानले जाते?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
363
बंगालच्या फाळणीनंतर खालीलपैकी कोणती चळवळ लागली?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
364
भारतीय राष्ट्रीय चळवळीच्या संदर्भात, खालील जोड्या विचारात घ्या: +------------------------+--------------------------------------+ | व्यक्ती | धारण केलेले पद | +------------------------+--------------------------------------+ | 1. सर तेज बहादूर सप्रू | अध्यक्ष, ऑल इंडिया लिबरल फेडरेशन | | 2. के. सी. नियोगी | सदस्य, संविधान सभा | | 3. पी. सी. जोशी | महासचिव, कम्युनिस्ट पार्टी ऑफ इंडिया | +------------------------+--------------------------------------+ वरीलपैकी कोणती/कोणत्या जोडी/जोड्या योग्य जुळलेली/जुळलेल्या आहे/आहेत?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
365
ब्रिटीश संसदेचे सदस्य बनलेल्या पहिल्या भारतीयाचे नाव सांगा.
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
366
खालील स्वातंत्र्यसैनिकांचा विचार करा. 1. बारिंद्रकुमार घोष 2. जोगेशचंद्र चटर्जी 3. रासबिहारी बोस वरीलपैकी कोण गदर पक्षाशी सक्रियपणे संबंधित होते?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
367
कोणत्या कायद्याला 'ब्लॅक-बिल' म्हणून ओळखले जात असे?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
368
मॅडम एच पी ब्लावात्स्कीच्या थेसॉफिकल सोसायटीबाबत खालीलपैकी कोणते **सत्य नाही**?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
369
खालीलपैकी कोणती/कोणत्या चळवळ/चळवळी पुनरुज्जीवनवादी होती/होत्या? 1. अहमदिया चळवळ 2. देवबंद आंदोलन 3. अलीगड चळवळ खालील संकेतांक वापरून योग्य उत्तर निवडा.
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
370
खालीलपैकी कोणी मोहमेडन अँग्लो-ओरिएंटल डिफेन्स असोसिएशन (1893) ची स्थापना केली?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
371
मध्य भारतातील सतनामी चळवळीचा हेतू काय होता?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
372
मराठी ग्रंथोत्तेजक मंडळ आणि पश्चिम भारत औद्योगिक संघटना या संस्थांची स्थापना कोणी केली होती?
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
373
ब्राह्मो समाजाबाबत खालीलपैकी कोणते/कोणती विधान/विधाने योग्य आहे/आहेत? 1. त्याने मूर्तिपूजेला विरोध केला. 2. धार्मिक ग्रंथांचा अर्थ लावण्यासाठी पुरोहित वर्गाची गरज नाकारली. 3. याने वेद अचुक आहेत हा सिद्धांत लोकप्रिय केला. खालील संकेत वापरून योग्य उत्तर निवडा:
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा -
374
खालीलपैकी कोणाच्या प्रयत्नांमुळे "संमतीचे वय कायदा, 1891" आला? 1. केशबचंद्र सेन 2. बेहरामजी मलबारी 3. लोकमान्य टिळक खालील संकेतांक वापरून योग्य उत्तर निवडा.
MPSC सराव प्रश्न • सविस्तर स्पष्टीकरण उपलब्ध उत्तर पहा