MPSC Test Logo mpsctest.in
History Revolt of 1857 & Early Resistance FMT-01
पडताळलेले उत्तर (Verified)
MPSC सराव प्रश्न:

भारतातील 1857 च्या उठावात खालीलपैकी कोण योगदानकर्ता/योगदानकर्ते होता/होते? 1. नाना साहेब 2. चेतराम जाटव 3. अशफाकउल्ला खान 4. बेगम हजरत महल खालील पर्यायांमधून योग्य कोड निवडा:

Which of the following was/were Contributors to the 1857 revolt in India? 1. Nana Saheb 2. Chetram Jatav 3. Ashfaqulla Khan 4. Begum Hazrat Mahal Select the correct code from the given below options:

पर्याय (Options):
A

फक्त 1, 2 आणि 3

B

फक्त 1 आणि 4

C

फक्त 1, 2 आणि 4

अचूक उत्तर (Official Answer)
D

1, 2, 3 आणि 4

सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation): अचूक उत्तर: पर्याय (3)
योग्य उत्तर फक्त 1, 2 आणि 4 आहे. स्पष्टीकरण आणि महत्त्वाचे मुद्दे: 1857 चा उठाव: • 1857-59 चा भारतीय विद्रोह हा ब्रिटीश ईस्ट इंडिया कंपनीच्या शासनाविरूद्ध एक व्यापक परंतु शेवटी अयशस्वी बंड होता, ज्याने भारतातील ब्रिटीश राज्याच्या वतीने सार्वभौम सत्ता म्हणून काम केले. • ब्रिटिश ईस्ट इंडिया कंपनीला विरोध करण्याचे हे पहिले संघटित स्वरूप होता. • ब्रिटीश ईस्ट इंडिया कंपनीच्या लष्करी शिपायांच्या उठावाच्या रूपात याची सुरुवात झाली, परंतु अखेरीस त्याला जनतेचा पाठिंबा मिळाला. • या बंडाला ब्रिटिश इतिहासकारांनी सिपाही विद्रोह, भारतीय इतिहासकारांनी भारतीय विद्रोह, महान बंड, 1857 चे विद्रोह, भारतीय विद्रोह आणि विनायक दामोदर सावरकर यांनी केलेले पहिले स्वातंत्र्ययुद्ध असे नाव दिले. • अवधच्या बेगमांपैकी एक माजी राजे बेगम हजरत महल यांनी लखनौमधील बंडाची कमान घेतली. लखनौ ही अवध राज्याची राजधानी होती. • दुसरे पेशवा बाजीराव यांचे दत्तक पुत्र नाना साहेब यांनी कानपूर येथील बंडाचे नेतृत्व केले. • बावीस वर्षांच्या राणी लक्ष्मीबाईंनी झाशीतील बंडाचे नेतृत्व केले जेव्हा ब्रिटीशांनी त्यांच्या दत्तक मुलाचा झाशीच्या गादीवरचा दावा मान्य करण्यास नकार दिला. तेव्हा त्यांनी ब्रिटीश सैन्याविरुद्ध पराक्रमाने लढा दिला पण शेवटी त्यांच्या पराभव झाला. • बिहारमधील जगदीशपूरच्या राजघराण्याचे सदस्य कुंवर सिंग यांनी या बंडाचे नेतृत्व केले. • चेतराम जाटव हे स्वातंत्र्यसैनिक होते ज्यांनी 1857 च्या भारतीय बंडात भाग घेतला होता. 26 मे 1857 रोजी ते उत्तर-पश्चिम प्रांत (आता उत्तर प्रदेश) एटा जिल्ह्यातील सोरो प्रदेशातील बंडात सामील झाले. • त्यामुळे नाना साहेब, चेतराम जाटव आणि बेगम हजरत महल हे 1857 च्या बंडात योगदान देणारे होते आणि अशफाकउल्ला खान काकोरी कटाशी संबंधित होते. म्हणून, पर्याय 3 योग्य आहे. पूरक माहिती: काकोरी कट: • लखनौजवळील काकोरी नावाच्या गावात 9 ऑगस्ट 1925 रोजी ब्रिटिश राजवटीविरुद्ध भारतीय स्वातंत्र्य चळवळीतील क्रांतिकारकांनी केलेला काकोरी ट्रेन ऍक्शन हा एक रेल्वे दरोडा होता. • हिंदुस्थान रिपब्लिकन असोसिएशनचे क्रांतिकारक राम प्रसाद बिस्मिल, अशफाकउल्ला खान, राजेंद्र लाहिरी, केशव चक्रवर्ती, मुकुंदी लाल, बनवारी लाल यांच्यासह 10 क्रांतिकारकांनी हा दरोडा टाकला होता. • उल्लेखनीय म्हणजे, स्वातंत्र्यसैनिक राम प्रसाद बिस्मिल, अशफाकउल्ला खान आणि रोशन सिंग यांना 19 डिसेंबर 1927 रोजी काकोरी कटात सहभागी झाल्याबद्दल फाशी देण्यात आली.
परीक्षेतील संभाव्य चूक / Exam Trap:

परीक्षेतील संभाव्य चूक: विद्यार्थी अनेकदा पर्याय 4 ('1, 2, 3 आणि 4') आणि पर्याय 3 ('फक्त 1, 2 आणि 4') यामध्ये गोंधळात पडतात. प्रश्न नीट वाचून संकल्पनेतील सूक्ष्म भेद लक्षात घेणे आवश्यक आहे.

स्मृती क्लृप्ती / Memory Booster & Mnemonic:

स्मृती क्लृप्ती: 'वर्ष 1857 = फक्त 1, 2 आणि 4'. आधुनिक भारताच्या व महाराष्ट्राच्या इतिहासात वर्ष 1857 च्या संदर्भात 'फक्त 1, 2 आणि 4' ही प्रमुख घटना / व्यक्तिमत्त्व लक्षात ठेवा.

पर्याय निर्मूलन पद्धत / Option Elimination Strategy:

🎯 पर्याय बाद पद्धत (Option Elimination Strategy): • पर्याय 1 ('फक्त 1, 2 आणि 3'): हा पर्याय अयोग्य आहे. आयोगाच्या संदर्भानुसार अचूक उत्तर 'फक्त 1, 2 आणि 4' हे ठरते. • पर्याय 2 ('फक्त 1 आणि 4'): हा पर्याय अयोग्य आहे. आयोगाच्या संदर्भानुसार अचूक उत्तर 'फक्त 1, 2 आणि 4' हे ठरते. • पर्याय 4 ('1, 2, 3 आणि 4'): हा पर्याय अयोग्य आहे. आयोगाच्या संदर्भानुसार अचूक उत्तर 'फक्त 1, 2 आणि 4' हे ठरते. • निष्कर्ष: त्यामुळे उर्वरित पर्याय बाद होऊन अचूक उत्तर पर्याय 3 ('फक्त 1, 2 आणि 4') निश्चित होते.

मोफत ऑनलाइन चाचणी उपलब्ध

MPSC संयुक्त पूर्व परीक्षा गट-ब — १००-प्रश्न संपूर्ण सराव मॉक टेस्ट 04

हा प्रश्न आणि यासारखे सर्व संभाव्य प्रश्न प्रत्यक्ष परीक्षेसारख्या वेळेत सोडवून तुमची अचूकता तपासा.

ही टेस्ट आता सोडवा

संबंधित महत्त्वाचे सराव प्रश्न (Related Practice Questions):