MPSC Test Logo mpsctest.in
History (इतिहास) Early Nationalism & Congress Era (1885-1919) FMT-01
पडताळलेले उत्तर (Verified)
MPSC सराव प्रश्न:

कोणत्या अधिवेशनात भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेसचे मवाळ आणि जहाल अशा दोन गटांत विभाजन झाले?

At which session did the Indian National Congress split into Moderates and Extremists?

पर्याय (Options):
A

सुरत अधिवेशन

अचूक उत्तर (Official Answer)
B

सायमन कमिशनचे आगमन

C

बंगालची फाळणी

D

मुस्लिम लीगची स्थापना

सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation): अचूक उत्तर: पर्याय (1)
योग्य उत्तर सुरत अधिवेशन हे आहे. स्पष्टीकरण आणि महत्त्वाचे मुद्दे: • भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेसचे सुरत अधिवेशन १९०७ मध्ये झाले, जे भारताच्या स्वातंत्र्यलढ्यातील एक महत्त्वपूर्ण घटना मानली जाते. • या अधिवेशनामुळे काँग्रेसमध्ये मवाळ आणि जहाल यांच्यात फूट पडली. • वैचारिक मतभेदांमुळे हे विभाजन झाले - मवाळांचा घटनात्मक सुधारणांवर विश्वास होता, तर जहालांनी बहिष्कार आणि स्वदेशी चळवळींसारख्या अधिक आक्रमक उपायांचा पुरस्कार केला. • दादाभाई नौरोजी आणि गोपाळ कृष्ण गोखले यांसारख्या प्रमुख नेत्यांनी मवाळांचे प्रतिनिधित्व केले, तर बिपिन चंद्र पाल, बाळ गंगाधर टिळक आणि लाला लजपत राय यांनी जहालांचे नेतृत्व केले. • या फुटीमुळे काही वर्षे काँग्रेस कमकुवत झाली, परंतु यामुळे भारतातील राष्ट्रवादी चळवळीची वाढती तीव्रताही दिसून आली. पूरक माहिती: • सायमन कमिशनचे आगमन (१९२८): • सायमन कमिशन हा ब्रिटीश खासदारांचा एक गट होता जो घटनात्मक सुधारणांची शिफारस करण्यासाठी भारतात पाठवण्यात आला होता. • यामध्ये एकही भारतीय सदस्य नसल्यामुळे भारतीयांनी त्यावर बहिष्कार टाकला होता. निदर्शनांदरम्यान "सायमन गो बॅक" ही घोषणा लोकप्रिय झाली. • कमिशनच्या आगमनाने पूर्ण स्वराज्याची मागणी लक्षणीयरीत्या वाढली. • बंगालची फाळणी (१९०५): • लॉर्ड कर्झनने सुरू केलेल्या या फाळणीचा उद्देश बंगालचे पूर्व बंगाल (मुस्लिम बहुसंख्य) आणि पश्चिम बंगाल (हिंदू बहुसंख्य) असे विभाजन करणे हा होता. • हे पाऊल जातीय विभागणी निर्माण करण्याचा आणि वाढत्या राष्ट्रवादी चळवळीला कमकुवत करण्याचा प्रयत्न म्हणून पाहिले गेले. • फाळणीमुळे मोठ्या प्रमाणावर निदर्शने, स्वदेशी चळवळ सुरू झाली आणि अखेरीस १९११ मध्ये फाळणी रद्द करण्यात आली. • मुस्लिम लीगची स्थापना (१९०६): • भारतातील मुस्लिमांच्या राजकीय हितसंबंधांना चालना देण्यासाठी ढाका येथे मुस्लिम लीगची स्थापना करण्यात आली. • तिने नंतर पाकिस्तानच्या मागणीत आणि १९४७ मध्ये भारताच्या फाळणीत महत्त्वपूर्ण भूमिका बजावली. • सुरुवातीला, लीगने ब्रिटीश राजवटीला पाठिंबा दिला आणि भारतीय चौकटीत मुस्लिम हक्कांचे संरक्षण करण्याचा प्रयत्न केला.
मोफत ऑनलाइन चाचणी उपलब्ध

राज्यसेवा - भारताचा व महाराष्ट्राचा इतिहास सर्वांगीण विषय सराव चाचणी क्र. ४

हा प्रश्न आणि यासारखे सर्व संभाव्य प्रश्न प्रत्यक्ष परीक्षेसारख्या वेळेत सोडवून तुमची अचूकता तपासा.

ही टेस्ट आता सोडवा

संबंधित महत्त्वाचे सराव प्रश्न (Related Practice Questions):

History (इतिहास) MPSC सराव प्रश्न

प्रसिद्ध संस्कृत व्याकरण पुस्तक 'महाभाष्य' कोणी लिहिले?

History (इतिहास) MPSC सराव प्रश्न

ब्रिटिश वसाहतवादी शासनांतर्गत भारताची व्यापार रचना ब्रिटनच्या आर्थिक हितांना सेवा देण्यासाठी तयार केली गेली होती. स्वातंत्र्याच्या पूर्वसंध्येला भारताच्या व्यापार रचनेचे सर्वोत्तम वर्णन खालीलपैकी कोणते आहे?

History (इतिहास) MPSC सराव प्रश्न

1893 मध्ये, स्वामी विवेकानंदांनी युनायटेड स्टेट्स ऑफ अमेरिका येथे ________ येथे अखिल जागतिक धार्मिक परिषदेत (धर्म संसद) भाग घेतला.

History (इतिहास) MPSC सराव प्रश्न

संगम साहित्याच्या संदर्भात खालील गोष्टी जुळवा. +-----+----------------+---+----------------+ | | यादी I | | यादी II | +-----+----------------+---+----------------+ | I | पलामोली | a | सीतनाई स्तनार | | II | शैवगा चिंतामणी | b | इलांगो अडिगल | | III | सिलप्पादिकरम | c | मुरुराई अरियार | | IV | मनिमेखलाई | d | तिरुत्तकदेवतार | +-----+----------------+---+----------------+

History (इतिहास) MPSC सराव प्रश्न

खालीलपैकी कोणत्या तत्त्वज्ञानाने असा दावा केला आहे की वासना आणि तृष्णा मानवी दुःखाच्या मुळाशी आहेत?