MPSC Test Logo mpsctest.in
History Gandhian Era & Freedom Struggle (1919-1947) FMT-01
पडताळलेले उत्तर (Verified)
MPSC सराव प्रश्न:

सविनय कायदेभंग चळवळीशी संबंधित खालीलपैकी कोणत्या सत्याग्रहाचे (1930 - 31) नेतृत्व गांधीजींनी केले होता?

Which of the following Satyagrahas associated with the Civil Disobedience Movement (1930 - 31) was led by Gandhi?

पर्याय (Options):
A

खेडा सत्याग्रह

B

मीठाचा सत्याग्रह

अचूक उत्तर (Official Answer)
C

बार्डोली सत्याग्रह

D

अहमदाबाद सत्याग्रह

सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation): अचूक उत्तर: पर्याय (2)
बरोबर उत्तर आहे मीठ सत्याग्रह. महत्वाचे मुद्दे • मार्च १९३० मध्ये गांधीजींच्या प्रसिद्ध दांडी यात्रेने सविनय कायदेभंग चळवळीची सुरुवात केली. • १२ मार्च १९३० रोजी, गांधीजी ७८ अनुयायांसह साबरमतीहून अरबी समुद्रावरील दांडी या किनारी शहराकडे २४१ मैलांच्या पदयात्रेसाठी निघाले. • तिथे, गांधी आणि त्यांच्या समर्थकांना समुद्राच्या पाण्यापासून मीठ बनवून ब्रिटिश धोरणाला आव्हान द्यायचे होते. • दांडी येथे, हजारो लोकांनी त्याच्या नेतृत्वाचे अनुसरण केले आणि मुंबई आणि कराची या किनारी शहरांमध्ये, भारतीय राष्ट्रवादींनी मीठ बनवण्यासाठी नागरिकांच्या गर्दीचे नेतृत्व केले. • संपूर्ण भारतात सविनय कायदेभंग सुरू झाला, लवकरच लाखो भारतीय त्यात सहभागी झाले आणि ब्रिटिश अधिकाऱ्यांनी ६०,००० हून अधिक लोकांना अटक केली. • ५ मे रोजी गांधीजींना स्वतः अटक करण्यात आली, परंतु त्यांच्याशिवाय सत्याग्रह सुरूच राहिला. • महात्मा गांधींनी अरबी समुद्रावरील दांडी या किनारी शहरात मीठ कायदा मोडल्याने सविनय कायदेभंग चळवळीची ही सुरुवात होती. • दांडी यात्रेला नमक सत्याग्रह किंवा मीठ सत्याग्रह असेही म्हणतात. • मीठ यात्रा ही २४ दिवसांची मीठ यात्रा होती , जी अहिंसक स्वरूपाची होती, ऐतिहासिकदृष्ट्या महत्त्वाची आहे कारण त्यामुळे मोठ्या प्रमाणात सविनय कायदेभंग चळवळ झाली.
परीक्षेतील संभाव्य चूक / Exam Trap:

परीक्षेतील संभाव्य चूक: विद्यार्थी अनेकदा पर्याय 3 ('बार्डोली सत्याग्रह') आणि पर्याय 2 ('मीठाचा सत्याग्रह') यामध्ये गोंधळात पडतात. प्रश्न नीट वाचून संकल्पनेतील सूक्ष्म भेद लक्षात घेणे आवश्यक आहे.

स्मृती क्लृप्ती / Memory Booster & Mnemonic:

स्मृती क्लृप्ती: 'वर्ष 1930 = मीठाचा सत्याग्रह'. आधुनिक भारताच्या व महाराष्ट्राच्या इतिहासात वर्ष 1930 च्या संदर्भात 'मीठाचा सत्याग्रह' ही प्रमुख घटना / व्यक्तिमत्त्व लक्षात ठेवा.

पर्याय निर्मूलन पद्धत / Option Elimination Strategy:

🎯 पर्याय बाद पद्धत (Option Elimination Strategy): • पर्याय 1 ('खेडा सत्याग्रह'): हा पर्याय अयोग्य आहे. आयोगाच्या संदर्भानुसार अचूक उत्तर 'मीठाचा सत्याग्रह' हे ठरते. • पर्याय 3 ('बार्डोली सत्याग्रह'): हा पर्याय अयोग्य आहे. आयोगाच्या संदर्भानुसार अचूक उत्तर 'मीठाचा सत्याग्रह' हे ठरते. • पर्याय 4 ('अहमदाबाद सत्याग्रह'): हा पर्याय अयोग्य आहे. आयोगाच्या संदर्भानुसार अचूक उत्तर 'मीठाचा सत्याग्रह' हे ठरते. • निष्कर्ष: त्यामुळे उर्वरित पर्याय बाद होऊन अचूक उत्तर पर्याय 2 ('मीठाचा सत्याग्रह') निश्चित होते.

मोफत ऑनलाइन चाचणी उपलब्ध

MPSC संयुक्त पूर्व परीक्षा गट-ब — १००-प्रश्न संपूर्ण सराव मॉक टेस्ट 03

हा प्रश्न आणि यासारखे सर्व संभाव्य प्रश्न प्रत्यक्ष परीक्षेसारख्या वेळेत सोडवून तुमची अचूकता तपासा.

ही टेस्ट आता सोडवा

संबंधित महत्त्वाचे सराव प्रश्न (Related Practice Questions):