MPSC Test Logo mpsctest.in
History (इतिहास) Socio-Religious Reform Movements & Reformers FMT-01
पडताळलेले उत्तर (Verified)
MPSC सराव प्रश्न:

राजा राममोहन रॉय यांनी 1800 च्या दशकाच्या सुरुवातीच्या काळात बंगालमध्ये सतीविरोधी मोहिमेला सक्रियपणे कसा पाठिंबा दर्शविला?

How did Raja Rammohan Roy actively support the campaign against Sati in early 1800s Bengal?

पर्याय (Options):
A

militilitant प्रतिकार आयोजित करून

B

पारंपारिक नेत्यांविरुद्ध अधिकृत decrees घोषित करून

C

प्रिंट मीडिया आणि सार्वजनिक वादविवाद वापरून

अचूक उत्तर (Official Answer)
D

ब्रिटिश मिशनरी गटांसोबत हात मिळवून

सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation): अचूक उत्तर: पर्याय (3)
योग्य उत्तर आहे प्रिंट मीडिया आणि सार्वजनिक वादविवाद वापरून. महत्वाचे मुद्दे • राजा राममोहन रॉय यांनी सती प्रथेविरुद्धच्या लढ्यात महत्त्वपूर्ण भूमिका बजावली, ज्यात विधवांना त्यांच्या पतीच्या अंत्यसंस्कारात जाळले जात असे. • या प्रथेच्या क्रूरतेबद्दल आणि अमानुषतेबद्दल जागरूकता वाढवण्यासाठी त्यांनी मोठ्या प्रमाणावर प्रिंट मीडियाचा वापर केला, लेख, निबंध आणि पुस्तिका प्रकाशित केल्या. • सतीचे समर्थन करणाऱ्या पारंपारिक नेते आणि पुराणमतवादी गटांशी त्यांनी सार्वजनिक वादविवाद केले आणि या प्रथेला विरोध करण्यासाठी तर्कशुद्ध युक्तिवाद सादर केले.म्हणून, योग्य उत्तर आहे प्रिंट मीडिया आणि सार्वजनिक वादविवाद वापरून. • सामाजिक सुधारणांना प्रोत्साहन देण्यासाठी आणि सतीसारख्या पारंपरिक प्रथांना विरोध करण्यासाठी त्यांनी आत्मीय सभेसारख्या संस्थांची स्थापना केली. • राममोहन रॉय यांचे प्रयत्न लोकांचे मत बदलण्यात आणि कायद्याच्या माध्यमातून सती प्रथा बंद करण्यासाठी महत्त्वपूर्ण ठरले. अतिरिक्त माहिती • राजा राममोहन रॉय: • जन्म: 1772, राधानगर, बंगाल. सामाजिक सुधारणा, शिक्षण आणि धार्मिक जागृतीमध्ये त्यांनी दिलेल्या योगदानाबद्दल ते भारतीय पुनर्जागरणाचे जनक म्हणून ओळखले जातात. • रॉय यांच्यावर आधुनिक तर्कवादी विचारांचा खूप प्रभाव होता आणि त्यांनी सती आणि बालविवाह यांसारख्या कालबाह्य आणि हानिकारक प्रथा बंद करण्यासाठी काम केले. • सतीविरोधातील प्रयत्न: • जागरूकता पसरवण्यासाठी त्यांनी आपल्या लेखन कौशल्याचा उपयोग केला आणि बंगाली, हिंदी आणि इंग्रजी यांसारख्या अनेक भाषांमध्ये लेखन प्रकाशित केले. • त्यांच्या कार्यामुळे भारताचे गव्हर्नर-जनरल लॉर्ड विलियम बेंटिंक यांना 1829 मध्ये बंगाल सती नियमन कायदा पारित करण्यास प्रवृत्त केले, ज्यामुळे या प्रथेवर अधिकृतपणे बंदी घालण्यात आली. • रॉय यांचे युक्तिवाद धार्मिक ग्रंथांवर आधारित होते, ज्यात सती ही हिंदू धर्मग्रंथांनी अनिवार्य केलेली नाही, हे दर्शविले होते आणि त्यांनी मानवी प्रतिष्ठा आणि हक्कांवर जोर दिला. • प्रिंट मीडिया आणि सार्वजनिक वादविवाद: • राममोहन रॉय यांनी बंगालीमध्ये संवाद कौमुदी आणि पर्शियनमध्ये मिरात-उल-अकबर यांसारखी वृत्तपत्रे सुरू करून पुरोगामी विचार प्रसारित करण्यासाठी प्रेसचा उपयोग केला. • त्यांनी सतीविरोधात तार्किक आणि धार्मिक पुरावे देऊन पुराणमतवादी नेत्यांशी सक्रियपणे वादविवाद केले. महत्वाचे मुद्दे • राजा राममोहन रॉय यांचे इतर योगदान: • त्यांनी स्त्रियांच्या शिक्षणाचे समर्थन केले आणि बालविवाह आणि जातीय भेदभावासारख्या दडपशाही प्रथांविरुद्ध लढा दिला. • ते धार्मिक सुधारणांचे पुरस्कर्ते होते आणि 1828 मध्ये त्यांनी ब्रह्मो समाजाची स्थापना केली, एकेश्वरवादाला प्रोत्साहन दिले आणि मूर्तीपूजेला विरोध केला. • त्यांच्या प्रयत्नांचा प्रभाव: • 1829 मध्ये सती प्रथा बंद करणे हा भारतीय सामाजिक सुधारणांमधील एक महत्त्वाचा टप्पा होता आणि ज्योतिराव फुले आणि डॉ. बी.आर. आंबेडकर यांसारख्या भावी सुधारकांना प्रेरणा मिळाली. • रॉय यांनी वृत्तपत्रांचा उपयोग करून भारतात सामाजिक बदल घडवून आणण्यात माध्यमांच्या भूमिकेचा पाया घातला.
मोफत ऑनलाइन चाचणी उपलब्ध

राज्यसेवा - भारताचा व महाराष्ट्राचा इतिहास सर्वांगीण विषय सराव चाचणी क्र. २

हा प्रश्न आणि यासारखे सर्व संभाव्य प्रश्न प्रत्यक्ष परीक्षेसारख्या वेळेत सोडवून तुमची अचूकता तपासा.

ही टेस्ट आता सोडवा

संबंधित महत्त्वाचे सराव प्रश्न (Related Practice Questions):

History (इतिहास) MPSC सराव प्रश्न

प्रसिद्ध संस्कृत व्याकरण पुस्तक 'महाभाष्य' कोणी लिहिले?

History (इतिहास) MPSC सराव प्रश्न

ब्रिटिश वसाहतवादी शासनांतर्गत भारताची व्यापार रचना ब्रिटनच्या आर्थिक हितांना सेवा देण्यासाठी तयार केली गेली होती. स्वातंत्र्याच्या पूर्वसंध्येला भारताच्या व्यापार रचनेचे सर्वोत्तम वर्णन खालीलपैकी कोणते आहे?

History (इतिहास) MPSC सराव प्रश्न

1893 मध्ये, स्वामी विवेकानंदांनी युनायटेड स्टेट्स ऑफ अमेरिका येथे ________ येथे अखिल जागतिक धार्मिक परिषदेत (धर्म संसद) भाग घेतला.

History (इतिहास) MPSC सराव प्रश्न

संगम साहित्याच्या संदर्भात खालील गोष्टी जुळवा. +-----+----------------+---+----------------+ | | यादी I | | यादी II | +-----+----------------+---+----------------+ | I | पलामोली | a | सीतनाई स्तनार | | II | शैवगा चिंतामणी | b | इलांगो अडिगल | | III | सिलप्पादिकरम | c | मुरुराई अरियार | | IV | मनिमेखलाई | d | तिरुत्तकदेवतार | +-----+----------------+---+----------------+

History (इतिहास) MPSC सराव प्रश्न

खालीलपैकी कोणत्या तत्त्वज्ञानाने असा दावा केला आहे की वासना आणि तृष्णा मानवी दुःखाच्या मुळाशी आहेत?