Logical Reasoning (बुद्धिमत्ता)
Statements and Conclusions
पडताळलेले उत्तर (Verified)
MPSC सराव प्रश्न:
दिलेल्या विधानाला सत्य मानून, जरी ते सामान्यतः ज्ञात असलेल्या तथ्यांशी विसंगत असले, तरी खालील दोन निष्कर्षांपैकी कोणता निष्कर्ष किंवा कोणते निष्कर्ष तार्किकदृष्ट्या योग्य ठरतात ते निश्चित करा. विधान: न्याय मिळवण्याचा अधिकार केवळ श्रीमंतांनच आहे. निष्कर्ष: I. श्रीमंत व्यक्तींकडे न्याय मिळवण्यासाठी आवश्यक साधने असण्याची शक्यता आहे. II. गरीब व्यक्तींकडे न्याय मिळवण्यासाठी आवश्यक साधने नसण्याची शक्यता आहे.
Below is a statement followed by two conclusions. You have to believe the given statement to be true even if it is in contradiction to commonly known facts and decide which of the conclusion/s logically follow/s the given statement. Statement: Justice is only for the rich. Conclusions: I. Rich people might have the means to acquire justice. II. Poor people might not have the means to acquire justice.
पर्याय (Options):
A
फक्त निष्कर्ष I अनुसरण करतो.
B
फक्त निष्कर्ष II अनुसरण करतो.
C
अचूक उत्तर (Official Answer)
निष्कर्ष I आणि II दोन्ही अनुसरण करतात.
D
निष्कर्ष I आणि II यांपैकी कोणताही अनुसरण करत नाही.
सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation):
अचूक उत्तर: पर्याय (3)
१. तार्किक नियम किंवा संबंध: विधान-निष्कर्ष प्रश्नांमध्ये दिलेले विधान सत्य मानून त्यावरूनच निष्कर्ष काढायचे असतात. 'केवळ श्रीमंतांनाच' या शब्दसमूहातून न्याय मिळवण्याची उपलब्धता श्रीमंत व्यक्तींपुरती मर्यादित असल्याचे सूचित होते.
२. पायरी-दर-पायरी विश्लेषण: निष्कर्ष I नुसार श्रीमंत व्यक्तींकडे न्याय मिळवण्यासाठी आवश्यक साधने असण्याची शक्यता आहे. हे विधानातील श्रीमंत व्यक्तींनाच न्याय उपलब्ध असल्याच्या अर्थाशी सुसंगत आहे. निष्कर्ष II नुसार गरीब व्यक्तींकडे अशी साधने नसण्याची शक्यता आहे. न्याय केवळ श्रीमंतांसाठी उपलब्ध असल्याच्या गृहितकातून हा निष्कर्षही सुसंगत ठरतो.
३. अंतिम निष्कर्ष: दोन्ही निष्कर्ष विधानाच्या स्वीकारलेल्या अर्थाशी सुसंगत असल्यामुळे योग्य उत्तर पर्याय ३ आहे.
पर्याय निर्मूलन पद्धत / Option Elimination Strategy:
पर्याय १: चुकीचा, कारण निष्कर्ष II देखील विधानाशी सुसंगत आहे; त्यामुळे केवळ निष्कर्ष I स्वीकारणे अपूर्ण ठरते. पर्याय २: चुकीचा, कारण निष्कर्ष I देखील विधानाशी सुसंगत आहे; त्यामुळे केवळ निष्कर्ष II स्वीकारणे अपूर्ण ठरते. पर्याय ४: चुकीचा