MPSC Test Logo mpsctest.in
Geography Indian Rivers and Water Resources FMT-01
पडताळलेले उत्तर (Verified)
MPSC सराव प्रश्न:

खालीलपैकी कोणते धरण कृष्णा नदीवर बांधलेले आहे?

Which of the following dam is constructed on Krishna river?

पर्याय (Options):
A

सरदार सरोवर

B

इंदिरा सागर

C

हिराकुड

D

नागार्जुन सागर

अचूक उत्तर (Official Answer)
सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation): अचूक उत्तर: पर्याय (4)
नागार्जुन सागर हे योग्य उत्तर आहे. स्पष्टीकरण आणि महत्त्वाचे मुद्दे: • नागार्जुन सागर धरण हे भारतातील तेलंगणा व आंध्रप्रदेश राज्यांदरम्यान कृष्णा नदीवर बांधलेले आहे. • हे जगातील सर्वात मोठ्या आणि सर्वात उंच बांधकाम धरणांपैकी एक आहे, जे सुमारे 124 मीटर (407 फूट) उंच आहे. • नागार्जुन सागर धरणाचे बांधकाम 1955 मध्ये सुरू झाले आणि 1967 मध्ये पूर्ण झाले, ज्यामुळे ते भारतातील सर्वात पहिल्या विशाल सिंचन प्रकल्पांपैकी एक आहे. • हे धरण तेलंगणा आणि आंध्रप्रदेशच्या कोरड्या प्रदेशांना सिंचनाचे पाणी पुरवण्यात महत्त्वाची भूमिका बजावते, ज्यामुळे लाखो शेतकऱ्यांना याचा फायदा होतो. पूरक माहिती: • सरदार सरोवर धरण • हे भारतातील गुजरात राज्यातील नर्मदा नदीवर बांधलेले आहे. • हे धरण नर्मदा खोरे प्रकल्पाचा भाग आहे, ज्याचा उद्देश सिंचन, पिण्याचे पाणी आणि जलविद्युत ऊर्जा निर्माण करणे आहे. • हे जगातील आकार आणि पृष्ठफळाच्या बाबतीत सर्वात मोठ्या धरणांपैकी एक आहे. • इंदिरा सागर धरण • हे भारतातील मध्यप्रदेश राज्यातील नर्मदा नदीवर बांधलेले आहे. • हे धरण मुख्यतः सिंचन आणि जलविद्युत ऊर्जा निर्माण करण्यासाठी वापरले जाते. • इंदिरा सागर धरण हे भारतातील सर्वात मोठ्या पाणी साठवण क्षमतेच्या जलाशयांपैकी एक आहे. • हिराकुड धरण • हे भारतातील ओडिशा राज्यातील महानदी नदीवर बांधलेले आहे. • हिराकुड धरण हे जगातील सर्वात लांब धरणांपैकी एक आहे, जे 25.8 किलोमीटर (16 मैल) पेक्षा जास्त पसरलेले आहे. • हे धरण सिंचन, पूर नियंत्रण आणि जलविद्युत ऊर्जा निर्माण करते. • कृष्णा नदी • कृष्णा नदी ही भारतातील प्रमुख नद्यांपैकी एक आहे, जी महाराष्ट्र, कर्नाटक, तेलंगणा आणि आंध्रप्रदेश राज्यांमधून वाहते. • ही नदी सुमारे 1,400 किलोमीटर (870 मैल) लांब असून या प्रदेशात कृषी, पिण्याचे पाणी आणि औद्योगिक वापरासाठी महत्त्वाचे पाण्याचे स्रोत आहे. • कृष्णा नदीवर अनेक मोठी धरणे आणि जलाशये, जसे की नागार्जुन सागर धरण, श्रीशैलम धरण आणि अलमट्टी धरण बांधले गेले आहेत, जे त्याच्या पाण्याच्या संसाधनांचा वापर करतात.
परीक्षेतील संभाव्य चूक / Exam Trap:

परीक्षेतील संभाव्य चूक: विद्यार्थी अनेकदा पर्याय 1 ('सरदार सरोवर') आणि पर्याय 4 ('नागार्जुन सागर') यामध्ये गोंधळात पडतात. प्रश्न नीट वाचून संकल्पनेतील सूक्ष्म भेद लक्षात घेणे आवश्यक आहे.

स्मृती क्लृप्ती / Memory Booster & Mnemonic:

नकाशा क्लृप्ती: स्थान व वैशिष्ट्ये — 'नागार्जुन सागर'. महाराष्ट्राच्या व भारताच्या प्राकृतिक रचनेमध्ये Indian Rivers and Water Resourcesसाठी 'नागार्जुन सागर' हे अचूक स्थान/वैशिष्ट्य लक्षात ठेवा.

पर्याय निर्मूलन पद्धत / Option Elimination Strategy:

🎯 पर्याय बाद पद्धत (Option Elimination Strategy): • पर्याय 1 ('सरदार सरोवर'): हा पर्याय अयोग्य आहे. आयोगाच्या संदर्भानुसार अचूक उत्तर 'नागार्जुन सागर' हे ठरते. • पर्याय 2 ('इंदिरा सागर'): हा पर्याय अयोग्य आहे. आयोगाच्या संदर्भानुसार अचूक उत्तर 'नागार्जुन सागर' हे ठरते. • पर्याय 3 ('हिराकुड'): हा पर्याय अयोग्य आहे. आयोगाच्या संदर्भानुसार अचूक उत्तर 'नागार्जुन सागर' हे ठरते. • निष्कर्ष: त्यामुळे उर्वरित पर्याय बाद होऊन अचूक उत्तर पर्याय 4 ('नागार्जुन सागर') निश्चित होते.

मोफत ऑनलाइन चाचणी उपलब्ध

MPSC संयुक्त पूर्व परीक्षा गट-क — १००-प्रश्न संपूर्ण सराव मॉक टेस्ट 05

हा प्रश्न आणि यासारखे सर्व संभाव्य प्रश्न प्रत्यक्ष परीक्षेसारख्या वेळेत सोडवून तुमची अचूकता तपासा.

ही टेस्ट आता सोडवा

संबंधित महत्त्वाचे सराव प्रश्न (Related Practice Questions):