MPSC Test Logo mpsctest.in
Geography World Geography & Earth Sciences FMT-01
पडताळलेले उत्तर (Verified)
MPSC सराव प्रश्न:

_________ हे पृथ्वीच्या चुंबकीय क्षेत्रासाठी जबाबदार आहे.

The _________ is responsible for Earth's magnetic field.

पर्याय (Options):
A

प्रावरण

B

भूकवच

C

बाह्य गाभा

अचूक उत्तर (Official Answer)
D

अंतर्गत गाभा

सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation): अचूक उत्तर: पर्याय (3)
पृथ्वीच्या चुंबकीय क्षेत्राच्या निर्मितीसाठी बाह्य गाभा (Outer Core) जबाबदार आहे. बाह्य गाभा (२,९०० ते ५,१५० किमी) हा द्रवरूप अवस्थेत (Liquid state) असून त्यात वितळलेले लोह (Fe) आणि निकेल (Ni) असते. अंतर्गत उष्णतेमुळे या द्रवरूप धातूचे अभिसरण प्रवाह (Convection currents) तयार होतात आणि पृथ्वीच्या परिवलनामुळे हे प्रवाह चक्राकार फिरून विद्युत प्रवाह निर्माण करतात, ज्यामुळे भू-डायनॅमो (Geodynamo) क्रियेतून पृथ्वीभोवती चुंबकीय क्षेत्र निर्माण होते.
स्पष्टीकरण आकृती (Solution Visual Diagram):
Solution Diagram

स्पष्टीकरणाची आकृती / संदर्भ तक्ता

Solution Diagram
परीक्षेतील संभाव्य चूक / Exam Trap:

अंतर्गत गाभा घन (Solid) असतो, तर बाह्य गाभा द्रवरूप (Liquid) असतो. केवळ बाह्य गाभ्यातील द्रवरूप लोहाच्या प्रवाहामुळेच चुंबकीय क्षेत्र निर्माण होते.

स्मृती क्लृप्ती / Memory Booster & Mnemonic:

बाह्य गाभा (द्रवरूप NiFe) = भू-डायनॅमो = पृथ्वीचे चुंबकीय क्षेत्र.

पर्याय निर्मूलन पद्धत / Option Elimination Strategy:

• पर्याय १ (प्रावरण / Mantle): प्रामुख्याने घन/अर्ध-द्रव सिलिकेट खडकांचा थर आहे. • पर्याय २ (भूकवच / Crust): सर्वात बाहेरील पातळ घन थर आहे. • पर्याय ३ (बाह्य गाभा / Outer core): बरोबर; वितळलेल्या लोहाच्या अभिसरण प्रवाहाने भू-डायनॅमो चालतो. • पर्याय ४ (अंतर्गत गाभा / Inner core): प्रचंड दाबामुळे हा थर घन (Solid) अवस्थेत असल्याने त्यात अभिसरण प्रवाह निर्माण होत नाहीत.

मोफत ऑनलाइन चाचणी उपलब्ध

MPSC संयुक्त पूर्व परीक्षा गट-ब — १००-प्रश्न संपूर्ण सराव मॉक टेस्ट 08

हा प्रश्न आणि यासारखे सर्व संभाव्य प्रश्न प्रत्यक्ष परीक्षेसारख्या वेळेत सोडवून तुमची अचूकता तपासा.

ही टेस्ट आता सोडवा

संबंधित महत्त्वाचे सराव प्रश्न (Related Practice Questions):