संघ, राज्य आणि समवर्ती सूचीच्या संदर्भात, भारतीय राज्यघटनेची कोणती अनुसूची केंद्र आणि राज्यांमध्ये अधिकार विभाजित करते?

पर्याय (Options):

पहिली अनुसूची

चौथी अनुसूची

सहावी अनुसूची

सातवी अनुसूची

अचूक उत्तर (Official Answer)

सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation): अचूक उत्तर: पर्याय (4)

योग्य उत्तर सातवी अनुसूची हे आहे. स्पष्टीकरण आणि महत्त्वाचे मुद्दे: • सातवी अनुसूची • भारतीय राज्यघटनेची सातवी अनुसूची, राज्ये आणि केंद्र यांच्यातील अधिकार आणि कार्यांचे वाटप परिभाषित करते आणि निर्दिष्ट करते. • या अनुसूचीमध्ये पुढील तीन सूचींचा समावेश आहे - संघ सूची, राज्य सूची आणि समवर्ती सूची. • संघ सूचीमध्ये मूलतः 97 विषय होते. सध्या, त्यात एकुण 100 विषय आहेत. • राज्य सूचीत सध्या 61 विषय आहेत, सुरुवातीला त्यात एकुण 66 विषय होते. या यादीत नमूद विषयांवर राज्य विधानमंडळे कायदे करू शकतात. • समवर्ती सूचीमध्ये एकुण 52 विषय आहेत. या सूचीमध्ये नमूद कायदे राज्य तसेच केंद्र सरकार दोन्ही करू शकतात. पूरक माहिती: +---------+-------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------+ | अनुसूची | वैशिष्ट्य | +---------+-------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------+ | तिसरी | भारताच्या केंद्रीय आणि राज्यांच्या मंत्र्यांसाठी शपथ आणि प्रतिज्ञा, संसद आणि राज्य विधानमंडळाच्या निवडणुकीसाठी उमेदवार, संसद आणि राज्य विधिमंडळाचे सदस्य, सर्वोच्च न्यायालय आणि उच्च न्यायालयाचे न्यायाधीश. | | पहिली | राज्ये आणि केंद्रशासित प्रदेशांची नावे आणि त्यांचे प्रादेशिक अधिकार क्षेत्र आणि विस्तार. | | चौथी | राज्यसभेतील राज्ये आणि केंद्रशासित प्रदेशांसाठी जागा वाटपाच्या संदर्भात तरतुदींचा समावेश. | +---------+-------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------+

The correct answer is Seventh Schedule. Explanation & Key Takeaways: • Seventh Schedule • The Seventh Schedule of the Constitution of India defines and specifies the allocation of powers and functions between States and the Union. • The Schedule contains three lists - Union List, State List, and Concurrent List. • The Union List originally had 97 subjects. Now it has 100 subjects. • The State List has 61 subjects now, It had 66 subjects initially. State legislatures can make laws on the subjects mentioned in this list. • The Concurrent List has 52 subjects enumerated under it. Both the State as well as the Central Government can make laws mentioned on this list. Related Concepts: +----------+------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------+ | Schedule | Feature | +----------+------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------+ | Third | Oath and affirmation for Union and States Ministers of India, Candidates for election to the Parliament and State Legislature, Members of Parliament and State Legislature, Supreme Court and High Court judges. | | First | Name of states and UTs and their territorial jurisdiction and extent. | | Fourth | Contains the provisions in relation to the allocation of seats for States and Union Territories in the Rajya Sabha. | +----------+------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------+

In terms of the Union, State and Concurrent List, which Schedule of the Indian Constitution divides the authority between the Centre and the States?

MPSC सराव चाचणी

संबंधित महत्त्वाचे सराव प्रश्न (Related Practice Questions):