MPSC Test Logo mpsctest.in
Polity Judiciary
पडताळलेले उत्तर (Verified)
MPSC सराव प्रश्न:

भारतीय संविधानाचा आणि त्याअंतर्गत लागू केलेल्या कायद्यांचा अंतिम व्याख्याकर्ता कोण आहे?

Who is the final interpreter of the Indian Constitution and the laws enacted under it?

पर्याय (Options):
A

सर्वोच्च न्यायालय

अचूक उत्तर (Official Answer)
B

राष्ट्रपती

C

उच्च न्यायालय

D

पंतप्रधान

सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation): अचूक उत्तर: पर्याय (1)
योग्य उत्तर सर्वोच्च न्यायालय आहे. स्पष्टीकरण आणि महत्त्वाचे मुद्दे: • भारताचे सर्वोच्च न्यायालय हे भारतीय संविधानाचे आणि त्याअंतर्गत लागू केलेल्या कायद्यांचे अंतिम व्याख्याते आहे. • 26 जानेवारी 1950 रोजी भारताचे सर्वोच्च न्यायालय अस्तित्वात आले. • भारतीय संविधानानुसार, सर्वोच्च न्यायालयाला न्यायिक पुनर्विलोकनाची व्याप्ती प्रदान करण्यात आली आहे. • न्यायिक पुनरावलोकन सर्वोच्च न्यायालयाला मूलभूत अधिकारांचे रक्षण करण्यास आणि संविधानात्मक तरतुदींचे उल्लंघन करणारे कायदे रद्द करण्याची परवानगी देते. • अनुच्छेद 13, 32, 131-136, 143, 226 आणि 246 अंतर्गत सर्वोच्च न्यायालय कोणत्याही कायद्याचे पुनरावलोकन करू शकते. • अनुच्छेद 124 सर्वोच्च न्यायालयाची स्थापना आणि संविधान याबद्दल नमूद करते. • त्यात भारताच्या राष्ट्रपतींनी नियुक्त केलेले सरन्यायाधीश आणि इतर 33 न्यायाधीशांचा समावेश आहे. • सुप्रीम कोर्टाचे मूळ अधिकार क्षेत्र हे अशा प्रकरणाचा संदर्भ देते ज्यासाठी प्रथम विशिष्ट न्यायालयाकडे संपर्क साधला जातो. • हे भारतीय संविधानाच्या अनुच्छेद 131 अंतर्गत समाविष्ट आहे. • त्यात खालील प्रकरणांचा समावेश आहे- • केंद्र आणि एक किंवा अधिक राज्ये. • केंद्र आणि कोणतेही राज्य किंवा राज्ये एका बाजूला आणि दुसरीकडे एक किंवा अधिक राज्ये. • दोन किंवा अधिक राज्यांमधील कोणताही वाद. • या अंतर्गत सल्लागार अधिकारक्षेत्र राष्ट्रपती सर्वोच्च न्यायालयाला कायद्याच्या किंवा वस्तुस्थितीच्या कोणत्याही मुद्द्यावर आपले मत मांडण्याची विनंती करू शकतात. • हे भारतीय संविधानाच्या अनुच्छेद 143 अंतर्गत समाविष्ट आहे. • अपीलीय अधिकार क्षेत्र हे सर्वोच्च न्यायालयाचे कनिष्ठ न्यायालयाच्या निर्णयांचे पुनरावलोकन, सुधारणा आणि रद्द करण्याचा अधिकार आहे. • सर्वोच्च न्यायालयाला प्राधिलेख जारी करण्याचा अधिकार आहे, ज्यामध्ये नागरिकांच्या मूलभूत अधिकारांच्या अंमलबजावणीसाठी बंदीप्रत्यक्षीकरण, परमादेश, प्रतिषेध, अधिकारपृच्छा आणि प्राकर्षण समाविष्ट आहेत.
मोफत ऑनलाइन चाचणी उपलब्ध

MPSC सराव चाचणी

हा प्रश्न आणि यासारखे सर्व संभाव्य प्रश्न प्रत्यक्ष परीक्षेसारख्या वेळेत सोडवून तुमची अचूकता तपासा.

ही टेस्ट आता सोडवा

संबंधित महत्त्वाचे सराव प्रश्न (Related Practice Questions):

Polity MPSC सराव प्रश्न

खालील विधाने काळजीपूर्वक विचारात घ्या: 1. सर्वोच्च न्यायालय एक उच्च न्यायालयातून दुसर्‍या उच्च न्यायालयात खटला हस्तांतरित करू शकते. 2. कलम 139A हे 42 व्या घटनादुरुस्तीद्वारे जोडले गेले. वरील विधानांपैकी कोणते/ती विधान/विधाने अचूक (सत्य) आहे/आहेत?

Polity MPSC सराव प्रश्न

भारतीय संविधानातील "कायद्याने स्थापित प्रक्रिया" हा वाक्प्रचार कोणत्या देशाच्या संविधानातून घेण्यात आला आहे?

Polity MPSC सराव प्रश्न

भारतीय राजव्यवस्थेच्या संदर्भात, खालील विधानांचा विचार करा: I. अध्यादेश कोणत्याही केंद्रीय कायद्यात सुधारणा करू शकतो. II. अध्यादेशाद्वारे मूलभूत हक्क संकुचित करता येतात. III. अध्यादेश मागील तारखेपासून अंमलात येऊ शकतो. वरील विधानांपैकी कोणती विधाने योग्य (बिनचूक) आहेत?

Polity MPSC सराव प्रश्न

राष्ट्रपती पद रिक्त झाल्यास आणि उपराष्ट्रपती उपलब्ध नसल्यास, राष्ट्रपती म्हणून कोण कारभार सांभाळते?

Polity MPSC सराव प्रश्न

कलम 279A अंतर्गत, GST परिषदेच्या निर्णयांसाठी सदस्यांच्या भारित मतांची किती बहुमताची आवश्यकता असते?