MPSC Test Logo mpsctest.in
Polity Constitutional Bodies FMT-01
पडताळलेले उत्तर (Verified)
MPSC सराव प्रश्न:

भारताचे नियंत्रक व महा लेखापरीक्षक यांच्या लेखापरीक्षण अहवालाची तपासणी खालीलपैकी कोणाद्वारे केली जाते?

The audit report of the Comptroller and Auditor General of India is examined by

पर्याय (Options):
A

लोकलेखा समिती

अचूक उत्तर (Official Answer)
B

सार्वजनिक उपक्रम समिती

C

अंदाज समिती

D

वरीलपैकी नाही

सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation): अचूक उत्तर: पर्याय (1)
लोकलेखा समिती हे योग्य उत्तर आहे. स्पष्टीकरण आणि महत्त्वाचे मुद्दे: भारताचा नियंत्रक व महा लेखापरीक्षक: • नियंत्रक व महा लेखापरीक्षक हे भारतीय संविधानांतर्गत एक स्वतंत्र प्राधिकरण आहे. • हे भारतीय लेखापरीक्षण व लेखा विभागाचे प्रमुख व सार्वजनिक पर्सचे मुख्य संरक्षक असतात. • ही एक अशी संस्था आहे, ज्याद्वारे सरकार व इतर सार्वजनिक प्राधिकरणांची (सार्वजनिक निधी खर्च करणारे सर्व) संसद व राज्य विधानमंडळांना तसेच त्यांच्यामार्फत लोकांसाठी उत्तरदायित्व सुनिश्चित केले जाते. • भारताचा नियंत्रक व महा लेखापरीक्षक हे पद संविधानान्वये निर्माण करण्यात आले आहे. लोकलेखा समिती, जी भारताचा नियंत्रक व महालेखापरीक्षक (CAG) याच्या वार्षिक लेखापरीक्षण अहवालांचे परीक्षण करते, जे राष्ट्रपती संसदेसमोर ठेवण्याची व्यवस्था करील. म्हणून, पर्याय (1) बरोबर आहे. • CAG ला भारताच्या राष्ट्रपतीस पुढील तीन लेखापरीक्षण अहवाल सादर करावे लागतील: • विनियोजन खात्यांवरील लेखापरीक्षण अहवाल, • वित्त खात्यांवरील लेखापरीक्षण अहवाल, आणि • सार्वजनिक उपक्रमांवरील लेखापरीक्षण अहवाल. लोकलेखा समिती: • 1921 मध्ये, भारत सरकार अधिनियम, 1919 मधील तरतुदींनुसार लोकलेखा समितीची स्थापना करण्यात आली. म्हणून, पर्याय (1) बरोबर आहे. • सध्या, समितीचे एकूण 22 सदस्य आहेत, त्यापैकी 15 लोकसभेतुन व इतर 7 सदस्य राज्यसभेतुन आहेत. • 1966-67 पर्यंत, समितीचा अध्यक्ष हा सत्ताधारी पक्षाचा असे. 1967 पासून, एका अधिवेशनान्वये समितीचा अध्यक्ष हा विरोधी पक्षातून निवडला जातो. • समितीच्या अध्यक्ष व सदस्यांचा कार्यकाळ एक वर्षाचा असतो.
परीक्षेतील संभाव्य चूक / Exam Trap:

परीक्षेतील संभाव्य चूक: विद्यार्थी अनेकदा पर्याय 2 ('सार्वजनिक उपक्रम समिती') आणि पर्याय 1 ('लोकलेखा समिती') यामध्ये गोंधळात पडतात. प्रश्न नीट वाचून संकल्पनेतील सूक्ष्म भेद लक्षात घेणे आवश्यक आहे.

स्मृती क्लृप्ती / Memory Booster & Mnemonic:

स्मृती सूत्र: 'घटनात्मक तरतूद → लोकलेखा समिती'. भारतीय राज्यघटनेत घटनात्मक तरतूद चा संबंध थेट 'लोकलेखा समिती' या तरतुदीशी जोडलेला आहे. परीक्षेसाठी ही जोडी कायम ध्यानात ठेवा.

पर्याय निर्मूलन पद्धत / Option Elimination Strategy:

🎯 पर्याय बाद पद्धत (Option Elimination Strategy): • पर्याय 2 ('सार्वजनिक उपक्रम समिती'): हा पर्याय अयोग्य आहे. आयोगाच्या संदर्भानुसार अचूक उत्तर 'लोकलेखा समिती' हे ठरते. • पर्याय 3 ('अंदाज समिती'): हा पर्याय अयोग्य आहे. आयोगाच्या संदर्भानुसार अचूक उत्तर 'लोकलेखा समिती' हे ठरते. • पर्याय 4 ('वरीलपैकी नाही'): हा पर्याय अयोग्य आहे. आयोगाच्या संदर्भानुसार अचूक उत्तर 'लोकलेखा समिती' हे ठरते. • निष्कर्ष: त्यामुळे उर्वरित पर्याय बाद होऊन अचूक उत्तर पर्याय 1 ('लोकलेखा समिती') निश्चित होते.

मोफत ऑनलाइन चाचणी उपलब्ध

MPSC संयुक्त पूर्व परीक्षा गट-क — १००-प्रश्न संपूर्ण सराव मॉक टेस्ट 09

हा प्रश्न आणि यासारखे सर्व संभाव्य प्रश्न प्रत्यक्ष परीक्षेसारख्या वेळेत सोडवून तुमची अचूकता तपासा.

ही टेस्ट आता सोडवा

संबंधित महत्त्वाचे सराव प्रश्न (Related Practice Questions):

Polity MPSC सराव प्रश्न

भारतीय संविधानाच्या अनुच्छेद 243W द्वारे मिळालेल्या अधिकारांचा वापर प्रामुख्याने कोणती संस्था करते?

Polity MPSC सराव प्रश्न

मंत्रिमंडळाच्या सामूहिक उत्तरदायित्वाबाबत खालील विधाने विचारात घ्या: विधान 1: केंद्रीय मंत्रिमंडळ लोकसभेला सामूहिकपणे जबाबदार असते. विधान 2: द्विसदनीय राज्यांमध्ये, राज्य मंत्रिमंडळ विधान परिषदेला जबाबदार असते. दिलेल्यापैकी कोणते/कोणती विधान/विधाने योग्य आहे/आहेत?

Polity MPSC सराव प्रश्न

भारतीय संविधानानुसार, भारताच्या निवडणूक आयुक्तांचा कमाल कार्यकाळ किती असतो?

Polity MPSC सराव प्रश्न

अनुच्छेद 300A अंतर्गत मालमत्तेच्या अधिकाराचे कायदेशीर स्वरूप काय आहे?

Polity MPSC सराव प्रश्न

जोड्या लावा. +----+-----------------------------+------+---------------------------------------------------------------------+ | | भारतीय संविधानातील अनुच्छेद | | या अनुच्छेदांनी दिलेले अधिकार | +----+-----------------------------+------+---------------------------------------------------------------------+ | A. | अनुच्छेद 19(b) | i. | संघटना बनवण्याचा अधिकार | | B. | अनुच्छेद 19(c) | ii. | शांततापूर्ण आणि शस्त्रविरहित एकत्र येण्याचा अधिकार (निरुद्ध संमेलन) | | C. | अनुच्छेद 19(d) | iii. | संपूर्ण भारतात मुक्तपणे फिरण्याचा अधिकार | +----+-----------------------------+------+---------------------------------------------------------------------+