MPSC Test Logo mpsctest.in
Polity Basics of Constitution FMT-01
पडताळलेले उत्तर (Verified)
MPSC सराव प्रश्न:

कोणत्या कलम अंतर्गत सर्वोच्च न्यायालय प्राधिलेख जारी करतात.

Under which article can the Supreme Court issue a writ?

पर्याय (Options):
A

कलम 131

B

कलम 32

अचूक उत्तर (Official Answer)
C

कलम 143

D

कलम 226

सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation): अचूक उत्तर: पर्याय (2)
योग्य उत्तर आहे कलम 32 . • अनुच्छेद 32 वरच्या घटनात्मक उपायांना हक्क प्रदान करते ज्याचा अर्थ असा आहे की एखाद्या व्यक्तीला त्याचे मूलभूत हक्क संरक्षित करण्यासाठी सर्वोच्च न्यायालयात (आणि उच्च न्यायालये) जाण्याचा अधिकार आहे. अनुच्छेद 32 अन्वये प्राधिलेख जारी करण्याचे अधिकार सर्वोच्च न्यायालयाकडे आहेत , तर उच्च न्यायालयांना अनुच्छेद 226 नुसार समान अधिकार देण्यात आले आहेत . • मॅन्डॅमस म्हणजे "कमांड" अर्थात जेव्हा सार्वजनिक अधिकारी किंवा सरकारी प्रतिनिधीने एखाद्या व्यक्तीच्या मूलभूत अधिकारांचे उल्लंघन करण्याचे कृत्य केले असेल तेव्हा मूलभूत अधिकारांची अंमलबजावणी करण्यासाठी न्यायालयाने जारी केली आहे. • हबीस कॉर्पस म्हणजे “शरीर तयार करणे” म्हणजे कोर्टाने कोठडीची कारणे जाणून घ्यावी यासाठी जारी केली जातात. हे एखाद्या व्यक्तीच्या स्वातंत्र्याचे संरक्षण करते. • कोओ वारंटो म्हणजे "कोणत्या अधिकाराने" . एखाद्या व्यक्तीने सार्वजनिक कार्यालयात दावा केलेल्या दाव्याच्या कायदेशीरतेची चौकशी करण्यासाठी कोर्टाने हे जारी केले आहे. या रिटमुळे सार्वजनिक कार्यालय उघडले गेलेले नाही हे पाहण्यास सक्षम करते. • सर्टीओअरी म्हणजे "प्रमाणित करणे" . उच्च न्यायालयाने किंवा सर्वोच्च न्यायालयाने निर्णय किंवा आदेश रद्दबातल ठरवून एखाद्या प्रकरणाचा निर्णय घेतल्यानंतर हे लोअर कोर्टात दिले जाते. हे सुनिश्चित करते की निकृष्ट न्यायालय किंवा न्यायाधिकरणाच्या कार्यक्षेत्रात योग्यरित्या वापर केला गेला आहे. +--------------+-------------------------------------------------+ | लेख | वर्णन | +--------------+-------------------------------------------------+ | अनुच्छेद 131 | सर्वोच्च न्यायालयाचा मूळ अधिकारक्षेत्र | | अनुच्छेद 32 | सर्वोच्च न्यायालयाचे कार्यक्षेत्र लिहा | | अनुच्छेद 143 | सर्वोच्च न्यायालयात सल्लामसलत करण्याचे अध्यक्ष | | अनुच्छेद 226 | लेखी निवेदन देण्यासाठी उच्च न्यायालयांचे अधिकार | +--------------+-------------------------------------------------+
परीक्षेतील संभाव्य चूक / Exam Trap:

परीक्षेतील संभाव्य चूक: विद्यार्थी अनेकदा पर्याय 3 ('कलम 143') आणि पर्याय 2 ('कलम 32') यामध्ये गोंधळात पडतात. प्रश्न नीट वाचून संकल्पनेतील सूक्ष्म भेद लक्षात घेणे आवश्यक आहे.

स्मृती क्लृप्ती / Memory Booster & Mnemonic:

स्मृती सूत्र: 'कलम 32 → कलम 32'. भारतीय राज्यघटनेत कलम 32 चा संबंध थेट 'कलम 32' या तरतुदीशी जोडलेला आहे. परीक्षेसाठी ही जोडी कायम ध्यानात ठेवा.

पर्याय निर्मूलन पद्धत / Option Elimination Strategy:

🎯 पर्याय बाद पद्धत (Option Elimination Strategy): • पर्याय 1 ('कलम 131'): हा पर्याय अयोग्य आहे. आयोगाच्या संदर्भानुसार अचूक उत्तर 'कलम 32' हे ठरते. • पर्याय 3 ('कलम 143'): हा पर्याय अयोग्य आहे. आयोगाच्या संदर्भानुसार अचूक उत्तर 'कलम 32' हे ठरते. • पर्याय 4 ('कलम 226'): हा पर्याय अयोग्य आहे. आयोगाच्या संदर्भानुसार अचूक उत्तर 'कलम 32' हे ठरते. • निष्कर्ष: त्यामुळे उर्वरित पर्याय बाद होऊन अचूक उत्तर पर्याय 2 ('कलम 32') निश्चित होते.

मोफत ऑनलाइन चाचणी उपलब्ध

MPSC संयुक्त पूर्व परीक्षा गट-क — १००-प्रश्न संपूर्ण सराव मॉक टेस्ट 08

हा प्रश्न आणि यासारखे सर्व संभाव्य प्रश्न प्रत्यक्ष परीक्षेसारख्या वेळेत सोडवून तुमची अचूकता तपासा.

ही टेस्ट आता सोडवा

संबंधित महत्त्वाचे सराव प्रश्न (Related Practice Questions):

Polity MPSC सराव प्रश्न

भारतीय संविधानाच्या अनुच्छेद 243W द्वारे मिळालेल्या अधिकारांचा वापर प्रामुख्याने कोणती संस्था करते?

Polity MPSC सराव प्रश्न

मंत्रिमंडळाच्या सामूहिक उत्तरदायित्वाबाबत खालील विधाने विचारात घ्या: विधान 1: केंद्रीय मंत्रिमंडळ लोकसभेला सामूहिकपणे जबाबदार असते. विधान 2: द्विसदनीय राज्यांमध्ये, राज्य मंत्रिमंडळ विधान परिषदेला जबाबदार असते. दिलेल्यापैकी कोणते/कोणती विधान/विधाने योग्य आहे/आहेत?

Polity MPSC सराव प्रश्न

भारतीय संविधानानुसार, भारताच्या निवडणूक आयुक्तांचा कमाल कार्यकाळ किती असतो?

Polity MPSC सराव प्रश्न

अनुच्छेद 300A अंतर्गत मालमत्तेच्या अधिकाराचे कायदेशीर स्वरूप काय आहे?

Polity MPSC सराव प्रश्न

जोड्या लावा. +----+-----------------------------+------+---------------------------------------------------------------------+ | | भारतीय संविधानातील अनुच्छेद | | या अनुच्छेदांनी दिलेले अधिकार | +----+-----------------------------+------+---------------------------------------------------------------------+ | A. | अनुच्छेद 19(b) | i. | संघटना बनवण्याचा अधिकार | | B. | अनुच्छेद 19(c) | ii. | शांततापूर्ण आणि शस्त्रविरहित एकत्र येण्याचा अधिकार (निरुद्ध संमेलन) | | C. | अनुच्छेद 19(d) | iii. | संपूर्ण भारतात मुक्तपणे फिरण्याचा अधिकार | +----+-----------------------------+------+---------------------------------------------------------------------+