MPSC Test Logo mpsctest.in
Polity Central Government FMT-01
पडताळलेले उत्तर (Verified)
MPSC सराव प्रश्न:

भारतीय संसदेच्या संदर्भात खालीलपैकी कोणते विधान योग्य नाही?

Which of the following statements is NOT CORRECT with respect to the Parliament of India?

पर्याय (Options):
A

राष्ट्रपती संसदेच्या प्रत्येक सभागृहाची बैठक बोलावतात.

B

राष्ट्रपती सभागृहाचे कामकाज अनिश्चित काळासाठी तहकूब करण्याची घोषणा करतात.

अचूक उत्तर (Official Answer)
C

राष्ट्रपती सभागृहाची सत्रसमाप्ती करतात.

D

सत्रसमाप्तीमुळे सभागृहाचे अधिवेशन संपुष्टात येते.

सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation): अचूक उत्तर: पर्याय (2)
पर्याय 2 योग्य नाही. स्पष्टीकरण आणि महत्त्वाचे मुद्दे: • संसदेची बैठक वर्षातून किमान दोनदा झाली पाहिजे. संसदेच्या दोन अधिवेशनांमधील कमाल अंतर सहा महिन्यांपेक्षा अधिक असू शकत नाही. • राष्ट्रपती वेळोवेळी संसदेच्या प्रत्येक सभागृहाला बैठकीसाठी अभिनिमंत्रित करतात. • एका वर्षात, सहसा तीन सत्रे असतात: • अर्थसंकल्पीय अधिवेशन • पावसाळी अधिवेशन • हिवाळी अधिवेशन • संसदेची बैठक तहकूब किंवा स्थगित किंवा बरखास्तीद्वारे संपुष्टात आणली जाऊ शकते. • स्थगिती: हे एका विशिष्ट वेळेसाठी बैठकीचे काम स्थगित करते, जे काही तास, दिवस आणि आठवडे असू शकते. • तहकूब करणे: याचा अर्थ संसदेची बैठक अनिश्चित काळासाठी स्थगित करणे. • तहकूब करण्याचा अधिकार सभागृहाच्या पीठासीन अधिकाऱ्याकडे असतो, राष्ट्रपतींकडे नाही. म्हणून, पर्याय 2 या प्रश्नाचे योग्य उत्तर आहे. पूरक माहिती: • सत्रसमाप्ती: पीठासीन अधिकाऱ्याने सभागृह स्थगित केल्याचे घोषित केल्यानंतर, पुढील काही दिवसांत, राष्ट्रपती अधिवेशनाच्या सत्रसमाप्तीसाठी अधिसूचना जारी करतात. • तथापि, अधिवेशन चालू असताना राष्ट्रपती सदनास सत्रसमाप्ती देऊ शकतात. • बरखास्ती: यामुळे विद्यमान सभागृहाचे विसर्जन केले जाते आणि सार्वत्रिक निवडणुका झाल्यानंतर नवीन सभागृहाची स्थापना होते. • राज्यसभा हे कायमस्वरूपी सभागृह असल्याने ते बरखास्त केले जात नाही, तर लोकसभा बरखास्तीच्या अधीन असते.
परीक्षेतील संभाव्य चूक / Exam Trap:

परीक्षेतील संभाव्य चूक: प्रश्नात 'नाही / अयोग्य' असा नकारात्मक शब्द विचारला आहे. अनेक विद्यार्थी घाईत सकारात्मक विधान समजून चुकीचा पर्याय निवडतात. येथे 'राष्ट्रपती सभागृहाचे कामकाज अनिश्चित काळासाठी तहकूब करण्याची घोषणा करतात.' हे अचूक उत्तर आहे.

स्मृती क्लृप्ती / Memory Booster & Mnemonic:

स्मृती सूत्र: 'घटनात्मक तरतूद → राष्ट्रपती सभागृहाचे कामकाज अनिश्चित काळासाठी तहकूब करण्याची घोषणा करतात.'. भारतीय राज्यघटनेत घटनात्मक तरतूद चा संबंध थेट 'राष्ट्रपती सभागृहाचे कामकाज अनिश्चित काळासाठी तहकूब करण्याची घोषणा करतात.' या तरतुदीशी जोडलेला आहे. परीक्षेसाठी ही जोडी कायम ध्यानात ठेवा.

पर्याय निर्मूलन पद्धत / Option Elimination Strategy:

🎯 पर्याय बाद पद्धत (Option Elimination Strategy): • पर्याय 1 ('राष्ट्रपती संसदेच्या प्रत्येक सभागृहाची बैठक बोलावतात.'): हा पर्याय अयोग्य आहे. आयोगाच्या संदर्भानुसार अचूक उत्तर 'राष्ट्रपती सभागृहाचे कामकाज अनिश्चित काळासाठी तहकूब करण्याची घोषणा करतात.' हे ठरते. • पर्याय 3 ('राष्ट्रपती सभागृहाची सत्रसमाप्ती करतात.'): हा पर्याय अयोग्य आहे. आयोगाच्या संदर्भानुसार अचूक उत्तर 'राष्ट्रपती सभागृहाचे कामकाज अनिश्चित काळासाठी तहकूब करण्याची घोषणा करतात.' हे ठरते. • पर्याय 4 ('सत्रसमाप्तीमुळे सभागृहाचे अधिवेशन संपुष्टात येते.'): हा पर्याय अयोग्य आहे. आयोगाच्या संदर्भानुसार अचूक उत्तर 'राष्ट्रपती सभागृहाचे कामकाज अनिश्चित काळासाठी तहकूब करण्याची घोषणा करतात.' हे ठरते. • निष्कर्ष: त्यामुळे उर्वरित पर्याय बाद होऊन अचूक उत्तर पर्याय 2 ('राष्ट्रपती सभागृहाचे कामकाज अनिश्चित काळासाठी तहकूब करण्याची घोषणा करतात.') निश्चित होते.

मोफत ऑनलाइन चाचणी उपलब्ध

MPSC संयुक्त पूर्व परीक्षा गट-क — १००-प्रश्न संपूर्ण सराव मॉक टेस्ट 03

हा प्रश्न आणि यासारखे सर्व संभाव्य प्रश्न प्रत्यक्ष परीक्षेसारख्या वेळेत सोडवून तुमची अचूकता तपासा.

ही टेस्ट आता सोडवा

संबंधित महत्त्वाचे सराव प्रश्न (Related Practice Questions):

Polity MPSC सराव प्रश्न

भारतीय संविधानाच्या अनुच्छेद 243W द्वारे मिळालेल्या अधिकारांचा वापर प्रामुख्याने कोणती संस्था करते?

Polity MPSC सराव प्रश्न

मंत्रिमंडळाच्या सामूहिक उत्तरदायित्वाबाबत खालील विधाने विचारात घ्या: विधान 1: केंद्रीय मंत्रिमंडळ लोकसभेला सामूहिकपणे जबाबदार असते. विधान 2: द्विसदनीय राज्यांमध्ये, राज्य मंत्रिमंडळ विधान परिषदेला जबाबदार असते. दिलेल्यापैकी कोणते/कोणती विधान/विधाने योग्य आहे/आहेत?

Polity MPSC सराव प्रश्न

भारतीय संविधानानुसार, भारताच्या निवडणूक आयुक्तांचा कमाल कार्यकाळ किती असतो?

Polity MPSC सराव प्रश्न

अनुच्छेद 300A अंतर्गत मालमत्तेच्या अधिकाराचे कायदेशीर स्वरूप काय आहे?

Polity MPSC सराव प्रश्न

जोड्या लावा. +----+-----------------------------+------+---------------------------------------------------------------------+ | | भारतीय संविधानातील अनुच्छेद | | या अनुच्छेदांनी दिलेले अधिकार | +----+-----------------------------+------+---------------------------------------------------------------------+ | A. | अनुच्छेद 19(b) | i. | संघटना बनवण्याचा अधिकार | | B. | अनुच्छेद 19(c) | ii. | शांततापूर्ण आणि शस्त्रविरहित एकत्र येण्याचा अधिकार (निरुद्ध संमेलन) | | C. | अनुच्छेद 19(d) | iii. | संपूर्ण भारतात मुक्तपणे फिरण्याचा अधिकार | +----+-----------------------------+------+---------------------------------------------------------------------+