MPSC Test Logo mpsctest.in
Economy National Income Accounting FMT-01
पडताळलेले उत्तर (Verified)
MPSC सराव प्रश्न:

राष्ट्रीय उत्पन्नाची गणना करताना खालीलपैकी कोणत्या गोष्टींचा विचार केला जातो?

Which among the following items is considered while calculating National Income?

पर्याय (Options):
A

अंशप्रक्रियित वस्तू

B

स्व-व्याप्त मालमत्तेचे अंदाजे भाडे

अचूक उत्तर (Official Answer)
C

जुन्या वस्तूंची विक्री आणि खरेदी

D

देणग्या

सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation): अचूक उत्तर: पर्याय (2)
योग्य उत्तर स्व-व्याप्त मालमत्तेचे अंदाजे भाडे आहे. स्पष्टीकरण आणि महत्त्वाचे मुद्दे: • राष्ट्रीय उत्पन्न हे दिलेल्या कालावधीत, साधारणपणे एका वर्षात उत्पादित केलेल्या सर्व नवीन वस्तू आणि सेवांच्या देशाच्या अंतिम उत्पादनाचे एकूण मूल्य आहे. • राष्ट्रीय उत्पन्न = C + I + G + (X – M) येथे, C = एकूण उपभोग खर्च, I = एकूण गुंतवणूक खर्च, G = एकूण शासकीय खर्च, X = निर्यात, M = आयात. • एकूण राष्ट्रीय उत्पादन (GNP), सकल देशांतर्गत उत्पादन (GDP), सकल राष्ट्रीय उत्पन्न (GNI), निव्वळ राष्ट्रीय उत्पादन (NNP), निव्वळ राष्ट्रीय उत्पन्न (NNI) आणि दरडोई उत्पन्न (PCI) द्वारे राष्ट्रीय उत्पन्न मोजले जाऊ शकते. • पण, राष्ट्रीय उत्पन्न मोजण्यासाठी प्रामुख्याने तीन पर्यायी पद्धती किंवा दृष्टिकोन आहेत - • उत्पादन पद्धत • उत्पन्न पद्धत • खर्च पद्धत. पूरक माहिती: • उत्पादन पद्धतीमध्ये, राष्ट्रीय उत्पन्न हे वस्तू आणि सेवांचा प्रवाह म्हणून मोजले जाते. • उत्पन्न पद्धतीमध्ये, उत्पादन प्रक्रियेत वापरल्या जाणार्‍या उत्पादनाच्या घटकांच्या उत्पन्नाची बेरीज करून राष्ट्रीय उत्पन्न मोजले जाते. • खर्च पद्धतीमध्ये, राष्ट्रीय उत्पन्न म्हणजे एका वर्षात ग्राहक, व्यावसायिक संस्था, शासन आणि परदेशी नागरीकांनी केलेल्या एकूण खर्चाची बेरीज असते. • राष्ट्रीय उत्पन्नामध्ये समाविष्ट असलेल्या वस्तू - • स्व-उपभोगासाठी उत्पादित वस्तू • स्व-व्याप्त मालमत्तेचे अंदाजे भाडे • राष्ट्रीय उत्पन्नामध्ये समाविष्ट नसलेल्या वस्तू - • अंशप्रक्रियित वस्तू • पेमेंट ट्रान्सफर (परताव्याच्या अपेक्षेशिवाय एकतर्फी पेमेंट; जसे भेटवस्तू, बेरोजगारी भत्ता, देणगी इत्यादी) • जुन्या वस्तू आणि सध्याच्या सेवांची विक्री आणि खरेदी (शेअर्स IPO द्वारे नसल्यास समाविष्ट केले जात नाहीत) • अनपेक्षित लाभ • काळापैसा • गृहिणींनी केलेली कामे
परीक्षेतील संभाव्य चूक / Exam Trap:

परीक्षेतील संभाव्य चूक: विद्यार्थी अनेकदा पर्याय 3 ('जुन्या वस्तूंची विक्री आणि खरेदी') आणि पर्याय 2 ('स्व-व्याप्त मालमत्तेचे अंदाजे भाडे') यामध्ये गोंधळात पडतात. प्रश्न नीट वाचून संकल्पनेतील सूक्ष्म भेद लक्षात घेणे आवश्यक आहे.

स्मृती क्लृप्ती / Memory Booster & Mnemonic:

स्मृती सूत्र: संकल्पना व आकडेवारी — 'स्व-व्याप्त मालमत्तेचे अंदाजे भाडे'. अर्थव्यवस्थेत National Income Accountingचा थेट संबंध 'स्व-व्याप्त मालमत्तेचे अंदाजे भाडे' या निकषाशी येतो.

पर्याय निर्मूलन पद्धत / Option Elimination Strategy:

🎯 पर्याय बाद पद्धत (Option Elimination Strategy): • पर्याय 1 ('अंशप्रक्रियित वस्तू'): हा पर्याय अयोग्य आहे. आयोगाच्या संदर्भानुसार अचूक उत्तर 'स्व-व्याप्त मालमत्तेचे अंदाजे भाडे' हे ठरते. • पर्याय 3 ('जुन्या वस्तूंची विक्री आणि खरेदी'): हा पर्याय अयोग्य आहे. आयोगाच्या संदर्भानुसार अचूक उत्तर 'स्व-व्याप्त मालमत्तेचे अंदाजे भाडे' हे ठरते. • पर्याय 4 ('देणग्या'): हा पर्याय अयोग्य आहे. आयोगाच्या संदर्भानुसार अचूक उत्तर 'स्व-व्याप्त मालमत्तेचे अंदाजे भाडे' हे ठरते. • निष्कर्ष: त्यामुळे उर्वरित पर्याय बाद होऊन अचूक उत्तर पर्याय 2 ('स्व-व्याप्त मालमत्तेचे अंदाजे भाडे') निश्चित होते.

मोफत ऑनलाइन चाचणी उपलब्ध

MPSC संयुक्त पूर्व परीक्षा गट-क — १००-प्रश्न संपूर्ण सराव मॉक टेस्ट 10

हा प्रश्न आणि यासारखे सर्व संभाव्य प्रश्न प्रत्यक्ष परीक्षेसारख्या वेळेत सोडवून तुमची अचूकता तपासा.

ही टेस्ट आता सोडवा

संबंधित महत्त्वाचे सराव प्रश्न (Related Practice Questions):

Economy MPSC सराव प्रश्न

RBI नुसार FY'25 मध्ये भारताचा वास्तविक GDP वाढीचा दर किती असेल?

Economy MPSC सराव प्रश्न

पैशाचा पुरवठा ही एक ____ संकल्पना आहे.

Economy MPSC सराव प्रश्न

खालीलपैकी कोणते विधान 'मुक्त विनिमय दर' साठी रास्त आहे?

Economy MPSC सराव प्रश्न

प्रति एकक कर (किंवा विनिर्दिष्ट कर) म्हणजे काय?

Economy MPSC सराव प्रश्न

भारतातील प्रादेशिक ग्रामीण बँकांसंदर्भात खालील विधाने विचारात घ्या: 1. भारतीय रिझर्व्ह बँकेद्वारे यांचे नियमन केले जाते तर आणि नाबार्डद्वारे यांचे पर्यवेक्षण केले जाते. 2. ते केंद्र, संबंधित राज्य सरकार आणि प्रायोजक बँकांच्या संयुक्त मालकीच्या आहेत. 3. त्यांना तरलता समायोजन सुविधा (LAF), सीमांत स्थायी सुविधा (MSF) आणि कॉल किंवा नोटीस मनी मार्केटमध्ये प्रवेश नाही वरीलपैकी कोणते/कोणती विधान/विधाने योग्य आहे/आहेत?]