योग्य उत्तर उलट आहे.
स्पष्टीकरण आणि महत्त्वाचे मुद्दे:
• व्याजदरा आणि पैशाच्या मागणीमध्ये उलट संबंध असतो.
• ज्यावेळी व्याजदर जास्त असतात तेव्हा पैसा धरून ठेवण्याचा संधी खर्च जास्त असतो;
• लोक व्याजदर देणार्या गुंतवणुकीने मिळू शकणारे शक्य ते उत्पन्न गमावत असतात.
• जेव्हा व्याजदर जास्त असतात, तेव्हा पैसा धरून ठेवण्याचा संधी खर्च वाढतो कारण लोक आपला पैसा गुंतवून अधिक कमावू शकतात त्याऐवजी तो रोखीने ठेवण्यापेक्षा.
• यामुळे व्यवहार आणि सट्टेबाजीच्या उद्देशांसाठी पैशाची मागणी कमी होते.
• जेव्हा व्याजदर कमी असतात, तेव्हा पैसा धरून ठेवण्याचा संधी खर्च कमी असतो.
• लोक व्यवहार किंवा काळजीपूर्वक गरजा पूर्ण करण्यासाठी अधिक पैसा धरून ठेवण्यास प्राधान्य देतात कारण त्याचे गुंतवणूक करण्याचा फायदा कमी असतो.
• यामुळे पैशाची मागणी जास्त होते.
• जॉन मेनार्ड केन्स यांच्या द्रवता प्राधान्य सिद्धांताचा वापर करून हा संबंध दर्शविता येतो:
• व्याजदर वाढल्यावर पैशाची मागणी (द्रवता प्राधान्य) कमी होते आणि उलटेही.
The correct answer is Inverse
Explanation & Key Takeaways:
• Interest rates bear an inverse relationship with the demand for money.
• Opportunity costs of holding money will be high when interest rates are high;
• people are losing out on possible earnings that interest-bearing investments could have generated.
• When interest rates are high, the opportunity cost of holding money increases because people can earn more by investing their money rather than keeping it as cash.
• This leads to a lower demand for money for transactional and speculative purposes
• When interest rates are low, the opportunity cost of holding money is low.
• People prefer holding more money for transactions or precautionary needs because the benefit of investing it is minimal.
• This leads to a higher demand for money.
• The relationship can be visualized using the liquidity preference theory by John Maynard Keynes:
• The demand for money (liquidity preference) decreases as the interest rate increases, and vice versa.
परीक्षेतील संभाव्य चूक: विद्यार्थी अनेकदा पर्याय 3 ('प्रत्यक्ष') आणि पर्याय 2 ('उलट') यामध्ये गोंधळात पडतात. प्रश्न नीट वाचून संकल्पनेतील सूक्ष्म भेद लक्षात घेणे आवश्यक आहे.
Exam Trap: Candidates frequently confuse Option 3 ('Direct') with Option 2 ('Inverse'). Distinguish the exact context before marking.
स्मृती सूत्र: संकल्पना व आकडेवारी — 'उलट'. अर्थव्यवस्थेत Money and Bankingचा थेट संबंध 'उलट' या निकषाशी येतो.
Concept Booster: Core Economic Rule — 'Inverse'. Link Money and Banking with 'Inverse'.
🎯 पर्याय बाद पद्धत (Option Elimination Strategy):
• पर्याय 1 ('कोणताही संबंध नाही'): हा पर्याय अयोग्य आहे. आयोगाच्या संदर्भानुसार अचूक उत्तर 'उलट' हे ठरते.
• पर्याय 3 ('प्रत्यक्ष'): हा पर्याय अयोग्य आहे. आयोगाच्या संदर्भानुसार अचूक उत्तर 'उलट' हे ठरते.
• पर्याय 4 ('प्रमाणित'): हा पर्याय अयोग्य आहे. आयोगाच्या संदर्भानुसार अचूक उत्तर 'उलट' हे ठरते.
• निष्कर्ष: त्यामुळे उर्वरित पर्याय बाद होऊन अचूक उत्तर पर्याय 2 ('उलट') निश्चित होते.
🎯 Option Elimination Strategy:
• Option 1 ('No relationship exists'): Incorrect. As per official verified records, 'Inverse' is the valid fact.
• Option 3 ('Direct'): Incorrect. As per official verified records, 'Inverse' is the valid fact.
• Option 4 ('Proportionate'): Incorrect. As per official verified records, 'Inverse' is the valid fact.
• Conclusion: Hence, eliminating incorrect options leads to Option 2 ('Inverse').