MPSC Test Logo mpsctest.in
Economy Initiatives by Government FMT-01
पडताळलेले उत्तर (Verified)
MPSC सराव प्रश्न:

खालीलपैकी कोणता सामाजिक गट भारतातील गरिबीसाठी अत्यंत असुरक्षित आहे?

Which of the following social groups is highly vulnerable to poverty in India?

पर्याय (Options):
A

अनुसूचित जमाती आणि अनुसूचित जातींचे सामाजिक गट

अचूक उत्तर (Official Answer)
B

उच्च उच्च वर्गाचे सामाजिक गट

C

निम्न मध्यमवर्ग आणि उच्च मध्यमवर्गीय सामाजिक गट

D

वरीलपैकी एकही नाही

सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation): अचूक उत्तर: पर्याय (1)
अनुसूचित जमाती आणि अनुसूचित जातींचे सामाजिक गट हे याचे योग्य उत्तर आहे. स्पष्टीकरण आणि महत्त्वाचे मुद्दे: • गरिबी दर: • हे लोकांचे गुणोत्तर आहे (विशिष्ट वयोगटातील) ज्यांचे उत्पन्न दारिद्र्यरेषेखाली आहे, संपूर्ण लोकसंख्येच्या सरासरी कौटुंबिक उत्पन्नाच्या अर्ध्या म्हणून मोजले जाते, ज्याला दारिद्र्य दर म्हणून ओळखले जाते. महत्त्वाची टीप: • उच्च असुरक्षित सामाजिक गट: • भारतातील गरिबीला सर्वाधिक धोका असलेले किंवा अधिक असुरक्षित असलेले सामाजिक गट हे अनुसूचित जमाती आणि अनुसूचित जाती आहेत. • भारतातील सर्वात असुरक्षित सामाजिक-आर्थिक श्रेणींमध्ये ग्रामीण भागातील शेतमजुरीवर अवलंबून असलेली कुटुंबे आणि शहरांमध्ये अनौपचारिक श्रमात गुंतलेली कुटुंबे यांचा समावेश होतो. • राष्ट्रीय स्तरावर सर्व गटांसाठी सरासरी दारिद्र्यरेषेखालील 100 व्यक्तींपैकी 30 व्यक्ती आहेत, ग्रामीण भागात, 100 पैकी 48 अनुसूचित जमाती सदस्य आहेत जे त्यांच्या मूलभूत गरजा पूर्ण करू शकत नाहीत. • विविध सामाजिक गट विचारात घेता, सुमारे 43% अनुसूचित जाती, 50% भूमिहीन शेतमजूर आणि 47% आकस्मिक कामगार हे महानगरातील गरीब आहेत आणि गरिबीत राहतात. म्हणून, अनुसूचित जमाती आणि अनुसूचित जातींचे सामाजिक गट भारतात गरिबीसाठी अत्यंत असुरक्षित आहेत.
परीक्षेतील संभाव्य चूक / Exam Trap:

परीक्षेतील संभाव्य चूक: विद्यार्थी अनेकदा पर्याय 2 ('उच्च उच्च वर्गाचे सामाजिक गट') आणि पर्याय 1 ('अनुसूचित जमाती आणि अनुसूचित जातींचे सामाजिक गट') यामध्ये गोंधळात पडतात. प्रश्न नीट वाचून संकल्पनेतील सूक्ष्म भेद लक्षात घेणे आवश्यक आहे.

स्मृती क्लृप्ती / Memory Booster & Mnemonic:

स्मृती सूत्र: संकल्पना व आकडेवारी — 'अनुसूचित जमाती आणि अनुसूचित जातींचे सामाजिक गट'. अर्थव्यवस्थेत Initiatives by Governmentचा थेट संबंध 'अनुसूचित जमाती आणि अनुसूचित जातींचे सामाजिक गट' या निकषाशी येतो.

पर्याय निर्मूलन पद्धत / Option Elimination Strategy:

🎯 पर्याय बाद पद्धत (Option Elimination Strategy): • पर्याय 2 ('उच्च उच्च वर्गाचे सामाजिक गट'): हा पर्याय अयोग्य आहे. आयोगाच्या संदर्भानुसार अचूक उत्तर 'अनुसूचित जमाती आणि अनुसूचित जातींचे सामाजिक गट' हे ठरते. • पर्याय 3 ('निम्न मध्यमवर्ग आणि उच्च मध्यमवर्गीय सामाजिक गट'): हा पर्याय अयोग्य आहे. आयोगाच्या संदर्भानुसार अचूक उत्तर 'अनुसूचित जमाती आणि अनुसूचित जातींचे सामाजिक गट' हे ठरते. • पर्याय 4 ('वरीलपैकी एकही नाही'): हा पर्याय अयोग्य आहे. आयोगाच्या संदर्भानुसार अचूक उत्तर 'अनुसूचित जमाती आणि अनुसूचित जातींचे सामाजिक गट' हे ठरते. • निष्कर्ष: त्यामुळे उर्वरित पर्याय बाद होऊन अचूक उत्तर पर्याय 1 ('अनुसूचित जमाती आणि अनुसूचित जातींचे सामाजिक गट') निश्चित होते.

मोफत ऑनलाइन चाचणी उपलब्ध

MPSC संयुक्त पूर्व परीक्षा गट-क — १००-प्रश्न संपूर्ण सराव मॉक टेस्ट 04

हा प्रश्न आणि यासारखे सर्व संभाव्य प्रश्न प्रत्यक्ष परीक्षेसारख्या वेळेत सोडवून तुमची अचूकता तपासा.

ही टेस्ट आता सोडवा

संबंधित महत्त्वाचे सराव प्रश्न (Related Practice Questions):

Economy MPSC सराव प्रश्न

RBI नुसार FY'25 मध्ये भारताचा वास्तविक GDP वाढीचा दर किती असेल?

Economy MPSC सराव प्रश्न

पैशाचा पुरवठा ही एक ____ संकल्पना आहे.

Economy MPSC सराव प्रश्न

खालीलपैकी कोणते विधान 'मुक्त विनिमय दर' साठी रास्त आहे?

Economy MPSC सराव प्रश्न

प्रति एकक कर (किंवा विनिर्दिष्ट कर) म्हणजे काय?

Economy MPSC सराव प्रश्न

भारतातील प्रादेशिक ग्रामीण बँकांसंदर्भात खालील विधाने विचारात घ्या: 1. भारतीय रिझर्व्ह बँकेद्वारे यांचे नियमन केले जाते तर आणि नाबार्डद्वारे यांचे पर्यवेक्षण केले जाते. 2. ते केंद्र, संबंधित राज्य सरकार आणि प्रायोजक बँकांच्या संयुक्त मालकीच्या आहेत. 3. त्यांना तरलता समायोजन सुविधा (LAF), सीमांत स्थायी सुविधा (MSF) आणि कॉल किंवा नोटीस मनी मार्केटमध्ये प्रवेश नाही वरीलपैकी कोणते/कोणती विधान/विधाने योग्य आहे/आहेत?]