Polity
Central Government
पडताळलेले उत्तर (Verified)
MPSC सराव प्रश्न:
भारतीय संसदेला राज्यसूचीतील कोणत्याही विषयाबाबत राष्ट्रीय हितासाठी कायदा करण्याचा अधिकार आहे जर तत्संबंधी __________ ने ठराव मंजूर केला तर.
The Parliament of India acquires the power to legislate on any subject in the State List in national interest if a resolution to that effect is passed by the
पर्याय (Options):
A
लोकसभेने तिच्या एकूण सदस्य संख्येच्या बहुमताने
B
लोकसभेने तिच्या एकूण सदस्य संख्येच्या दोन-तृतीयांश पेक्षा कमी नाही इतक्या बहुमताने
C
राज्यसभेने तिच्या एकूण सदस्य संख्येच्या बहुमताने
D
अचूक उत्तर (Official Answer)
राज्यसभेने हजर राहून मतदान करणाऱ्या दोन-तृतीयांश सदस्य संख्येपेक्षा कमी नाही इतक्या बहुमताने
सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation):
अचूक उत्तर: पर्याय (4)
राज्यसभेने हजार राहून मतदान करणाऱ्या दोन तृतीयांश सदस्य संख्येचे बहुमत मिळाल्यास भारतीय संसदेला राज्यसूचीतील कोणत्याही विषयाबाबत राष्ट्रीय हितासाठी कायदा करण्याचा अधिकार आहे.
स्पष्टीकरण आणि महत्त्वाचे मुद्दे:
राज्यक्षेत्रात संसदेचे विधान
• कलम 249 नुसार जर राज्यसभेने असे घोषित केले की राष्ट्रहितासाठी संसदेने वस्तू आणि सेवा कर किंवा राज्य सूचीतील एखाद्या प्रकरणाबाबत कायदा करणे आवश्यक आहे, त्या विषयावर कायदा करणे.
• अशा ठरावाला उपस्थित असलेल्या आणि मतदान करणाऱ्या 2/3 सदस्यांचे समर्थन असणे आवश्यक आहे.
• ठराव एक वर्ष अंमलात राहतो; त्याचे कितीही वेळा नूतनीकरण केले जाऊ शकते परंतु एका वेळी एक वर्षापेक्षा जास्त नाही.
• या तरतुदीमुळे राज्य विधिमंडळाच्या त्याच विषयावर कायदे करण्याच्या अधिकारावर मर्यादा येत नाही.
• राज्य कायदा आणि संसदीय कायदा यांच्यात विसंगती असल्यास, नंतरचा कायदा प्रचलित आहे.
पूरक माहिती:
राज्य क्षेत्रात संसदेचे कायदे
• राष्ट्रीय आणीबाणीच्या काळात,
• जेव्हा राज्ये विनंती करतात
• तेव्हा राष्ट्रपती राजवटीत
• आंतरराष्ट्रीय कराराची अंमलबजावणी करणे.