Polity
Basics of Constitution
पडताळलेले उत्तर (Verified)
MPSC सराव प्रश्न:
खालीलपैकी कोणते विधान योग्य आहे?
Which one of the following statements is correct?
पर्याय (Options):
A
26 जानेवारी 1950 रोजी संविधान सभेच्या 288 सदस्यांनी संविधानावर स्वाक्षरी केली.
B
युनायटेड स्टेट्स ऑफ अमेरिकाच्या राज्यघटनेतून 'कायद्याद्वारे प्रस्थापित केलेली कार्यपद्धती' स्वीकारण्यात आली.
C
'संसदेच्या दोन सभागृहांची संयुक्त बैठक' ही कल्पना ब्रिटिश राज्यघटनेतून घेण्यात आली होती.
D
अचूक उत्तर (Official Answer)
उपरोक्त कोणतेही नाही.
सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation):
अचूक उत्तर: पर्याय (4)
योग्य उत्तर पर्याय 4 आहे.
स्पष्टीकरण आणि महत्त्वाचे मुद्दे:
भारताची संविधान सभा -
• भारताच्या संविधानाची रचना करण्यासाठी भारतीय संविधान सभेची निवड करण्यात आली.
• ते 'प्रांतीय विधानसभा' द्वारे निवडले गेले होते.
• भारताच्या संविधानाचा मसुदा तयार करण्यासाठी अप्रत्यक्षपणे निवडून आलेल्या प्रतिनिधींचा समावेश असलेली भारतीय संविधान सभा स्थापन करण्यात आली होती.
• भारतीय स्वातंत्र्य चळवळीतील नेते आणि ब्रिटीश मंत्रिमंडळ मोहिमेचे सदस्य यांच्यातील चर्चेच्या परिणामी याची स्थापना करण्यात आली.
• भारतीय राज्यघटना 26 नोव्हेंबर 1949 रोजी स्वीकारण्यात आली आणि 24 जानेवारी 1950 रोजी सदस्यांनी त्यावर आपल्या स्वाक्षऱ्या जोडल्या. एकूण 284 सदस्यांनी संविधानावर स्वाक्षरी केली. त्यामुळे विधान 1 असत्य आहे.
• 26 जानेवारी 1950 रोजी भारतीय राज्यघटना लागू झाली.
• "कायद्याद्वारे प्रस्थापित केलेली कार्यपद्धती" हा वाक्यांश जपानी संविधानाच्या अनुच्छेद 31 मधून घेतलेला दिसतो.
• जपानी राज्यघटनेच्या अनुच्छेद 31 ज्यामध्ये जीवनाचा आणि वैयक्तिक स्वातंत्र्याचा अधिकार नमूद केला आहे नुसार कायद्याच्या प्रक्रियेशिवाय कोणतेही गुन्हेगारी दायित्व लादले जाणार नाही.
• हा अनुच्छेद भारतीय संविधानाच्या अनुच्छेद 21 सारखा आहे. त्यामुळे विधान 2 असत्य आहे.
• भारतीय संविधानातील संसदेच्या दोन्ही सभागृहांची संयुक्त बैठक ही ऑस्ट्रेलियाच्या संविधानातून घेतली आहे. त्यामुळे विधान 3 असत्य आहे.