MPSC Test Logo mpsctest.in
Polity Judiciary - Supreme Court & High Courts FMT-01
पडताळलेले उत्तर (Verified)
MPSC सराव प्रश्न:

बी. पट्टाभी सीतारामय्या है खालील समितीचे अध्यक्ष होते. अ. सभागृह समिती ब. मुख्य आयुक्तांच्या प्रांताबाबत समिती क. नागरिकत्वाबाबत तदर्थ समिती ड. सर्वोच्च न्यायालयाबाबत तदर्थ समिती

B. Pattabhi Sitaramayya was a Chairman of the following Committees. A. House Committee B. Committee on Chief Commissioner's Provinces C. Adhoc Committee on Citizenship D. Adhoc Committee on Supreme Court

पर्याय (Options):
A

फक्त अ, ब

अचूक उत्तर (Official Answer)
B

फक्त क, ड

C

फक्त अ, ड

D

फक्त ब, क

सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation): अचूक उत्तर: पर्याय (1)
योग्य उत्तर केवळ अ, ब आहे. स्पष्टीकरण आणि महत्त्वाचे मुद्दे: • बी. पट्टाभि सीतारामय्या हे भारतीय स्वातंत्र्य चळवळीतील एक प्रमुख स्वातंत्र्यसैनिक, इतिहासकार आणि नेते होते. भारताच्या स्वातंत्र्याच्या संक्रमणकालीन टप्प्यात स्थापन झालेल्या विविध समित्यांमध्ये त्यांनी महत्त्वपूर्ण भूमिका बजावली होती. • गृह समिती: त्यांनी गृह समितीचे अध्यक्षपद भूषवले, जे विधानमंडळ आराखड्यामध्ये प्रशासकीय आणि संघटनात्मक बाबींमध्ये गुंतलेली होती. हे योग्य आहे. • मुख्य आयुक्तांच्या प्रांतांबाबत समिती: ही समिती मुख्य आयुक्तांच्या प्रांतांशी संबंधित समस्यांवर चर्चा आणि व्यवस्थापनासाठी जबाबदार होती, जे ब्रिटिश काळात थेट केंद्र सरकारच्या नियंत्रणाखाली होते. सीतारामय्या या समितीमध्ये सक्रियपणे सहभागी होते. हे योग्य आहे. • नागरिकत्वावरील तदर्थ समिती: नागरिकत्वावरील तदर्थ समितीला स्वतंत्र भारतातील नागरिकत्वासाठी तत्त्वे आणि आराखडा तयार करण्याचे काम सोपवण्यात आले होते. तथापि, बी. पट्टाभि सीतारामय्या या समितीचे अध्यक्ष नव्हते. हे अयोग्य आहे. • सर्वोच्च न्यायालयावरील तदर्थ समिती: ही समिती भारताच्या सर्वोच्च न्यायालयाची स्थापना आणि कार्यप्रणालीशी संबंधित होती. बी. पट्टाभि सीतारामय्या या समितीशी अध्यक्ष म्हणून संबंधित नव्हते. हे अयोग्य आहे. • म्हणून, योग्य उत्तर केवळ अ, ब आहे. पूरक माहिती: • बी. पट्टाभि सीतारामय्या: • 1880 मध्ये आंध्र प्रदेशात जन्मलेले, ते भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेसचे समर्पित सदस्य होते आणि त्यांनी स्वातंत्र्य चळवळीत महत्त्वपूर्ण योगदान दिले. • ते 1939 च्या अध्यक्षीय निवडणुकीसाठी अधिकृत काँग्रेस उमेदवार होते परंतु सुभाषचंद्र बोस यांच्याकडून हरले. या घटनेने काँग्रेसमधील एक महत्त्वपूर्ण राजकीय घडामोड दर्शविली. • त्यांनी भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेसच्या इतिहासासह अनेक पुस्तके लिहिली, जी त्या काळातील राजकीय घडामोडींची सविस्तर माहिती देतात. • गृह समिती: • गृह समितीची प्राथमिक भूमिका संसदीय प्रक्रियांचे सुरळीत कामकाज सुनिश्चित करणे आणि कायदेमंडळाच्या प्रशासकीय बाबी हाताळणे ही होती. • मुख्य आयुक्तांच्या प्रांतांबाबत समिती: • मुख्य आयुक्तांचे प्रांत हे ब्रिटिश काळात थेट केंद्र सरकारद्वारे शासित प्रदेश होते. स्वातंत्र्यानंतर, या प्रदेशांना भारतीय संघराज्यात समाकलित करण्यासाठी चर्चा झाल्या. • नागरिकत्वावरील तदर्थ समिती: • ही समिती भारतीय नागरिकत्वाशी संबंधित तरतुदी तयार करण्यात महत्त्वपूर्ण होती, ज्या नंतर भारतीय संविधानाच्या भाग II (अनुच्छेद 5 ते 11) मध्ये समाविष्ट करण्यात आल्या. • या समितीचे अध्यक्ष इतर नेते होते, बी. पट्टाभि सीतारामय्या नव्हते. • सर्वोच्च न्यायालयावरील तदर्थ समिती: • या समितीने भारताच्या सर्वोच्च न्यायालयाची रचना, अधिकारक्षेत्र आणि कार्यप्रणाली परिभाषित करण्यात महत्त्वाची भूमिका बजावली, जे स्वातंत्र्यानंतर सर्वोच्च न्यायिक प्राधिकरण बनले. • बी. पट्टाभि सीतारामय्या या समितीशी संबंधित नव्हते. महत्त्वाची टीप: • समित्यांची भूमिका: • समित्या कायदेमंडळ आणि घटनात्मक प्रक्रियांचा एक आवश्यक भाग आहेत, ज्यामुळे महत्त्वाच्या मुद्द्यांवर सविस्तर विचारमंथन होते. • त्या तज्ञांच्या सूचना आणि धोरणनिर्मिती आणि प्रशासकीय निर्णयांसाठी अधिक केंद्रित दृष्टिकोन देतात. • प्रांतांचे एकीकरण: • स्वातंत्र्यानंतर, संस्थाने आणि प्रांतांचे एकीकरण एक महत्त्वपूर्ण आव्हान होते. मुख्य आयुक्तांच्या प्रांतांवरील समितीसारख्या समित्यांनी अशा समस्या प्रभावीपणे हाताळण्यास मदत केली. • बी. पट्टाभि सीतारामय्या यांचे महत्त्व: • त्यांचे नेतृत्व आणि ऐतिहासिक योगदान संक्रमणकालीन काळात भारताच्या सामाजिक-राजकीय भूभागाच्या त्यांच्या सखोल समजाचे प्रतिबिंब दर्शवते.
परीक्षेतील संभाव्य चूक / Exam Trap:

परीक्षेतील संभाव्य चूक: विद्यार्थी अनेकदा पर्याय 2 ('फक्त क, ड') आणि पर्याय 1 ('फक्त अ, ब') यामध्ये गोंधळात पडतात. प्रश्न नीट वाचून संकल्पनेतील सूक्ष्म भेद लक्षात घेणे आवश्यक आहे.

स्मृती क्लृप्ती / Memory Booster & Mnemonic:

स्मृती सूत्र: 'कलम 5 → फक्त अ, ब'. भारतीय राज्यघटनेत कलम 5 चा संबंध थेट 'फक्त अ, ब' या तरतुदीशी जोडलेला आहे. परीक्षेसाठी ही जोडी कायम ध्यानात ठेवा.

पर्याय निर्मूलन पद्धत / Option Elimination Strategy:

🎯 पर्याय बाद पद्धत (Option Elimination Strategy): • पर्याय 2 ('फक्त क, ड'): हा पर्याय अयोग्य आहे. आयोगाच्या संदर्भानुसार अचूक उत्तर 'फक्त अ, ब' हे ठरते. • पर्याय 3 ('फक्त अ, ड'): हा पर्याय अयोग्य आहे. आयोगाच्या संदर्भानुसार अचूक उत्तर 'फक्त अ, ब' हे ठरते. • पर्याय 4 ('फक्त ब, क'): हा पर्याय अयोग्य आहे. आयोगाच्या संदर्भानुसार अचूक उत्तर 'फक्त अ, ब' हे ठरते. • निष्कर्ष: त्यामुळे उर्वरित पर्याय बाद होऊन अचूक उत्तर पर्याय 1 ('फक्त अ, ब') निश्चित होते.

मोफत ऑनलाइन चाचणी उपलब्ध

MPSC संयुक्त पूर्व परीक्षा गट-ब — १००-प्रश्न संपूर्ण सराव मॉक टेस्ट 10

हा प्रश्न आणि यासारखे सर्व संभाव्य प्रश्न प्रत्यक्ष परीक्षेसारख्या वेळेत सोडवून तुमची अचूकता तपासा.

ही टेस्ट आता सोडवा

संबंधित महत्त्वाचे सराव प्रश्न (Related Practice Questions):

Polity MPSC सराव प्रश्न

भारतीय संविधानाच्या अनुच्छेद 243W द्वारे मिळालेल्या अधिकारांचा वापर प्रामुख्याने कोणती संस्था करते?

Polity MPSC सराव प्रश्न

मंत्रिमंडळाच्या सामूहिक उत्तरदायित्वाबाबत खालील विधाने विचारात घ्या: विधान 1: केंद्रीय मंत्रिमंडळ लोकसभेला सामूहिकपणे जबाबदार असते. विधान 2: द्विसदनीय राज्यांमध्ये, राज्य मंत्रिमंडळ विधान परिषदेला जबाबदार असते. दिलेल्यापैकी कोणते/कोणती विधान/विधाने योग्य आहे/आहेत?

Polity MPSC सराव प्रश्न

भारतीय संविधानानुसार, भारताच्या निवडणूक आयुक्तांचा कमाल कार्यकाळ किती असतो?

Polity MPSC सराव प्रश्न

अनुच्छेद 300A अंतर्गत मालमत्तेच्या अधिकाराचे कायदेशीर स्वरूप काय आहे?

Polity MPSC सराव प्रश्न

जोड्या लावा. +----+-----------------------------+------+---------------------------------------------------------------------+ | | भारतीय संविधानातील अनुच्छेद | | या अनुच्छेदांनी दिलेले अधिकार | +----+-----------------------------+------+---------------------------------------------------------------------+ | A. | अनुच्छेद 19(b) | i. | संघटना बनवण्याचा अधिकार | | B. | अनुच्छेद 19(c) | ii. | शांततापूर्ण आणि शस्त्रविरहित एकत्र येण्याचा अधिकार (निरुद्ध संमेलन) | | C. | अनुच्छेद 19(d) | iii. | संपूर्ण भारतात मुक्तपणे फिरण्याचा अधिकार | +----+-----------------------------+------+---------------------------------------------------------------------+