Polity
Local Government
पडताळलेले उत्तर (Verified)
MPSC सराव प्रश्न:
प्रभाग समित्या स्थापन करण्यासाठी पालिकेची किमान लोकसंख्या किती असावी?
What should be the minimum population of a municipality to constitute ward committees?
पर्याय (Options):
A
दोन लाख
B
अचूक उत्तर (Official Answer)
तीन लाख
C
एक लाख
D
50 हजार
सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation):
अचूक उत्तर: पर्याय (2)
योग्य उत्तर तीन लाख हे आहे.
संविधान (सत्तर चौथी दुरुस्ती) अधिनियम, 1992 ने घटनेत एक नवीन भाग IXA सादर केला आहे, जो अनुच्छेद 243 P ते 243 ZG मध्ये नगरपालिकांशी संबंधित आहे.
• ही दुरुस्ती, ज्याला नगरपालिका अधिनियम असेही म्हणतात, 1 जून 1993 रोजी अंमलात आल्या.
• नगरपालिकांना संविधानिक दर्जा देऊन त्यांना संविधानेच्या न्याय्य भागांतर्गत आणले आहे.
• राज्यांना संविधानेत समाविष्ट केलेल्या व्यवस्थेनुसार नगरपालिका दत्तक घेण्याचे संविधानिक बंधन घालण्यात आले होते.
महत्त्वाची टीप:
अधिनियम 243S च्या खंड (1) अन्वये, तीन लाख किंवा त्याहून अधिक लोकसंख्या असलेल्या नगरपालिकेच्या प्रादेशिक क्षेत्रामध्ये एक किंवा अधिक प्रभागांचा समावेश असलेल्या प्रभाग समित्या स्थापन केल्या जातील अशी तरतूद करण्यात आली आहे.
• प्रभाग हे मेट्रो किंवा स्थानिक नगरपालिकेतील क्षेत्र आहे, ज्याच्या सीमा स्पष्टपणे परिभाषित केल्या आहेत.
• प्रभाग समित्या ही लोकशाही पद्धतीने निवडलेली संस्था आहे जी विविध प्रकारच्या सामुदायिक हितांचे प्रतिनिधित्व करते आणि प्रभाग नगरसेवक असलेल्या अध्यक्षांच्या खाली नियमितपणे भेटते.
अशाप्रकारे, प्रभाग समित्या स्थापन करण्यासाठी पालिकेची किमान लोकसंख्या 3 लाख असावी असे आपण म्हणू शकतो.