MPSC Test Logo mpsctest.in
Polity Making, Preamble & Features of Constitution FMT-01
पडताळलेले उत्तर (Verified)
MPSC सराव प्रश्न:

खालीलपैकी कोणत्या संविधानातून भारताने आपल्या संविधानात "कायद्याचे राज्य" ही संकल्पना स्वीकारली आहे?

From which of the following constitutions has India adopted the concept of "Rule of Law" in its constitution?

पर्याय (Options):
A

ब्रिटिश संविधान

अचूक उत्तर (Official Answer)
B

श्रीलंकेचे संविधान

C

आयरिश संविधान

D

स्पॅनिश संविधान

सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation): अचूक उत्तर: पर्याय (1)
योग्य उत्तर ब्रिटिश संविधान आहे. स्पष्टीकरण आणि महत्त्वाचे मुद्दे: • संविधानाचे स्रोत +---------------------------------------+----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------+ | स्रोत | स्वीकारलेली वैशिष्ट्ये | +---------------------------------------+----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------+ | 1. भारत सरकार अधिनियम 1935 | संघीय योजना, राज्यपालाचे कार्यालय, न्यायपालिका, लोकसेवा आयोग, आणीबाणीच्या तरतुदी आणि प्रशासकीय तपशील. | | 2. ब्रिटिश संविधान | संसदीय सरकार, कायद्याचे राज्य, कायदेविषयक प्रक्रिया, एकल नागरिकत्व, मंत्रिमंडळ प्रणाली, विशेषाधिकार रिट (prerogative writs), संसदीय विशेषाधिकार आणि द्विगृहवाद. | | 3. अमेरिकेचे संविधान | मूलभूत हक्क, न्यायपालिकेचे स्वातंत्र्य, न्यायिक पुनरावलोकन, राष्ट्रपतींवर महाभियोग, सर्वोच्च न्यायालय आणि उच्च न्यायालयाच्या न्यायाधीशांना पदावरून काढून टाकणे आणि उपराष्ट्रपतींचे पद. | | 4. आयरिश संविधान | राज्य धोरणाची मार्गदर्शक तत्त्वे, राज्यसभेवर सदस्यांचे नामांकन आणि राष्ट्रपतींच्या निवडणुकीची पद्धत. | | 5. कॅनेडियन संविधान | मजबूत केंद्रासह संघराज्य, केंद्राकडे अवशिष्ट अधिकार निहित करणे, केंद्राद्वारे राज्यपालांची नियुक्ती आणि सर्वोच्च न्यायालयाचे सल्लागार कार्यक्षेत्र. | | 6. ऑस्ट्रेलियन संविधान | समवर्ती सूची, व्यापार, वाणिज्य आणि आंतर-राज्य संबंधांचे स्वातंत्र्य आणि संसदेच्या दोन्ही सभागृहांची संयुक्त बैठक. | | 7. जर्मनीचे वायमार संविधान | आणीबाणीच्या काळात मूलभूत हक्कांचे निलंबन. | | 8. सोव्हिएत संविधान (USSR, आता रशिया) | मूलभूत कर्तव्ये आणि प्रस्तावनेतील न्यायाचे (सामाजिक, आर्थिक आणि राजकीय) आदर्श. | | 9. फ्रेंच संविधान | प्रजासत्ताक आणि प्रस्तावनेतील स्वातंत्र्य, समानता आणि बंधुत्वाचे आदर्श. | | 10. दक्षिण आफ्रिकेचे संविधान | संविधानाच्या दुरुस्तीची प्रक्रिया आणि राज्यसभेच्या सदस्यांची निवडणूक. | | 11. जपानी संविधान | कायद्याद्वारे स्थापित प्रक्रिया. | +---------------------------------------+----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------+
परीक्षेतील संभाव्य चूक / Exam Trap:

परीक्षेतील संभाव्य चूक: विद्यार्थी अनेकदा पर्याय 2 ('श्रीलंकेचे संविधान') आणि पर्याय 1 ('ब्रिटिश संविधान') यामध्ये गोंधळात पडतात. प्रश्न नीट वाचून संकल्पनेतील सूक्ष्म भेद लक्षात घेणे आवश्यक आहे.

स्मृती क्लृप्ती / Memory Booster & Mnemonic:

स्मृती सूत्र: 'घटनात्मक तरतूद → ब्रिटिश संविधान'. भारतीय राज्यघटनेत घटनात्मक तरतूद चा संबंध थेट 'ब्रिटिश संविधान' या तरतुदीशी जोडलेला आहे. परीक्षेसाठी ही जोडी कायम ध्यानात ठेवा.

पर्याय निर्मूलन पद्धत / Option Elimination Strategy:

🎯 पर्याय बाद पद्धत (Option Elimination Strategy): • पर्याय 2 ('श्रीलंकेचे संविधान'): हा पर्याय अयोग्य आहे. आयोगाच्या संदर्भानुसार अचूक उत्तर 'ब्रिटिश संविधान' हे ठरते. • पर्याय 3 ('आयरिश संविधान'): हा पर्याय अयोग्य आहे. आयोगाच्या संदर्भानुसार अचूक उत्तर 'ब्रिटिश संविधान' हे ठरते. • पर्याय 4 ('स्पॅनिश संविधान'): हा पर्याय अयोग्य आहे. आयोगाच्या संदर्भानुसार अचूक उत्तर 'ब्रिटिश संविधान' हे ठरते. • निष्कर्ष: त्यामुळे उर्वरित पर्याय बाद होऊन अचूक उत्तर पर्याय 1 ('ब्रिटिश संविधान') निश्चित होते.

मोफत ऑनलाइन चाचणी उपलब्ध

MPSC संयुक्त पूर्व परीक्षा गट-ब — १००-प्रश्न संपूर्ण सराव मॉक टेस्ट 07

हा प्रश्न आणि यासारखे सर्व संभाव्य प्रश्न प्रत्यक्ष परीक्षेसारख्या वेळेत सोडवून तुमची अचूकता तपासा.

ही टेस्ट आता सोडवा

संबंधित महत्त्वाचे सराव प्रश्न (Related Practice Questions):

Polity MPSC सराव प्रश्न

भारतीय संविधानाच्या अनुच्छेद 243W द्वारे मिळालेल्या अधिकारांचा वापर प्रामुख्याने कोणती संस्था करते?

Polity MPSC सराव प्रश्न

मंत्रिमंडळाच्या सामूहिक उत्तरदायित्वाबाबत खालील विधाने विचारात घ्या: विधान 1: केंद्रीय मंत्रिमंडळ लोकसभेला सामूहिकपणे जबाबदार असते. विधान 2: द्विसदनीय राज्यांमध्ये, राज्य मंत्रिमंडळ विधान परिषदेला जबाबदार असते. दिलेल्यापैकी कोणते/कोणती विधान/विधाने योग्य आहे/आहेत?

Polity MPSC सराव प्रश्न

भारतीय संविधानानुसार, भारताच्या निवडणूक आयुक्तांचा कमाल कार्यकाळ किती असतो?

Polity MPSC सराव प्रश्न

अनुच्छेद 300A अंतर्गत मालमत्तेच्या अधिकाराचे कायदेशीर स्वरूप काय आहे?

Polity MPSC सराव प्रश्न

जोड्या लावा. +----+-----------------------------+------+---------------------------------------------------------------------+ | | भारतीय संविधानातील अनुच्छेद | | या अनुच्छेदांनी दिलेले अधिकार | +----+-----------------------------+------+---------------------------------------------------------------------+ | A. | अनुच्छेद 19(b) | i. | संघटना बनवण्याचा अधिकार | | B. | अनुच्छेद 19(c) | ii. | शांततापूर्ण आणि शस्त्रविरहित एकत्र येण्याचा अधिकार (निरुद्ध संमेलन) | | C. | अनुच्छेद 19(d) | iii. | संपूर्ण भारतात मुक्तपणे फिरण्याचा अधिकार | +----+-----------------------------+------+---------------------------------------------------------------------+