MPSC Test Logo mpsctest.in
Polity Union Executive & Parliament FMT-01
पडताळलेले उत्तर (Verified)
MPSC सराव प्रश्न:

लोकसभेचे अध्यक्ष आणि उपसभापती यांच्या अनुपस्थितीत, संसदेच्या दोन्ही सभागृहांच्या संयुक्त बैठकीचे अध्यक्षपद कोण भूषवते?

In the absence of the Speaker and the Deputy Speaker of Lok Sabha, who presides the joint sitting of the two houses of Parliament?

पर्याय (Options):
A

राज्यसभेचे अध्यक्ष

B

राज्यसभेचे कोणतेही ज्येष्ठ सदस्य

C

राज्यसभेचे उपसभापती

अचूक उत्तर (Official Answer)
D

लोकसभेचा कोणताही ज्येष्ठ सदस्य

सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation): अचूक उत्तर: पर्याय (3)
योग्य उत्तर राज्यसभेचे उपसभापती आहे. स्पष्टीकरण आणि महत्त्वाचे मुद्दे: • लोकसभेचे अध्यक्ष आणि उपसभापती यांच्या अनुपस्थितीत, संसदेच्या संयुक्त बैठकीचे अध्यक्षपद राज्यसभेचे उपसभापती घेतात. • अनुच्छेद 108 अन्वये संसदेची संयुक्त बैठक भारताचे राष्ट्रपती बोलावतात. • याचे अध्यक्षस्थान सामान्यतः लोकसभेचे अध्यक्ष किंवा त्यांच्या अनुपस्थितीत लोकसभेचे उपसभापती करतात. • भारतीय राज्यघटनेतील संयुक्त बैठकीची तरतूद ऑस्ट्रेलियाच्या संविधानातून घेण्यात आली आहे. पूरक माहिती: • घटनेच्या अनुच्छेद 87 नुसार, देशाचे राष्ट्रपती विशेषत: दोन्ही सभागृहांच्या संयुक्त बैठकीला संबोधित करताना दोन उदाहरणे आहेत: • सार्वत्रिक निवडणुकीनंतर पहिल्या सत्राच्या सुरुवातीला, जेव्हा पुनर्रचित लोकसभेची निवड झाल्यानंतर प्रथमच बैठक होते. • दरवर्षी पहिल्या सत्राच्या सुरुवातीला. • राज्यसभेचा अध्यक्ष- देशाचा उपराष्ट्रपती असतो (अनुच्छेद 63).
परीक्षेतील संभाव्य चूक / Exam Trap:

परीक्षेतील संभाव्य चूक: विद्यार्थी अनेकदा पर्याय 4 ('लोकसभेचा कोणताही ज्येष्ठ सदस्य') आणि पर्याय 3 ('राज्यसभेचे उपसभापती') यामध्ये गोंधळात पडतात. प्रश्न नीट वाचून संकल्पनेतील सूक्ष्म भेद लक्षात घेणे आवश्यक आहे.

स्मृती क्लृप्ती / Memory Booster & Mnemonic:

स्मृती सूत्र: 'कलम 108 → राज्यसभेचे उपसभापती'. भारतीय राज्यघटनेत कलम 108 चा संबंध थेट 'राज्यसभेचे उपसभापती' या तरतुदीशी जोडलेला आहे. परीक्षेसाठी ही जोडी कायम ध्यानात ठेवा.

पर्याय निर्मूलन पद्धत / Option Elimination Strategy:

🎯 पर्याय बाद पद्धत (Option Elimination Strategy): • पर्याय 1 ('राज्यसभेचे अध्यक्ष'): हा पर्याय अयोग्य आहे. आयोगाच्या संदर्भानुसार अचूक उत्तर 'राज्यसभेचे उपसभापती' हे ठरते. • पर्याय 2 ('राज्यसभेचे कोणतेही ज्येष्ठ सदस्य'): हा पर्याय अयोग्य आहे. आयोगाच्या संदर्भानुसार अचूक उत्तर 'राज्यसभेचे उपसभापती' हे ठरते. • पर्याय 4 ('लोकसभेचा कोणताही ज्येष्ठ सदस्य'): हा पर्याय अयोग्य आहे. आयोगाच्या संदर्भानुसार अचूक उत्तर 'राज्यसभेचे उपसभापती' हे ठरते. • निष्कर्ष: त्यामुळे उर्वरित पर्याय बाद होऊन अचूक उत्तर पर्याय 3 ('राज्यसभेचे उपसभापती') निश्चित होते.

मोफत ऑनलाइन चाचणी उपलब्ध

MPSC संयुक्त पूर्व परीक्षा गट-ब — १००-प्रश्न संपूर्ण सराव मॉक टेस्ट 07

हा प्रश्न आणि यासारखे सर्व संभाव्य प्रश्न प्रत्यक्ष परीक्षेसारख्या वेळेत सोडवून तुमची अचूकता तपासा.

ही टेस्ट आता सोडवा

संबंधित महत्त्वाचे सराव प्रश्न (Related Practice Questions):

Polity MPSC सराव प्रश्न

भारतीय संविधानाच्या अनुच्छेद 243W द्वारे मिळालेल्या अधिकारांचा वापर प्रामुख्याने कोणती संस्था करते?

Polity MPSC सराव प्रश्न

मंत्रिमंडळाच्या सामूहिक उत्तरदायित्वाबाबत खालील विधाने विचारात घ्या: विधान 1: केंद्रीय मंत्रिमंडळ लोकसभेला सामूहिकपणे जबाबदार असते. विधान 2: द्विसदनीय राज्यांमध्ये, राज्य मंत्रिमंडळ विधान परिषदेला जबाबदार असते. दिलेल्यापैकी कोणते/कोणती विधान/विधाने योग्य आहे/आहेत?

Polity MPSC सराव प्रश्न

भारतीय संविधानानुसार, भारताच्या निवडणूक आयुक्तांचा कमाल कार्यकाळ किती असतो?

Polity MPSC सराव प्रश्न

अनुच्छेद 300A अंतर्गत मालमत्तेच्या अधिकाराचे कायदेशीर स्वरूप काय आहे?

Polity MPSC सराव प्रश्न

जोड्या लावा. +----+-----------------------------+------+---------------------------------------------------------------------+ | | भारतीय संविधानातील अनुच्छेद | | या अनुच्छेदांनी दिलेले अधिकार | +----+-----------------------------+------+---------------------------------------------------------------------+ | A. | अनुच्छेद 19(b) | i. | संघटना बनवण्याचा अधिकार | | B. | अनुच्छेद 19(c) | ii. | शांततापूर्ण आणि शस्त्रविरहित एकत्र येण्याचा अधिकार (निरुद्ध संमेलन) | | C. | अनुच्छेद 19(d) | iii. | संपूर्ण भारतात मुक्तपणे फिरण्याचा अधिकार | +----+-----------------------------+------+---------------------------------------------------------------------+