MPSC Test Logo mpsctest.in
Polity Making, Preamble & Features of Constitution FMT-01
पडताळलेले उत्तर (Verified)
MPSC सराव प्रश्न:

भारतीय संविधानातील खालीलपैकी कोणते अनुच्छेद राज्य कार्यकारिणीशी संबंधित आहेत?

Which of the following Articles of the Constitution of India deals with the state executive?

पर्याय (Options):
A

अनुच्छेद 134-143

B

अनुच्छेद 123-132

C

अनुच्छेद 153-167

अचूक उत्तर (Official Answer)
D

अनुच्छेद 145-150

सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation): अचूक उत्तर: पर्याय (3)
योग्य उत्तर अनुच्छेद 153-167 आहे. स्पष्टीकरण आणि महत्त्वाचे मुद्दे: • भारतीय राज्यघटनेचे अनुच्छेद जे राज्य कार्यकारिणीशी संबंधित आहेत ते प्रामुख्याने अनुच्छेद 153 ते 167 आहेत. • हे अनुच्छेद राज्यपाल, मंत्री परिषद, मुख्यमंत्री आणि इतर संबंधित तरतुदींसह राज्य कार्यकारिणीची रचना, अधिकार आणि कार्ये यांची रूपरेषा देतात. • भारतीय संविधानातील अनुच्छेद 153 ते 167, जे राज्य कार्यकारिणीशी संबंधित आहेत, भाग VI - भारतीय संविधानातील राज्यांमध्ये नमूद केले आहेत. पूरक माहिती: • अनुच्छेद 153: भारतातील प्रत्येक राज्यासाठी एक राज्यपाल असेल, ज्याची नियुक्ती भारताच्या राष्ट्रपतींनी केली आहे. • अनुच्छेद 154: हा अनुच्छेद राज्य कार्यकारिणीचा घटनात्मक प्रमुख म्हणून राज्यपालांच्या कार्यालयाची स्थापना करतो. • अनुच्छेद 155: यात राज्यपालांची नियुक्ती आणि पदाचा कालावधी स्पष्ट केला आहे. • अनुच्छेद 156: हा अनुच्छेद राज्यपाल कार्यालयाच्या अटी आणि काढून टाकण्याच्या प्रक्रियेशी संबंधित आहे. • अनुच्छेद 157: यात राज्यपालांच्या नियुक्तीसाठी आवश्यक असलेल्या पात्रतेचे वर्णन केले आहे. • अनुच्छेद 158: हा अनुच्छेद राज्यपालांनी घ्यायची शपथ किंवा प्रतिज्ञा निर्दिष्ट करतो. • अनुच्छेद 159: हे राज्यपालांची कर्तव्ये आणि अधिकार परिभाषित करते, ज्यामध्ये क्षमा, सूट आणि शिक्षेची माफी देण्याच्या अधिकाराचा समावेश आहे. • अनुच्छेद 160: हा अनुच्छेद राज्य कार्यकारिणीशी संबंधित बाबींमध्ये राज्यपालांच्या विवेकाधीन अधिकारांशी संबंधित आहे. • अनुच्छेद 161: राज्यपालांना राज्य कायद्यांविरुद्धच्या गुन्ह्यासाठी दोषी ठरलेल्या कोणत्याही व्यक्तीची शिक्षा माफी, सूट, सवलत किंवा शिक्षेची माफी किंवा स्थगिती, माफी किंवा कमी करण्याचा अधिकार प्रदान करते. • अनुच्छेद 162: हा अनुच्छेद राज्याच्या कार्यकारी अधिकार आणि राज्य सरकारच्या कार्यकारी अधिकाराच्या व्याप्तीशी संबंधित आहे. • अनुच्छेद 163: हे राज्यपालांना राज्य सरकारच्या वतीने कार्यकारी अधिकार वापरण्याचा अधिकार देते आणि राज्यपाल आणि मंत्री परिषद यांच्यातील संबंध परिभाषित करते. • अनुच्छेद 164: हा अनुच्छेद राज्यातील मंत्रिपरिषदेची नियुक्ती, कार्यकाळ आणि जबाबदाऱ्यांशी संबंधित आहे. • अनुच्छेद 165: हे राज्यासाठी महाधिवक्ता आणि त्यांची कर्तव्ये आणि पात्रता दर्शवते. • अनुच्छेद 166: हा अनुच्छेद सरकारी कामकाज आणि मुख्यमंत्री आणि इतर मंत्र्यांच्या कर्तव्यांशी संबंधित आहे. • अनुच्छेद 167: राज्याच्या प्रशासनाबाबत राज्यपालांना माहिती देणे हे मुख्यमंत्र्यांचे कर्तव्य स्पष्ट करते.
परीक्षेतील संभाव्य चूक / Exam Trap:

परीक्षेतील संभाव्य चूक: विद्यार्थी अनेकदा पर्याय 4 ('कलम 145-150') आणि पर्याय 3 ('कलम 153-167') यामध्ये गोंधळात पडतात. प्रश्न नीट वाचून संकल्पनेतील सूक्ष्म भेद लक्षात घेणे आवश्यक आहे.

स्मृती क्लृप्ती / Memory Booster & Mnemonic:

स्मृती सूत्र: 'कलम 153 → कलम 153-167'. भारतीय राज्यघटनेत कलम 153 चा संबंध थेट 'कलम 153-167' या तरतुदीशी जोडलेला आहे. परीक्षेसाठी ही जोडी कायम ध्यानात ठेवा.

पर्याय निर्मूलन पद्धत / Option Elimination Strategy:

🎯 पर्याय बाद पद्धत (Option Elimination Strategy): • पर्याय 1 ('कलम 134-143'): हा पर्याय अयोग्य आहे. आयोगाच्या संदर्भानुसार अचूक उत्तर 'कलम 153-167' हे ठरते. • पर्याय 2 ('कलम 123-132'): हा पर्याय अयोग्य आहे. आयोगाच्या संदर्भानुसार अचूक उत्तर 'कलम 153-167' हे ठरते. • पर्याय 4 ('कलम 145-150'): हा पर्याय अयोग्य आहे. आयोगाच्या संदर्भानुसार अचूक उत्तर 'कलम 153-167' हे ठरते. • निष्कर्ष: त्यामुळे उर्वरित पर्याय बाद होऊन अचूक उत्तर पर्याय 3 ('कलम 153-167') निश्चित होते.

मोफत ऑनलाइन चाचणी उपलब्ध

MPSC संयुक्त पूर्व परीक्षा गट-ब — १००-प्रश्न संपूर्ण सराव मॉक टेस्ट 03

हा प्रश्न आणि यासारखे सर्व संभाव्य प्रश्न प्रत्यक्ष परीक्षेसारख्या वेळेत सोडवून तुमची अचूकता तपासा.

ही टेस्ट आता सोडवा

संबंधित महत्त्वाचे सराव प्रश्न (Related Practice Questions):

Polity MPSC सराव प्रश्न

भारतीय संविधानाच्या अनुच्छेद 243W द्वारे मिळालेल्या अधिकारांचा वापर प्रामुख्याने कोणती संस्था करते?

Polity MPSC सराव प्रश्न

मंत्रिमंडळाच्या सामूहिक उत्तरदायित्वाबाबत खालील विधाने विचारात घ्या: विधान 1: केंद्रीय मंत्रिमंडळ लोकसभेला सामूहिकपणे जबाबदार असते. विधान 2: द्विसदनीय राज्यांमध्ये, राज्य मंत्रिमंडळ विधान परिषदेला जबाबदार असते. दिलेल्यापैकी कोणते/कोणती विधान/विधाने योग्य आहे/आहेत?

Polity MPSC सराव प्रश्न

भारतीय संविधानानुसार, भारताच्या निवडणूक आयुक्तांचा कमाल कार्यकाळ किती असतो?

Polity MPSC सराव प्रश्न

अनुच्छेद 300A अंतर्गत मालमत्तेच्या अधिकाराचे कायदेशीर स्वरूप काय आहे?

Polity MPSC सराव प्रश्न

जोड्या लावा. +----+-----------------------------+------+---------------------------------------------------------------------+ | | भारतीय संविधानातील अनुच्छेद | | या अनुच्छेदांनी दिलेले अधिकार | +----+-----------------------------+------+---------------------------------------------------------------------+ | A. | अनुच्छेद 19(b) | i. | संघटना बनवण्याचा अधिकार | | B. | अनुच्छेद 19(c) | ii. | शांततापूर्ण आणि शस्त्रविरहित एकत्र येण्याचा अधिकार (निरुद्ध संमेलन) | | C. | अनुच्छेद 19(d) | iii. | संपूर्ण भारतात मुक्तपणे फिरण्याचा अधिकार | +----+-----------------------------+------+---------------------------------------------------------------------+