सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation):
अचूक उत्तर: पर्याय (4)
योग्य उत्तर आहे महात्मा गांधी ग्राम स्वराज्य उपक्रम.
In News
• केंद्रीय अर्थसंकल्प 2026-27 मध्ये भारताच्या पारंपरिक उद्योगांना आणि ग्रामीण अर्थव्यवस्थेला बळकटी देण्यासाठी नवीन उपक्रमांची घोषणा.
स्पष्टीकरण आणि महत्त्वाचे मुद्दे:
• अर्थसंकल्पात खादी, हातमाग आणि हस्तकला यांना बळकटी देण्यासाठी महात्मा गांधी ग्राम स्वराज्य उपक्रमाची घोषणा करण्यात आली आहे.
• या उपक्रमात खालील गोष्टींवर लक्ष केंद्रित केले जाईल:
• प्रशिक्षण आणि कौशल्य विकास
• गुणवत्ता सुधारणा
• जागतिक बाजारपेठेतील जोडणी आणि ब्रँडिंग
• यामुळे विणकर, ग्रामोद्योग, ग्रामीण युवक आणि एक जिल्हा एक उत्पादन (ODOP) कार्यक्रमाला लाभ मिळण्याची अपेक्षा आहे.
पूरक माहिती:
• इतर वस्त्रोद्योग क्षेत्रातील उपक्रम (अर्थसंकल्प 2026-27)
• समर्थ 2.0: उद्योग आणि शिक्षण क्षेत्राच्या भागीदारीत वस्त्रोद्योगातील कौशल्य विकास आधुनिक करणे.
• टेक्स-इको उपक्रम: शाश्वत आणि जागतिक स्तरावर स्पर्धात्मक वस्त्रोद्योगाला प्रोत्साहन देणे.
• राष्ट्रीय फायबर योजना: नैसर्गिक, मानवनिर्मित आणि नवीन युगाच्या फायबरमध्ये आत्मनिर्भरता.
The correct answer is Mahatma Gandhi Gram Swaraj initiative.
In News
• Union Budget 2026-27 announces new initiatives to strengthen India's traditional industries and rural economy.
Explanation & Key Takeaways:
• The Budget announces the Mahatma Gandhi Gram Swaraj initiative to strengthen khadi, handloom and handicrafts.
• The initiative will focus on:
• Training and skilling
• Quality improvement
• Global market linkage and branding
• It is expected to benefit weavers, village industries, rural youth, and the One District One Product (ODOP) programme.
Related Concepts:
• Other Textile Sector Initiatives (Budget 2026-27)
• Samarth 2.0: To modernise textile skilling in partnership with industry and academia.
• Tex-Eco Initiative: To promote sustainable and globally competitive textiles.
• National Fibre Scheme: For self-reliance in natural, man-made, and new-age fibres.
परीक्षेतील संभाव्य चूक: विद्यार्थी अनेकदा पर्याय 1 ('PM MITRA 2.0') आणि पर्याय 4 ('महात्मा गांधी ग्राम स्वराज्य उपक्रम') यामध्ये गोंधळात पडतात. प्रश्न नीट वाचून संकल्पनेतील सूक्ष्म भेद लक्षात घेणे आवश्यक आहे.
Exam Trap: Candidates frequently confuse Option 1 ('PM MITRA 2.0') with Option 4 ('Mahatma Gandhi Gram Swaraj initiative'). Distinguish the exact context before marking.
स्मृती सूत्र: संकल्पना व आकडेवारी — 'महात्मा गांधी ग्राम स्वराज्य उपक्रम'. अर्थव्यवस्थेत Public Finance, Budget, Deficit & Taxationचा थेट संबंध 'महात्मा गांधी ग्राम स्वराज्य उपक्रम' या निकषाशी येतो.
Concept Booster: Core Economic Rule — 'Mahatma Gandhi Gram Swaraj initiative'. Link Public Finance, Budget, Deficit & Taxation with 'Mahatma Gandhi Gram Swaraj initiative'.
🎯 पर्याय बाद पद्धत (Option Elimination Strategy):
• पर्याय 1 ('PM MITRA 2.0'): हा पर्याय अयोग्य आहे. आयोगाच्या संदर्भानुसार अचूक उत्तर 'महात्मा गांधी ग्राम स्वराज्य उपक्रम' हे ठरते.
• पर्याय 2 ('सुधारित तंत्रज्ञान उन्नती निधी योजना (A-TUFS) 2.0'): हा पर्याय अयोग्य आहे. आयोगाच्या संदर्भानुसार अचूक उत्तर 'महात्मा गांधी ग्राम स्वराज्य उपक्रम' हे ठरते.
• पर्याय 3 ('वस्त्रोद्योग क्षेत्रातील क्षमता निर्मिती योजना (SAMARTH) 2.0'): हा पर्याय अयोग्य आहे. आयोगाच्या संदर्भानुसार अचूक उत्तर 'महात्मा गांधी ग्राम स्वराज्य उपक्रम' हे ठरते.
• निष्कर्ष: त्यामुळे उर्वरित पर्याय बाद होऊन अचूक उत्तर पर्याय 4 ('महात्मा गांधी ग्राम स्वराज्य उपक्रम') निश्चित होते.
🎯 Option Elimination Strategy:
• Option 1 ('PM MITRA 2.0'): Incorrect. As per official verified records, 'Mahatma Gandhi Gram Swaraj initiative' is the valid fact.
• Option 2 ('Amended Technology Upgradation Fund Scheme (A-TUFS) 2.0'): Incorrect. As per official verified records, 'Mahatma Gandhi Gram Swaraj initiative' is the valid fact.
• Option 3 ('Scheme for Capacity Building in Textile Sector (SAMARTH) 2.0'): Incorrect. As per official verified records, 'Mahatma Gandhi Gram Swaraj initiative' is the valid fact.
• Conclusion: Hence, eliminating incorrect options leads to Option 4 ('Mahatma Gandhi Gram Swaraj initiative').