MPSC Test Logo mpsctest.in
Economy Banking, Monetary Policy & RBI FMT-01
पडताळलेले उत्तर (Verified)
MPSC सराव प्रश्न:

खालीलपैकी कोणते क्षेत्र अलिकडच्या वर्षांत अकार्यक्षम मालमत्तेद्वारे व्यावसायिक बँकांच्या मालमत्तेची गुणवत्ता ढासळण्यास कारणीभूत आहे? 1. कृषी आणि संलग्न क्षेत्र 2. औद्योगिक क्षेत्र 3. पायाभूत सुविधा क्षेत्र 4. माहिती तंत्रज्ञान क्षेत्र खालील पर्याय वापरून योग्य उत्तर निवडा:

Which of the following sectors contribute in recent years to the deterioration of asset quality of commercial banks by way of Non-Performing Assets? 1. Agriculture and allied sector 2. Industrial sector 3. Infrastructure sector 4. Information technology sector Select the correct answer using the code given below:

पर्याय (Options):
A

केवळ 1 आणि 2

B

केवळ 2 आणि 3

अचूक उत्तर (Official Answer)
C

केवळ 1 आणि 4

D

1, 2, 3 आणि 4

सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation): अचूक उत्तर: पर्याय (2)
केवळ 2 आणि 3 हे योग्य उत्तर आहे. स्पष्टीकरण आणि महत्त्वाचे मुद्दे: • अलिकडच्या वर्षांत वाणिज्य बँकांच्या अकार्यक्षम मालमत्तेमुळे मालमत्तेची गुणवत्ता ढासळली आहे.- • पायाभूत सुविधा क्षेत्र • औद्योगिक क्षेत्र • जुलै 2020 मध्ये, भारतीय रिझर्व्ह बँक (RBI) गव्हर्नर शक्तिकांत दास म्हणाले की बँकांच्या पायाभूत सुविधा कर्जाशी संबंधित अकार्यक्षम मालमत्ता (NPAs) अजूनही उच्च पातळीवर आहेत. पूरक माहिती: • भारतीय रिझर्व्ह बँक (RBI) च्या मते, भारतीय बँकांमधील, विशेषत: सार्वजनिक क्षेत्रातील बँकांमधील एकूण अकार्यक्षम मालमत्तांचे मूल्य सुमारे 400,000 कोटी रुपये (61.5 अब्ज डॉलर) आहे, जे भारतातील एकूण NPA च्या 90% चे प्रतिनिधित्व करते. महत्त्वाची टीप: • एक अकार्यक्षम मालमत्ता (NPA) म्हणजे कर्ज किंवा अग्रीम रक्कम ज्यासाठी मुद्दल किंवा व्याज देय 90 दिवसांच्या कालावधी-साठी थकीत राहिले आहे. • जेव्हा मुद्दल किंवा व्याजाची देयके उशीरा किंवा थकतात तेव्हा कर्जाची थकबाकी असते. जेव्हा सावकार कर्ज करार मोडला गेला असे समजतो आणि कर्जदार त्याच्या जबाबदाऱ्या पूर्ण करण्यास अक्षम असतो तेव्हा कर्ज कसूर असते. • थकीत कालावधी आणि परतफेडीची संभाव्यता यावर अवलंबून, बँकांना NPA चे वर्गीकरण आणखी कमी दर्जाचे, संशयास्पद आणि तोटा मालमत्तेमध्ये करणे आवश्यक असते. • उपमानक मालमत्ता: 12 महिन्यांपेक्षा कमी किंवा समान कालावधीसाठी NPA राहिलेली मालमत्ता. • शंकास्पद मालमत्ता: एखादी मालमत्ता 12 महिन्यांच्या कालावधीसाठी निकृष्ट दर्जाच्या श्रेणीत राहिल्यास ती शंकास्पद म्हणून वर्गीकृत केली जाईल. • तोटा मालमत्ता: RBI नुसार, "तोटा संपत्ती संग्रहित न करता येणारी आणि इतकी कमी मूल्याची मानली जाते की जरी तिला काही तारण किंवा पुनर्प्राप्ती मूल्य असू शकले तरी बँकेला स्वीकार्य मालमत्ता म्हणून चालू ठेवण्याची हमी नाही".
परीक्षेतील संभाव्य चूक / Exam Trap:

परीक्षेतील संभाव्य चूक: विद्यार्थी अनेकदा पर्याय 3 ('केवळ 1 आणि 4') आणि पर्याय 2 ('केवळ 2 आणि 3') यामध्ये गोंधळात पडतात. प्रश्न नीट वाचून संकल्पनेतील सूक्ष्म भेद लक्षात घेणे आवश्यक आहे.

स्मृती क्लृप्ती / Memory Booster & Mnemonic:

स्मृती सूत्र: संकल्पना व आकडेवारी — 'केवळ 2 आणि 3'. अर्थव्यवस्थेत Banking, Monetary Policy & RBIचा थेट संबंध 'केवळ 2 आणि 3' या निकषाशी येतो.

पर्याय निर्मूलन पद्धत / Option Elimination Strategy:

🎯 पर्याय बाद पद्धत (Option Elimination Strategy): • पर्याय 1 ('केवळ 1 आणि 2'): हा पर्याय अयोग्य आहे. आयोगाच्या संदर्भानुसार अचूक उत्तर 'केवळ 2 आणि 3' हे ठरते. • पर्याय 3 ('केवळ 1 आणि 4'): हा पर्याय अयोग्य आहे. आयोगाच्या संदर्भानुसार अचूक उत्तर 'केवळ 2 आणि 3' हे ठरते. • पर्याय 4 ('1, 2, 3 आणि 4'): हा पर्याय अयोग्य आहे. आयोगाच्या संदर्भानुसार अचूक उत्तर 'केवळ 2 आणि 3' हे ठरते. • निष्कर्ष: त्यामुळे उर्वरित पर्याय बाद होऊन अचूक उत्तर पर्याय 2 ('केवळ 2 आणि 3') निश्चित होते.

मोफत ऑनलाइन चाचणी उपलब्ध

MPSC संयुक्त पूर्व परीक्षा गट-ब — १००-प्रश्न संपूर्ण सराव मॉक टेस्ट 08

हा प्रश्न आणि यासारखे सर्व संभाव्य प्रश्न प्रत्यक्ष परीक्षेसारख्या वेळेत सोडवून तुमची अचूकता तपासा.

ही टेस्ट आता सोडवा

संबंधित महत्त्वाचे सराव प्रश्न (Related Practice Questions):

Economy MPSC सराव प्रश्न

RBI नुसार FY'25 मध्ये भारताचा वास्तविक GDP वाढीचा दर किती असेल?

Economy MPSC सराव प्रश्न

पैशाचा पुरवठा ही एक ____ संकल्पना आहे.

Economy MPSC सराव प्रश्न

खालीलपैकी कोणते विधान 'मुक्त विनिमय दर' साठी रास्त आहे?

Economy MPSC सराव प्रश्न

प्रति एकक कर (किंवा विनिर्दिष्ट कर) म्हणजे काय?

Economy MPSC सराव प्रश्न

भारतातील प्रादेशिक ग्रामीण बँकांसंदर्भात खालील विधाने विचारात घ्या: 1. भारतीय रिझर्व्ह बँकेद्वारे यांचे नियमन केले जाते तर आणि नाबार्डद्वारे यांचे पर्यवेक्षण केले जाते. 2. ते केंद्र, संबंधित राज्य सरकार आणि प्रायोजक बँकांच्या संयुक्त मालकीच्या आहेत. 3. त्यांना तरलता समायोजन सुविधा (LAF), सीमांत स्थायी सुविधा (MSF) आणि कॉल किंवा नोटीस मनी मार्केटमध्ये प्रवेश नाही वरीलपैकी कोणते/कोणती विधान/विधाने योग्य आहे/आहेत?]