Current Affairs
States Affairs
पडताळलेले उत्तर (Verified)
MPSC सराव प्रश्न:
‘माघ मेळा २०२६’ दरवर्षी प्रयागराजमध्ये कोणत्या काळात आयोजित केला जातो?
‘Magh Mela 2026’ is celebrated annually in Prayagraj during which period?
पर्याय (Options):
A
अचूक उत्तर (Official Answer)
पौष पौर्णिमेपासून महाशिवरात्रीपर्यंत
B
मकर संक्रांती ते होळी
C
दिवाळी ते कार्तिक पौर्णिमा
D
छठ पूजेपासून माघ पौर्णिमेपर्यंत
सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation):
अचूक उत्तर: पर्याय (1)
योग्य उत्तर आहे पौष पौर्णिमेपासून महाशिवरात्रीपर्यंत.
In News
• ‘माघ मेळा २०२६’ प्रयागराजमध्ये सुरू झाला, जो दरवर्षी संगमच्या काठावर पौष पौर्णिमेपासून महाशिवरात्रीपर्यंत आयोजित केला जातो, ज्यामुळे भक्तगणांना विधीवत स्नान आणि दानधर्मासाठी आकर्षित केले जाते.
स्पष्टीकरण आणि महत्त्वाचे मुद्दे:
• माघ मेळा प्रयागराजमध्ये गंगा, यमुना आणि सरस्वतीच्या संगमाच्या काठावर साजरा केला जातो.
• भक्त कल्पवास करतात, नदीच्या काठावर साधे जीवन जगतात, ध्यान करतात, ब्रह्म मुहूर्तावर स्नान करतात, जप करतात आणि दानधर्म करतात.
• तीन नद्यांच्या संगमाच्या पवित्रतेमुळे हा उत्सव आध्यात्मिक प्रथा वाढवतो.
• माघ महिन्यात दरवर्षी आयोजित केला जाणारा हा भारतातील सर्वात मोठ्या धार्मिक मेळाव्यांपैकी एक आहे.
पूरक माहिती:
• प्रयागराजचे महत्त्व
• पूर्वी अलाहाबाद म्हणून ओळखले जाणारे, उत्तर प्रदेशात स्थित.
• गंगा, यमुना आणि पौराणिक सरस्वतीचा त्रिवेणी संगम येथे आहे.
• कल्पवास पद्धती
• भक्त एक महिना नदीच्या काठावर अत्यंत साधे जीवन जगण्याची शपथ घेतात.
• त्यात पहाटे स्नान, ध्यान, जप आणि दानधर्म यांचा समावेश होतो.
• वेळ
• हिंदू माघ महिन्यात (जानेवारी-फेब्रुवारी) येतो.
• पौष पौर्णिमेपासून सुरू होऊन महाशिवरात्रीपर्यंत चालतो.
• धार्मिक महत्त्व
• संगमावर स्नान केल्याने पापांपासून मुक्ती मिळते आणि आध्यात्मिक योग्यता वाढते, असा समज आहे.
• मेळ्यादरम्यान दिलेले दान आणि धर्म अत्यंत पुण्यकारक मानले जातात.