MPSC Test Logo mpsctest.in
Current Affairs Science, Technology & Space Missions FMT-01
पडताळलेले उत्तर (Verified)
MPSC सराव प्रश्न:

स्पेस व्हेंटिलेटर एडेड सिस्टीम फॉर ट्रॉमा असिस्टन्स (SVASTA) हे विद्युत शक्तीशिवाय काम करण्यासाठी डिझाइन केलेले आहे, हे कोणत्या अंतराळ केंद्राने विकसित केले आहे?

Space Ventilator Aided System for Trauma Assistance (SVASTA) is designed to work without electric power, is developed by which space center?

पर्याय (Options):
A

सतीश धवन अंतराळ केंद्र (SDSC)

B

विक्रम साराभाई अंतराळ केंद्र (VSSC)

अचूक उत्तर (Official Answer)
C

तरल प्रणोदन प्रणाली केंद्र (LPSC)

D

यू .आर. राव उपग्रह केंद्र (URSC)

सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation): अचूक उत्तर: पर्याय (2)
योग्य उत्तर विक्रम साराभाई अंतराळ केंद्र (VSSC) आहे. स्पष्टीकरण आणि महत्त्वाचे मुद्दे: • विक्रम साराभाई अंतराळ केंद्र (VSSC) ने 'स्पेस व्हेंटिलेटर एडेड सिस्टम फॉर ट्रॉमा असिस्टन्स (SVASTA)' विकसित केले आहे जे विद्युत शक्तीशिवाय काम करण्यासाठी डिझाइन केलेले आहे. • भारतीय अंतराळ संशोधन संस्थेच्या विक्रम साराभाई अंतराळ केंद्र (VSSC) ने अशा वेळी तीन वेगळ्या प्रकारचे व्हेंटिलेटर आणि ऑक्सिजन एकाग्र यंत्राची निर्मिती केली आहे जेव्हा या महत्त्वपूर्ण वैद्यकीय उपकरणांच्या कमतरतेमुळे देशभरातील अनेक कोविड-19 रुग्णांचा मृत्यू झाला होता. • PRANA, VaU आणि SVASTA ही नावे आम्ही त्यांची रचना, वैशिष्ट्ये आणि वैशिष्ट्यांवर आधारित दिली आहेत. • तिन्ही वापरकर्ता-अनुकूल, पूर्णपणे स्वयंचलित, आणि टच-स्क्रीन वैशिष्ट्ये आहेत आणि ते सर्व सुरक्षा आवश्यकता पूर्ण करतात. • प्राण हे एक कमी किमतीचे व्हेंटिलेटर आहे जे व्यावसायिकरित्या उपलब्ध हाय-एंड व्हेंटिलेटरची अ‍ॅम्बू बॅग आपोआप कॉम्प्रेस करून बदलते. • SVASTA हे एक व्हेंटिलेटर आहे जे विजेशिवाय काम करते, तर VaU हे कमी किमतीचे व्हेंटिलेटर आहे जे व्यावसायिकरित्या उपलब्ध हाय-एंड व्हेंटिलेटरची जागा घेते. महत्त्वाची टीप: • विक्रम साराभाई अंतराळ केंद्र (VSSC) हे भारतीय अंतराळ संशोधन संस्था (ISRO) चे महत्त्वपूर्ण अंतराळ संशोधन केंद्र आहे, ज्यामध्ये भारताच्या उपग्रह कार्यक्रमासाठी रॉकेट आणि अंतराळ वाहनांवर भर दिला जातो. हे तिरुवनंतपुरम, केरळ, भारत येथे आहे. • 1962 मध्ये, थुंबा इक्वेटोरियल रॉकेट लॉन्चिंग स्टेशन (TERLS) ची स्थापना झाली. • भारताच्या अंतराळ कार्यक्रमाचे जनक म्हणून ओळखल्या जाणार्‍या डॉ. विक्रम साराभाई यांच्या नावावरून हे नाव देण्यात आले. • थुंबा इक्वेटोरियल रॉकेट लॉन्चिंग स्टेशनचे पहिले संचालक H.G.S. मूर्ती होते.
परीक्षेतील संभाव्य चूक / Exam Trap:

परीक्षेतील संभाव्य चूक: विद्यार्थी अनेकदा पर्याय 3 ('तरल प्रणोदन प्रणाली केंद्र (LPSC)') आणि पर्याय 2 ('विक्रम साराभाई अंतराळ केंद्र (VSSC)') यामध्ये गोंधळात पडतात. प्रश्न नीट वाचून संकल्पनेतील सूक्ष्म भेद लक्षात घेणे आवश्यक आहे.

स्मृती क्लृप्ती / Memory Booster & Mnemonic:

स्मृती क्लृप्ती: ३-घटक सूत्र (घटक + स्थान + परिणाम) — 'विक्रम साराभाई अंतराळ केंद्र (VSSC)'. Science, Technology & Space Missionsमध्ये हा मुख्य कीवर्ड लक्षात ठेवा.

पर्याय निर्मूलन पद्धत / Option Elimination Strategy:

🎯 पर्याय बाद पद्धत (Option Elimination Strategy): • पर्याय 1 ('सतीश धवन अंतराळ केंद्र (SDSC)'): हा पर्याय अयोग्य आहे. आयोगाच्या संदर्भानुसार अचूक उत्तर 'विक्रम साराभाई अंतराळ केंद्र (VSSC)' हे ठरते. • पर्याय 3 ('तरल प्रणोदन प्रणाली केंद्र (LPSC)'): हा पर्याय अयोग्य आहे. आयोगाच्या संदर्भानुसार अचूक उत्तर 'विक्रम साराभाई अंतराळ केंद्र (VSSC)' हे ठरते. • पर्याय 4 ('यू .आर. राव उपग्रह केंद्र (URSC)'): हा पर्याय अयोग्य आहे. आयोगाच्या संदर्भानुसार अचूक उत्तर 'विक्रम साराभाई अंतराळ केंद्र (VSSC)' हे ठरते. • निष्कर्ष: त्यामुळे उर्वरित पर्याय बाद होऊन अचूक उत्तर पर्याय 2 ('विक्रम साराभाई अंतराळ केंद्र (VSSC)') निश्चित होते.

मोफत ऑनलाइन चाचणी उपलब्ध

MPSC संयुक्त पूर्व परीक्षा गट-ब — १००-प्रश्न संपूर्ण सराव मॉक टेस्ट 06

हा प्रश्न आणि यासारखे सर्व संभाव्य प्रश्न प्रत्यक्ष परीक्षेसारख्या वेळेत सोडवून तुमची अचूकता तपासा.

ही टेस्ट आता सोडवा

संबंधित महत्त्वाचे सराव प्रश्न (Related Practice Questions):

Current Affairs MPSC सराव प्रश्न

भारताच्या लोकपालने 16 जानेवारी 2026 रोजी स्थापना दिवस साजरा केला. भारताच्या लोकपालासंबंधी खालीलपैकी कोणते विधान अयोग्य आहे?

Current Affairs MPSC सराव प्रश्न

मार्च 2026 मध्ये भारताचे पहिले मिथेनॉल ड्युअल-फ्यूल डिझेल इलेक्ट्रिक प्लॅटफॉर्म सप्लाय वेसल तयार करण्यासाठी कोणत्या दोन भारतीय संस्थांनी करार केला?

Current Affairs MPSC सराव प्रश्न

बँक ऑफ बडोदाने 22 भाषांमध्ये ग्राहकांच्या संवादांना सुलभ करण्यासाठी सुरू केलेल्या AI-आधारित संवादात्मक व्यासपीठाचे नाव काय आहे?

Current Affairs MPSC सराव प्रश्न

मार्च 2026 मध्ये दूरसंचार विभागाने (DoT) 5G, AI आणि IoT वापरून स्केलेबल सोल्यूशन्स विकसित करण्यासाठी सुरू केलेल्या उपक्रमाचे नाव काय आहे?

Current Affairs MPSC सराव प्रश्न

पी. व्ही. सिंधू यांनी अशी कोणती भूमिका स्वीकारली आहे, ज्यामुळे त्यांना BWF परिषदेवर मतदानाचा हक्क मिळाला आहे?