MPSC Test Logo mpsctest.in
Current Affairs Science, Technology & Space Missions FMT-01
पडताळलेले उत्तर (Verified)
MPSC सराव प्रश्न:

पश्चिम आशियाई भू-राजकारणाच्या संदर्भात अलीकडेच चर्चेत असलेला “Axis of Evil” हा शब्द खालीलपैकी कोणाला संदर्भित करतो?

The term “Axis of Evil”, recently seen in the context of West Asian geopolitics, refers to:

पर्याय (Options):
A

इराण, সিরिया आणि हिजबुल्लाह यांनी तयार केलेले लष्करी युती.

B

इराण, इराक आणि সিরिया यांचा इजरायलला विरोध करणारा प्रादेशिक गट.

C

अमेरिका इराण, इराक आणि उत्तर कोरियाचे वर्णन करण्यासाठी वापरलेला शब्द.

अचूक उत्तर (Official Answer)
D

नाटोच्या विरोधात रशिया, चीन आणि इराण यांचे धोरणात्मक गट.

सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation): अचूक उत्तर: पर्याय (3)
योग्य उत्तर पर्याय 3 आहे. In News • इराण-इस्रायलमधील चालू असलेल्या तणावामुळे अमेरिकेच्या ऐतिहासिक परराष्ट्र धोरणांचा संदर्भ पुन्हा जिवंत झाला आहे, ज्यात “Axis of Evil” या शब्दाचा समावेश आहे. स्पष्टीकरण आणि महत्त्वाचे मुद्दे: • अमेरिकेचे अध्यक्ष जॉर्ज डब्ल्यू बुश यांनी 2002 मध्ये स्टेट ऑफ द युनियनच्या भाषणात इराण, इराक आणि उत्तर कोरिया या देशांचे वर्णन करण्यासाठी “Axis of Evil” हा शब्द वापरला होता, त्यांनी मोठ्या प्रमाणावर विनाश घडवणारी शस्त्रे बनवण्याचा आणि दहशतवादाला पाठिंबा देण्याचा आरोप केला होता. म्हणून, पर्याय C योग्य आहे. • “Axis of Evil” हे इराण, সিরिया आणि हिजबुल्लाह यांचे स्व-घोषित लष्करी युती नव्हती. हिजबुल्लाह हे गैर-राजकीय घटक आहे आणि ते अमेरिकेच्या मूळ पदनिर्देशनाचा भाग नव्हते. म्हणून, पर्याय A अयोग्य आहे. • सीरियाचा समावेश मूळ गटात नव्हता; 2002 च्या भाषणात इराकचे नाव होते, सीरियाचे नाही. म्हणून, पर्याय B अयोग्य आहे. • रशिया आणि चीनचा “Axis of Evil” मध्ये कधीही समावेश नव्हता. या शब्दाने विशेषतः इराण, इराक आणि उत्तर कोरियाला लक्ष्य केले होते. म्हणून, पर्याय D अयोग्य आहे. पूरक माहिती: • या वाक्यांशाने 9/11 नंतरच्या काळात अमेरिकेच्या परराष्ट्र धोरणावर महत्त्वपूर्ण प्रभाव टाकला. • 2003 मध्ये अमेरिकेच्या नेतृत्वाखाली इराकवर झालेला हल्ला याच सिद्धांतामुळे तयार झालेल्या व्यापक धोरणात्मक संदर्भात झाला. • या शब्दाने अणु प्रसार आणि दहशतवादाला राज्याद्वारे मिळणारा पाठिंबा याबद्दलची चिंता दर्शविली. • या अभिव्यक्तीने जागतिक महायुद्धातील “Axis Powers” (जर्मनी, इटली, जपान) ची जाणीवपूर्वक आठवण करून दिली, ज्यामुळे या राज्यांना जागतिक सुरक्षेसाठी समन्वित धोका म्हणून दर्शविले गेले.
परीक्षेतील संभाव्य चूक / Exam Trap:

परीक्षेतील संभाव्य चूक: विद्यार्थी अनेकदा पर्याय 4 ('नाटोच्या विरोधात रशिया, चीन आणि इराण यांचे धोरणात्मक गट.') आणि पर्याय 3 ('अमेरिका इराण, इराक आणि उत्तर कोरियाचे वर्णन करण्यासाठी वापरलेला शब्द.') यामध्ये गोंधळात पडतात. प्रश्न नीट वाचून संकल्पनेतील सूक्ष्म भेद लक्षात घेणे आवश्यक आहे.

स्मृती क्लृप्ती / Memory Booster & Mnemonic:

स्मृती क्लृप्ती: ३-घटक सूत्र (घटक + स्थान + परिणाम) — 'अमेरिका इराण, इराक आणि उत्तर कोरियाचे वर्णन करण्यासाठी वापरलेला शब्द.'. Science, Technology & Space Missionsमध्ये हा मुख्य कीवर्ड लक्षात ठेवा.

पर्याय निर्मूलन पद्धत / Option Elimination Strategy:

🎯 पर्याय बाद पद्धत (Option Elimination Strategy): • पर्याय 1 ('इराण, সিরिया आणि हिजबुल्लाह यांनी तयार केलेले लष्करी युती.'): हा पर्याय अयोग्य आहे. आयोगाच्या संदर्भानुसार अचूक उत्तर 'अमेरिका इराण, इराक आणि उत्तर कोरियाचे वर्णन करण्यासाठी वापरलेला शब्द.' हे ठरते. • पर्याय 2 ('इराण, इराक आणि সিরिया यांचा इजरायलला विरोध करणारा प्रादेशिक गट.'): हा पर्याय अयोग्य आहे. आयोगाच्या संदर्भानुसार अचूक उत्तर 'अमेरिका इराण, इराक आणि उत्तर कोरियाचे वर्णन करण्यासाठी वापरलेला शब्द.' हे ठरते. • पर्याय 4 ('नाटोच्या विरोधात रशिया, चीन आणि इराण यांचे धोरणात्मक गट.'): हा पर्याय अयोग्य आहे. आयोगाच्या संदर्भानुसार अचूक उत्तर 'अमेरिका इराण, इराक आणि उत्तर कोरियाचे वर्णन करण्यासाठी वापरलेला शब्द.' हे ठरते. • निष्कर्ष: त्यामुळे उर्वरित पर्याय बाद होऊन अचूक उत्तर पर्याय 3 ('अमेरिका इराण, इराक आणि उत्तर कोरियाचे वर्णन करण्यासाठी वापरलेला शब्द.') निश्चित होते.

मोफत ऑनलाइन चाचणी उपलब्ध

MPSC संयुक्त पूर्व परीक्षा गट-ब — १००-प्रश्न संपूर्ण सराव मॉक टेस्ट 02

हा प्रश्न आणि यासारखे सर्व संभाव्य प्रश्न प्रत्यक्ष परीक्षेसारख्या वेळेत सोडवून तुमची अचूकता तपासा.

ही टेस्ट आता सोडवा

संबंधित महत्त्वाचे सराव प्रश्न (Related Practice Questions):

Current Affairs MPSC सराव प्रश्न

भारताच्या लोकपालने 16 जानेवारी 2026 रोजी स्थापना दिवस साजरा केला. भारताच्या लोकपालासंबंधी खालीलपैकी कोणते विधान अयोग्य आहे?

Current Affairs MPSC सराव प्रश्न

मार्च 2026 मध्ये भारताचे पहिले मिथेनॉल ड्युअल-फ्यूल डिझेल इलेक्ट्रिक प्लॅटफॉर्म सप्लाय वेसल तयार करण्यासाठी कोणत्या दोन भारतीय संस्थांनी करार केला?

Current Affairs MPSC सराव प्रश्न

बँक ऑफ बडोदाने 22 भाषांमध्ये ग्राहकांच्या संवादांना सुलभ करण्यासाठी सुरू केलेल्या AI-आधारित संवादात्मक व्यासपीठाचे नाव काय आहे?

Current Affairs MPSC सराव प्रश्न

मार्च 2026 मध्ये दूरसंचार विभागाने (DoT) 5G, AI आणि IoT वापरून स्केलेबल सोल्यूशन्स विकसित करण्यासाठी सुरू केलेल्या उपक्रमाचे नाव काय आहे?

Current Affairs MPSC सराव प्रश्न

पी. व्ही. सिंधू यांनी अशी कोणती भूमिका स्वीकारली आहे, ज्यामुळे त्यांना BWF परिषदेवर मतदानाचा हक्क मिळाला आहे?