योग्य उत्तर साहित्य आणि शिक्षण आहे.
In News
• पी. नारायणन यांना साहित्य आणि शिक्षण क्षेत्रात पद्मविभूषण 2026 पुरस्काराने सन्मानित करण्यात आले आहे.
स्पष्टीकरण आणि महत्त्वाचे मुद्दे:
• पी. नारायणन हे 2026 सालच्या 5 पद्मविभूषण पुरस्कार विजेत्यांपैकी एक आहेत.
• त्यांना साहित्य आणि शिक्षण या श्रेणीत हा पुरस्कार मिळाला.
• तो केरळ राज्यातील आहे.
पूरक माहिती:
🏅 पद्म पुरस्कार 2026 – पुरस्कार विजेत्यांची संपूर्ण यादी:
• भारताच्या राष्ट्रपतींनी 2026 सालासाठी 131 पद्म पुरस्कार प्रदान करण्यास मान्यता दिली आहे.
• पद्मविभूषण: 5
• पद्मभूषण: 13
• पद्मश्री: 113
• महिला पुरस्कार विजेत्या: 19
• मरणोत्तर पुरस्कार: 16
• परदेशी/NRI/PIO/OCI: 6
• कला, सामाजिक कार्य, सार्वजनिक व्यवहार आणि वैद्यकशास्त्र यासारख्या विविध क्षेत्रांमध्ये अपवादात्मक सेवेचा गौरव या सन्मानाने केला जातो.
🟣 पद्मविभूषण (5)
• धर्मेंद्र सिंह देओल (मरणोत्तर) - कला - महाराष्ट्र
• के.टी. थॉमस - सार्वजनिक व्यवहार - केरळ
• एन. राजम – कला – उत्तर प्रदेश
• पी. नारायणन - साहित्य आणि शिक्षण - केरळ
• व्ही.एस. अच्युतानंदन (मरणोत्तर) – सार्वजनिक व्यवहार – केरळ
🔵 पद्मभूषण (13)
• अलका याज्ञिक – कला – महाराष्ट्र
• भगतसिंग कोश्यारी – सार्वजनिक व्यवहार – उत्तराखंड
• कल्लीपट्टी रामासामी पलानीस्वामी - औषध - तामिळनाडू
• मामूटी – कला – केरळ
• नोरी दत्तात्रेयडू – औषध – यूएसए
• पियुष पांडे (मरणोत्तर) - कला - महाराष्ट्र
• एसकेएम मैलानंदन – सामाजिक कार्य – तामिळनाडू
• शतावधानी आर. गणेश – कला – कर्नाटक शिबू सोरेन (मरणोत्तर) – सार्वजनिक व्यवहार – झारखंड
• उदय कोटक – व्यापार आणि उद्योग – महाराष्ट्र
• व्ही.के. मल्होत्रा (मरणोत्तर) - सार्वजनिक व्यवहार - दिल्ली
• वेल्लापल्ली नटेसन - सार्वजनिक व्यवहार - केरळ
• विजय अमृतराज – क्रीडा – यूएसए
🟢 कला क्षेत्रात पद्मश्री (113):
• अनिल कुमार रस्तोगी – उत्तर प्रदेश
• अरविंद वैद्य - गुजरात
• भरत सिंह भारती - बिहार
• भिक्ल्या लाडक्या धिंडा – महाराष्ट्र
• विश्व बंधू (मरणोत्तर) - बिहार
• चिरंजी लाल यादव – उत्तर प्रदेश
• दीपिका रेड्डी - तेलंगणा
• धर्मिकलाल चुनीलाल पंड्या – गुजरात
• गड्डे बाबू राजेंद्र प्रसाद – आंध्र प्रदेश
• गफरुद्दीन मेवाती जोगी – राजस्थान
• गरिमेल्ला बालकृष्ण प्रसाद (मरणोत्तर) - आंध्र प्रदेश
• गायत्री बालसुब्रमण्यम आणि रंजनी बालसुब्रमण्यम (डुओ) - तामिळनाडू
• हरी माधब मुखोपाध्याय (मरणोत्तर) - पश्चिम बंगाल
• हरिचरण सैकिया - आसाम
• ज्योतिष देबनाथ – पश्चिम बंगाल
• कलामंडलम विमला मेनन – केरळ
• खेम राज सुंदरियाल - हरियाणा
• कुमार बोस - पश्चिम बंगाल
• लार्स-ख्रिश्चन कोच - जर्मनी
• माधवन रंगनाथन – महाराष्ट्र
• मागंती मुरली मोहन – आंध्र प्रदेश
• मीर हाजीभाई कासमभाई – गुजरात
• नुरुद्दीन अहमद - आसाम
• ओथुवर थिरुथनी स्वामीनाथन - तामिळनाडू
• पोखिला लेक्ठेपी - आसाम
• प्रोसेनजीत चॅटर्जी - पश्चिम बंगाल
• आर. कृष्णन (मरणोत्तर) - तामिळनाडू
• रघुवीर तुकाराम खेडकर – महाराष्ट्र
• राजस्तपति कलिअप्पा गौंडर – तामिळनाडू
• सांग्युसांग एस. पोंगेनर – नागालँड
• शरत कुमार पात्रा - ओडिशा
• सतीश शहा (मरणोत्तर) – महाराष्ट्र
• सिमांचल पात्रो - ओडिशा
• तगा राम भील - राजस्थान
• तरुण भट्टाचार्य - पश्चिम बंगाल
• तिरुवरुर बकथवथसलम - तामिळनाडू
• तृप्ती मुखर्जी – पश्चिम बंगाल
• यमनाम जत्रा सिंग (मरणोत्तर) – मणिपूर
🟢 साहित्य आणि शिक्षणात पद्मश्री (113):
• अशोक कुमार हलदर - पश्चिम बंगाल
• चरण हेम्ब्रम - ओडिशा
• गंभीर सिंग योनझोन - पश्चिम बंगाल
• कैलासचंद्र पंत – मध्य प्रदेश
• महेंद्र कुमार मिश्रा – ओडिशा
• महेंद्रनाथ रॉय - पश्चिम बंगाल
• ममिदला जगदेश कुमार – दिल्ली
• मंगला कपूर – उत्तर प्रदेश
• नरेश चंद्र देव वर्मा - त्रिपुरा
• प्रभाकर बसवप्रभू कोरे – कर्नाटक
• रतिलाल बोरीसागर - गुजरात
• रबिलाल टुडू - पश्चिम बंगाल
• शफी शौक – जम्मू आणि काश्मीर
• शशी शेखर वेंपटी – कर्नाटक
• शिवशंकरी - तामिळनाडू
• वेंपटी कुटुंब शास्त्री – आंध्र प्रदेश
• ल्युडमिला विक्टोरोव्हना खोखलोवा - रशिया
🟢 वैद्यकशास्त्रात पद्मश्री (113):
• आर्मिडा फर्नांडिस – महाराष्ट्र
• गुडुरु व्यंकट राव – तेलंगणा
• एच.व्ही. हांडे - तामिळनाडू
• केवल कृष्ण ठकराल – उत्तर प्रदेश
• पद्मा गुरमेट - लडाख
• पालकोंडा विजय आनंद रेड्डी – तेलंगणा
• प्रतीक शर्मा - अमेरिका
• पुण्यमूर्ती नटेसन - तामिळनाडू
• राजेंद्र प्रसाद – उत्तर प्रदेश
• रामचंद्र गोडबोले आणि सुनीता गोडबोले (डुओ) - छत्तीसगड
• सरोज मंडल - पश्चिम बंगाल
• श्याम सुंदर – उत्तर प्रदेश
• सुरेश हनगावडी – कर्नाटक
🟢 विज्ञान आणि अभियांत्रिकीमध्ये पद्मश्री (113):
• एई मुथुनयगम - केरळ
• अशोक कुमार सिंग – उत्तर प्रदेश
• चंद्रमौली गड्डामनुगु – तेलंगणा
• गोपाळजी त्रिवेदी - बिहार
• जुझेर वासी - महाराष्ट्र
• के. रामास्वामी – तामिळनाडू
• कृष्णमूर्ती बालसुब्रमण्यम - तेलंगणा
• कुमारसामी थांगराज – तेलंगणा
• प्रेमलाल गौतम – हिमाचल प्रदेश
• शुभा व्यंकटेश अय्यंगार – कर्नाटक
• वीझीनाथन कामकोटी - तामिळनाडू
🟢 सामाजिक कार्यात पद्मश्री (113):
• अंके गौडा एम - कर्नाटक
• ब्रिजलाल भट – जम्मू आणि काश्मीर
• बुधरी ताती - छत्तीसगड
• हॅली वॉर - मेघालय
• इंद्रजित सिंग सिद्धू – चंदीगड
• जनार्दन बापूराव बोठे – महाराष्ट्र
• कोल्लाकल देवकी अम्मा जी - केरळ
• मोहन नगर - मध्य प्रदेश
• नीलेश विनोदचंद्र मांडलेवाला – गुजरात
• एसजी सुशीलम्मा - कर्नाटक
• स्वामी ब्रह्मदेव - राजस्थान
• तेची गुबिन - अरुणाचल प्रदेश
🟢 क्रीडा क्षेत्रात पद्मश्री (113):
• बलदेव सिंग - पंजाब
• भगवानदास रायकवार – मध्य प्रदेश
• हरमनप्रीत कौर भुल्लर – पंजाब
• के. पजानिवेल - पुडुचेरी
• प्रवीण कुमार – उत्तर प्रदेश
• रोहित शर्मा - महाराष्ट्र
• सविता पुनिया - हरियाणा
• व्लादिमर मेस्तविरिशविली (मरणोत्तर) - जॉर्जिया
🟢 पद्मश्री (113) सार्वजनिक व्यवहार आणि व्यापार आणि उद्योग:
• सार्वजनिक व्यवहार / नागरी सेवा:
• कबींद्र पुरकायस्थ (मरणोत्तर) – आसाम
• के. विजय कुमार - तामिळनाडू (नागरी सेवा)
• आरव्हीएस मणी - दिल्ली (नागरी सेवा)
• व्यापार आणि उद्योग:
• अशोक खाडे - महाराष्ट्र
• सत्यनारायण नुवाल – महाराष्ट्र
• टीटी जगन्नाथन (मरणोत्तर) – कर्नाटक
🟢 पद्मश्री: इतर (कृषी/पुरातत्व/अध्यात्म/प्रसारण)
• बुद्ध रश्मी मणि - पुरातत्व - उत्तर प्रदेश
• जोगेश देउरी – कृषी – आसाम
• नारायण व्यास - पुरातत्व - मध्य प्रदेश
• रघुपत सिंग (मरणोत्तर) – कृषी – उत्तर प्रदेश
• रामा रेड्डी मामिदी (मरणोत्तर) – पशुसंवर्धन – तेलंगणा
• राममूर्ती श्रीधर – रेडिओ ब्रॉडकास्टिंग – दिल्ली
• निरंजन दास – अध्यात्मवाद – पंजाब
• श्रीरंग देवबा लाड – कृषी – महाराष्ट्र
The correct answer is Literature & Education.
In News
• P. Narayanan has been awarded the Padma Vibhushan 2026 in the field of Literature & Education.
Explanation & Key Takeaways:
• P. Narayanan is one of the 5 Padma Vibhushan awardees for the year 2026.
• He received the award in the category of Literature & Education.
• He belongs to the state of Kerala.
Related Concepts:
🏅 Padma Awards 2026 – Complete List of Awardees:
• The President of India has approved the conferment of 131 Padma awards for the year 2026.
• Padma Vibhushan: 5
• Padma Bhushan: 13
• Padma Shri: 113
• Women Awardees: 19
• Posthumous Awards: 16
• Foreigners/NRI/PIO/OCI: 6
• These honours recognise exceptional service across diverse fields such as art, social work, public affairs, and medicine.
🟣 Padma Vibhushan (5)
• Dharmendra Singh Deol (Posthumous) – Art – Maharashtra
• K. T. Thomas – Public Affairs – Kerala
• N. Rajam – Art – Uttar Pradesh
• P. Narayanan – Literature & Education – Kerala
• V. S. Achuthanandhan (Posthumous) – Public Affairs – Kerala
🔵 Padma Bhushan (13)
• Alka Yagnik – Art – Maharashtra
• Bhagat Singh Koshyari – Public Affairs – Uttarakhand
• Kallipatti Ramasamy Palaniswamy – Medicine – Tamil Nadu
• Mammootty – Art – Kerala
• Nori Dattatreyudu – Medicine – USA
• Piyush Pandey (Posthumous) – Art – Maharashtra
• S. K. M. Maeilanandhan – Social Work – Tamil Nadu
• Shatavadhani R. Ganesh – Art – KarnatakaShibu Soren (Posthumous) – Public Affairs – Jharkhand
• Uday Kotak – Trade & Industry – Maharashtra
• V. K. Malhotra (Posthumous) – Public Affairs – Delhi
• Vellappally Natesan – Public Affairs – Kerala
• Vijay Amritraj – Sports – USA
🟢 Padma Shri (113) in Art:
• Anil Kumar Rastogi – Uttar Pradesh
• Arvind Vaidya – Gujarat
• Bharat Singh Bharti – Bihar
• Bhiklya Ladakya Dhinda – Maharashtra
• Bishwa Bandhu (Posthumous) – Bihar
• Chiranji Lal Yadav – Uttar Pradesh
• Deepika Reddy – Telangana
• Dharmiklal Chunilal Pandya – Gujarat
• Gadde Babu Rajendra Prasad – Andhra Pradesh
• Gafruddin Mewati Jogi – Rajasthan
• Garimella Balakrishna Prasad (Posthumous) – Andhra Pradesh
• Gayatri Balasubramanian & Ranjani Balasubramanian (Duo) – Tamil Nadu
• Hari Madhab Mukhopadhyay (Posthumous) – West Bengal
• Haricharan Saikia – Assam
• Jyotish Debnath – West Bengal
• Kalamandalam Vimala Menon – Kerala
• Khem Raj Sundriyal – Haryana
• Kumar Bose – West Bengal
• Lars-Christian Koch – Germany
• Madhavan Ranganathan – Maharashtra
• Maganti Murali Mohan – Andhra Pradesh
• Mir Hajibhai Kasambhai – Gujarat
• Nuruddin Ahmed – Assam
• Othuvaar Thiruthani Swaminathan – Tamil Nadu
• Pokhila Lekthepi – Assam
• Prosenjit Chatterjee – West Bengal
• R. Krishnan (Posthumous) – Tamil Nadu
• Raghuveer Tukaram Khedkar – Maharashtra
• Rajastapathi Kaliappa Goundar – Tamil Nadu
• Sangyusang S. Pongener – Nagaland
• Sarat Kumar Patra – Odisha
• Satish Shah (Posthumous) – Maharashtra
• Simanchal Patro – Odisha
• Taga Ram Bheel – Rajasthan
• Tarun Bhattacharya – West Bengal
• Thiruvaarur Bakthavathsalam – Tamil Nadu
• Tripti Mukherjee – West Bengal
• Yumnam Jatra Singh (Posthumous) – Manipur
🟢 Padma Shri (113) in Literature & Education:
• Asok Kumar Haldar – West Bengal
• Charan Hembram – Odisha
• Gambir Singh Yonzone – West Bengal
• Kailash Chandra Pant – Madhya Pradesh
• Mahendra Kumar Mishra – Odisha
• Mahendra Nath Roy – West Bengal
• Mamidala Jagadesh Kumar – Delhi
• Mangala Kapoor – Uttar Pradesh
• Naresh Chandra Dev Varma – Tripura
• Prabhakar Basavprabhu Kore – Karnataka
• Ratilal Borisagar – Gujarat
• Rabilal Tudu – West Bengal
• Shafi Shauq – Jammu & Kashmir
• Shashi Shekhar Vempati – Karnataka
• Sivasankari – Tamil Nadu
• Vempaty Kutumba Sastry – Andhra Pradesh
• Liudmila Viktorovna Khokhlova – Russia
🟢 Padma Shri (113) in Medicine:
• Armida Fernandez – Maharashtra
• Guduru Venkat Rao – Telangana
• H. V. Hande – Tamil Nadu
• Kewal Krishan Thakral – Uttar Pradesh
• Padma Gurmet – Ladakh
• Palkonda Vijay Anand Reddy – Telangana
• Prateek Sharma – USA
• Punniamurthy Natesan – Tamil Nadu
• Rajendra Prasad – Uttar Pradesh
• Ramchandra Godbole & Suneeta Godbole (Duo) – Chhattisgarh
• Saroj Mandal – West Bengal
• Shyam Sundar – Uttar Pradesh
• Suresh Hanagavadi – Karnataka
🟢 Padma Shri (113) in Science & Engineering:
• AE Muthunayagam – Kerala
• Ashok Kumar Singh – Uttar Pradesh
• Chandramouli Gaddamanugu – Telangana
• Gopal Ji Trivedi – Bihar
• Juzer Vasi – Maharashtra
• K. Ramasamy – Tamil Nadu
• Krishnamurty Balasubramanian – Telangana
• Kumarasamy Thangaraj – Telangana
• Prem Lal Gautam – Himachal Pradesh
• Shubha Venkatesha Iyengar – Karnataka
• Veezhinathan Kamakoti – Tamil Nadu
🟢 Padma Shri (113) in Social Work:
• Anke Gowda M – Karnataka
• Brij Lal Bhat – Jammu & Kashmir
• Budhri Tati – Chhattisgarh
• Hally War – Meghalaya
• Inderjit Singh Sidhu – Chandigarh
• Janardan Bapurao Bothe – Maharashtra
• Kollakal Devaki Amma G – Kerala
• Mohan Nagar – Madhya Pradesh
• Nilesh Vinodchandra Mandlewala – Gujarat
• S. G. Susheelamma – Karnataka
• Swami Brahmdev – Rajasthan
• Techi Gubin – Arunachal Pradesh
🟢 Padma Shri (113) in Sports:
• Baldev Singh – Punjab
• Bhagwandas Raikwar – Madhya Pradesh
• Harmanpreet Kaur Bhullar – Punjab
• K. Pajanivel – Puducherry
• Praveen Kumar – Uttar Pradesh
• Rohit Sharma – Maharashtra
• Savita Punia – Haryana
• Vladimer Mestvirishvili (Posthumous) – Georgia
🟢 Padma Shri (113) in Public Affairs and Trade & Industry:
• Public Affairs / Civil Service:
• Kabindra Purkayastha (Posthumous) – Assam
• K. Vijay Kumar – Tamil Nadu (Civil Service)
• R. V. S. Mani – Delhi (Civil Service)
• Trade & Industry:
• Ashok Khade – Maharashtra
• Satyanarayan Nuwal – Maharashtra
• T. T. Jagannathan (Posthumous) – Karnataka
🟢 Padma Shri: Others (Agriculture/Archaeology/Spiritualism/Broadcast)
• Buddha Rashmi Mani – Archaeology – Uttar Pradesh
• Jogesh Deuri – Agriculture – Assam
• Narayan Vyas – Archaeology – Madhya Pradesh
• Raghupat Singh (Posthumous) – Agriculture – Uttar Pradesh
• Rama Reddy Mamidi (Posthumous) – Animal Husbandry – Telangana
• Ramamurthy Sreedher – Radio Broadcasting – Delhi
• Niranjan Dass – Spiritualism – Punjab
• Shrirang Devaba Lad – Agriculture – Maharashtra
परीक्षेतील संभाव्य चूक: विद्यार्थी अनेकदा पर्याय 2 ('सामाजिक कार्य') आणि पर्याय 1 ('साहित्य आणि शिक्षण') यामध्ये गोंधळात पडतात. प्रश्न नीट वाचून संकल्पनेतील सूक्ष्म भेद लक्षात घेणे आवश्यक आहे.
Exam Trap: Candidates frequently confuse Option 2 ('Social Work') with Option 1 ('Literature & Education'). Distinguish the exact context before marking.
स्मृती क्लृप्ती: ३-घटक सूत्र (घटक + स्थान + परिणाम) — 'साहित्य आणि शिक्षण'. Awards, Honours & Cultural Personalitiesमध्ये हा मुख्य कीवर्ड लक्षात ठेवा.
Key Fact Anchor: Focus on 'Literature & Education' as the core identifier for Awards, Honours & Cultural Personalities.
🎯 पर्याय बाद पद्धत (Option Elimination Strategy):
• पर्याय 2 ('सामाजिक कार्य'): हा पर्याय अयोग्य आहे. आयोगाच्या संदर्भानुसार अचूक उत्तर 'साहित्य आणि शिक्षण' हे ठरते.
• पर्याय 3 ('सार्वजनिक व्यवहार'): हा पर्याय अयोग्य आहे. आयोगाच्या संदर्भानुसार अचूक उत्तर 'साहित्य आणि शिक्षण' हे ठरते.
• पर्याय 4 ('कला'): हा पर्याय अयोग्य आहे. आयोगाच्या संदर्भानुसार अचूक उत्तर 'साहित्य आणि शिक्षण' हे ठरते.
• निष्कर्ष: त्यामुळे उर्वरित पर्याय बाद होऊन अचूक उत्तर पर्याय 1 ('साहित्य आणि शिक्षण') निश्चित होते.
🎯 Option Elimination Strategy:
• Option 2 ('Social Work'): Incorrect. As per official verified records, 'Literature & Education' is the valid fact.
• Option 3 ('Public Affairs'): Incorrect. As per official verified records, 'Literature & Education' is the valid fact.
• Option 4 ('Art'): Incorrect. As per official verified records, 'Literature & Education' is the valid fact.
• Conclusion: Hence, eliminating incorrect options leads to Option 1 ('Literature & Education').