MPSC Test Logo mpsctest.in
General Science Space, Defense & Information Technology FMT-01
पडताळलेले उत्तर (Verified)
MPSC सराव प्रश्न:

साबणाला लवकर कोरडे होण्यापासून रोखण्यासाठी आणि फेस येण्यासाठी सामान्यतः कोणता घटक मिसळला जातो?

Which compound is usually added to soap to prevent it from drying out too quickly and to make it lather?

पर्याय (Options):
A

सोडियम क्लोराईड

B

बोरिक ऍसिड

C

सोडियम रोजिनेट

अचूक उत्तर (Official Answer)
D

सोडियम बेंझोएट

सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation): अचूक उत्तर: पर्याय (3)
📌 सविस्तर स्पष्टीकरण व मुख्य तरतुदी: • सोडियम रोजिनेट हे रोजिनपासून बनलेले संयुग आहे, जे पाइन वृक्षांपासून मिळणारे नैसर्गिक रेझिन आहे. • साबणाच्या फॉर्म्युलेशनमध्ये फेस वाढवण्यासाठी हे सामान्यतः वापरले जाते. • हे संयुग सुनिश्चित करते की साबण भरपूर आणि स्थिर फेस देईल, ज्यामुळे धुताना वापरकर्त्यांचा अनुभव वाढेल. • हे साबणाला लवकर कोरडे होण्यापासून रोखण्यास मदत करते, ज्यामुळे त्याची रचना आणि उपयोगिता टिकून राहते. • सोडियम रोजिनेट साबण बनवताना मिश्रण स्थिर ठेवण्यास आणि उत्पादनाला सुरळीत अंतिम रूप देण्यास मदत करते, त्यामुळे ते महत्त्वाचे आहे. • हे संयुग विशेषतः उच्च-गुणवत्तेचे साबण, जसे की शेव्हिंग सोपमध्ये वापरले जाते, जिथे दाट आणि क्रीमी फेस आवश्यक असतो. • साबणामध्ये याची उपस्थिती केवळ स्वच्छता क्रियेला प्रोत्साहन देत नाही तर साबण प्रभावी आणि दीर्घकाळ टिकणारा असल्याची खात्री करते. 📚 संबंधित महत्त्वाचे घटक व संदर्भ (परीक्षेसाठी पूरक माहिती): • सोडियम क्लोराईड • सोडियम क्लोराईड (सामान्य मीठ) कधीकधी साबणाची कठोरता समायोजित करण्यासाठी साबण बनवताना वापरले जाते, परंतु ते साबणाला कोरडे होण्यापासून रोखण्यासाठी किंवा फेस वाढवण्यासाठी महत्त्वपूर्ण योगदान देत नाही. • हे उत्पादनादरम्यान साबण अवक्षेपित करण्यास आणि त्याची रचना सुधारण्यास मदत करते. • बोरिक ऍसिड • बोरिक ऍसिड प्रामुख्याने सौंदर्यप्रसाधने आणि वैयक्तिक काळजी उत्पादनांमध्ये antimicrobial agent आणि pH adjuster म्हणून वापरले जाते. • फेस सुधारण्यासाठी किंवा कोरडे होण्यापासून रोखण्यासाठी ते सामान्यतः साबणामध्ये वापरले जात नाही. • सोडियम बेंझोएट • सोडियम बेंझोएट मोठ्या प्रमाणावर अन्न आणि सौंदर्यप्रसाधन उत्पादनांमध्ये preservative म्हणून वापरले जाते, कारण त्यात सूक्ष्मजंतूंची वाढ रोखण्याची क्षमता आहे. • फेस वाढवणे किंवा साबणाची रचना स्थिर करण्याच्या कार्यांशी ते संबंधित नाही. 💡 स्मृती क्लृप्ती (Memory Booster / Trick): • वैज्ञानिक क्लृप्ती: मूलभूत नियम व कार्य — 'सोडियम रोजिनेट'. Space, Defense & Information Technologyचा थेट संबंध 'सोडियम रोजिनेट' या वैज्ञानिक नियमाशी आहे. 🗺️ मेमरी मॅप / संकल्पना नकाशा (Memory Map): • संकल्पना नकाशा: Space, Defense & Information Technology ➔ मुख्य घटक / तरतूद ➔ 'सोडियम रोजिनेट' ➔ आयोगाच्या परीक्षा निकषांनुसार थेट परस्परसंबंध. ⚠️ परीक्षेतील संभाव्य चूक (Exam Trap): • परीक्षेतील संभाव्य चूक: विद्यार्थी अनेकदा पर्याय 4 ('सोडियम बेंझोएट') आणि पर्याय 3 ('सोडियम रोजिनेट') यामध्ये गोंधळात पडतात. प्रश्न नीट वाचून संकल्पनेतील सूक्ष्म भेद लक्षात घेणे आवश्यक आहे. 🎯 पर्याय बाद पद्धत (Option Elimination): • 🎯 पर्याय बाद पद्धत (Option Elimination Strategy): • पर्याय 1 ('सोडियम क्लोराईड'): हा पर्याय अयोग्य आहे. आयोगाच्या संदर्भानुसार अचूक उत्तर 'सोडियम रोजिनेट' हे ठरते. • पर्याय 2 ('बोरिक ऍसिड'): हा पर्याय अयोग्य आहे. आयोगाच्या संदर्भानुसार अचूक उत्तर 'सोडियम रोजिनेट' हे ठरते. • पर्याय 4 ('सोडियम बेंझोएट'): हा पर्याय अयोग्य आहे. आयोगाच्या संदर्भानुसार अचूक उत्तर 'सोडियम रोजिनेट' हे ठरते. • निष्कर्ष: त्यामुळे उर्वरित पर्याय बाद होऊन अचूक उत्तर पर्याय 3 ('सोडियम रोजिनेट') निश्चित होते.
परीक्षेतील संभाव्य चूक / Exam Trap:

परीक्षेतील संभाव्य चूक: विद्यार्थी अनेकदा पर्याय 4 ('सोडियम बेंझोएट') आणि पर्याय 3 ('सोडियम रोजिनेट') यामध्ये गोंधळात पडतात. प्रश्न नीट वाचून संकल्पनेतील सूक्ष्म भेद लक्षात घेणे आवश्यक आहे.

स्मृती क्लृप्ती / Memory Booster & Mnemonic:

वैज्ञानिक क्लृप्ती: मूलभूत नियम व कार्य — 'सोडियम रोजिनेट'. Space, Defense & Information Technologyचा थेट संबंध 'सोडियम रोजिनेट' या वैज्ञानिक नियमाशी आहे.

पर्याय निर्मूलन पद्धत / Option Elimination Strategy:

🎯 पर्याय बाद पद्धत (Option Elimination Strategy): • पर्याय 1 ('सोडियम क्लोराईड'): हा पर्याय अयोग्य आहे. आयोगाच्या संदर्भानुसार अचूक उत्तर 'सोडियम रोजिनेट' हे ठरते. • पर्याय 2 ('बोरिक ऍसिड'): हा पर्याय अयोग्य आहे. आयोगाच्या संदर्भानुसार अचूक उत्तर 'सोडियम रोजिनेट' हे ठरते. • पर्याय 4 ('सोडियम बेंझोएट'): हा पर्याय अयोग्य आहे. आयोगाच्या संदर्भानुसार अचूक उत्तर 'सोडियम रोजिनेट' हे ठरते. • निष्कर्ष: त्यामुळे उर्वरित पर्याय बाद होऊन अचूक उत्तर पर्याय 3 ('सोडियम रोजिनेट') निश्चित होते.

मोफत ऑनलाइन चाचणी उपलब्ध

MPSC राज्यसेवा पूर्व परीक्षा — १००-प्रश्न संपूर्ण सराव मॉक टेस्ट 01

हा प्रश्न आणि यासारखे सर्व संभाव्य प्रश्न प्रत्यक्ष परीक्षेसारख्या वेळेत सोडवून तुमची अचूकता तपासा.

ही टेस्ट आता सोडवा

संबंधित महत्त्वाचे सराव प्रश्न (Related Practice Questions):