Geography
Indian Economic and Human Geography
पडताळलेले उत्तर (Verified)
MPSC सराव प्रश्न:
पुढील विधानांची तपासणी करा आणि योग्य पर्याय निवडा. 1. भारतात बहुतेक कोळसा क्षेत्रे 78° पूर्व रेखांशच्या पूर्वेस आढळते. 2. ओरिसा, छत्तीसगड आणि झारखंड या राज्यांत भारतातील एकूण 50% कोळसा उत्पादन आहे.
Examine the following statements and select the proper option. 1. Majority of the coalfields found in India to the east of 78° East Longitude. 2. The states of Orissa, Chhattisgarh and Jharkhand constitute more than 50% of the total coal production of India.
पर्याय (Options):
A
अचूक उत्तर (Official Answer)
1 आणि 2 सत्य आहेत
B
1 सत्य, 2 असत्य
C
1 असत्य, 2 सत्य.
D
1 आणि 2 असत्य
सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation):
अचूक उत्तर: पर्याय (1)
योग्य उत्तर पर्याय 1 आहे.
• 78° पूर्व रेखांश लडाख > हिमाचल प्रदेश > उत्तराखंड > उत्तर प्रदेश > मध्य प्रदेश > महाराष्ट्र > तेलंगाना > आंध्र प्रदेश > कर्नाटक > तमिळनाडू या राज्यांमधून जातो.
प्रमुख कोळसा क्षेत्रे असलेली राज्येः
• कोळसा साठा आणि उत्पादनात झारखंडचा पहिला क्रमांक आहे.
• बहुतेक कोळसा क्षेत्रे पूर्व-पश्चिम दिशेने 24 डिग्री उत्तर अक्षांश बाजूने असणाऱ्या अरुंद पट्ट्यात आहेत.
• औरंगा, बोकारो, धनबाद, झारिया, गिरीध, करणपूर, रामगड ही राज्यातील मुख्य कोळसा खाण केंद्रे आहेत.
• ओडिसामध्ये देशातील दुसर्‍या क्रमांकाचे कोळसा क्षेत्र आहे.
• एकूण कोळसा क्षेत्रात ते 24 टक्क्यांहून अधिक आहे.
• हे भारताच्या एकूण कोळसा उत्पादनाच्या 15 टक्के उत्पादन करते.
• राज्यातील बहुतांश कोळसा साठा संबलपूर, धेंकनाल आणि सुंदरगड जिल्ह्यात आढळतो.
• छत्तीसगडमध्ये भारतातील तिसर्‍या क्रमांकाचा कोळसा साठा आहे.
• एकूण कोळशाच्या साठ्यात ते 17 टक्के आहे.
• तथापि, कोळशाच्या उत्पादनात राज्याचा पहिला क्रमांक आहे.
• असे समजते की ओडिसा, छत्तीसगड, झारखंड हे पूर्वेला 78o पूर्व अक्षांश आहे आणि ते भारताच्या एकूण कोळशाच्या उत्पादनात 50% पेक्षा जास्त आहेत.
• म्हणून, विधान 1 आणि 2 योग्य आहे.
• पश्चिम बंगालमध्ये भारताच्या एकूण कोळशाच्या 11 टक्के साठा आहे.
• मध्य प्रदेशात देशातील कोळसा साठ्याच्या सुमारे 8 टक्के साठा आहे.