Geography
Indian Climate
पडताळलेले उत्तर (Verified)
MPSC सराव प्रश्न:
भारतातील मोसमी वाऱ्यांसाठी कोणती परिस्थिती जबाबदार आहे? 1. विस्तृत भूक्षेत्र 2. भारताच्या तीन बाजूंना असलेला समुद्र 3. 30° आणि 40° अक्षांश पट्ट्यामध्ये जेट प्रवाहाचे अस्तित्व
Which situation is responsible for the monsoon winds in India? 1. Extensive land area 2. Sea lies on three sides of India 3. Existence of Jet stream in 30° and 40° latitude belt
पर्याय (Options):
A
केवळ 1
B
केवळ 2
C
1 आणि 2
D
अचूक उत्तर (Official Answer)
1, 2 आणि 3
सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation):
अचूक उत्तर: पर्याय (4)
योग्य उत्तर 1, 2 आणि 3 आहे.
• मोसमी हे मुळात हंगामी वारे आहेत जे हंगामातील बदलानुसार त्यांची दिशा बदलतात.
• ते आवर्ती वारे आहेत.
• ते उन्हाळ्यात समुद्रातून जमिनीवर आणि हिवाळ्यात जमिनीपासून समुद्रापर्यंत प्रवास करतात.
• भारतात उन्हाळ्यात नैऋत्य मोसमी वारे आणि हिवाळ्यात ईशान्य मोसमी वारे वाहतात.
• तिबेटी पठारावर तीव्र कमी दाबाची यंत्रणा निर्माण झाल्यामुळे नैऋत्य मान्सून उद्भवतो.
• सायबेरियन आणि तिबेटी पठारांवर तयार झालेल्या उच्च दाब घटामुळे ईशान्य मान्सून उद्भवतो.
• भारतातील मोसमी वाऱ्यांसाठी जबाबदार कारणे खालील आहेत:
• उन्हाळ्याच्या महिन्यांत तिबेटी पठाराची तीव्र उष्णता,
• विस्तीर्ण भूक्षेत्र,
• दक्षिण हिंदी महासागरातील कायमस्वरूपी उच्च दाबघट (उन्हाळ्यात पूर्वेकडून मादागास्करच्या ईशान्येकडे),
• उपउष्णकटिबंधीय जेट प्रवाह,
• उष्णकटिबंधीय पूर्वीय जेट (आफ्रिकन पूर्वीय जेट),
• आंतर-उष्णकटिबंधीय अभिसरण क्षेत्र,
• तिबेटवरील कमी दाबाची बलस्थाने आणि दक्षिण हिंदी महासागरावर उच्च दाब,
• सोमाली जेट,
• सोमाली करंट,
• वॉकर सेलची हिंदी महासागर शाखा,
• द्विध्रुव हिंदी महासागर.