MPSC Test Logo mpsctest.in
History Freedom to Partition (1939-1947)
पडताळलेले उत्तर (Verified)
MPSC सराव प्रश्न:

पुढीलपैकी योग्य विधाने निवडा. A. कॅबिनेट मिशन योजनेअंतर्गत नोव्हेंबर 1946 मध्ये संविधान सभेची स्थापना करण्यात आली. B. कॅबिनेट मिशनने दोन संविधान सभांची कल्पना नाकारली. C. क्रिप्स प्रस्तावाला मुस्लिम लीगने स्वीकारले.

Select the correct statements from the following. A. The Constituent Assembly was constituted in November, 1946 under the Cabinet Mission Plan. B. Cabinet Mission rejected the idea of two Constituent Assemblies. C. The Cripps Proposal was accepted by the Muslim League.

पर्याय (Options):
A

फक्त A, В

अचूक उत्तर (Official Answer)
B

फक्त B, C

C

फक्त A, C

D

वरील सर्व

E

वगळा

सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation): अचूक उत्तर: पर्याय (1)
योग्य उत्तर फक्त A, B आहे. स्पष्टीकरण आणि महत्त्वाचे मुद्दे: • कॅबिनेट मिशन योजनेअंतर्गत नोव्हेंबर 1946 मध्ये संविधान सभेची स्थापना करण्यात आली: 1946 मध्ये ब्रिटिश सरकारने पाठवलेले कॅबिनेट मिशन भारताच्या स्वातंत्र्यासाठी योजना तयार करण्यासाठी जबाबदार होते. या योजनेच्या आधारावर, स्वतंत्र भारताची राज्यघटना तयार करण्यासाठी संविधान सभा स्थापन करण्यात आली. या सभेची पहिली बैठक 9 डिसेंबर 1946 रोजी झाली आणि त्यात ब्रिटिश भारत आणि संस्थानांमधील प्रतिनिधींचा समावेश होता. म्हणून, विधान A योग्य आहे. • कॅबिनेट मिशनने दोन संविधान सभांची कल्पना नाकारली: कॅबिनेट मिशनने मुस्लिम लीगने प्रस्तावित केलेल्या दोन स्वतंत्र संविधान सभांची मागणी फेटाळून लावली. त्याऐवजी, त्यांनी एकाच संविधान सभेचे समर्थन केले, जिथे हिंदू आणि मुस्लिम दोन्ही भाग घेतील, ज्यामुळे संविधान तयार करण्यात एकता सुनिश्चित होईल. म्हणून, विधान B योग्य आहे. • क्रिप्स प्रस्तावाला मुस्लिम लीगने स्वीकारले: दुसरे महायुद्धात भारताचा पाठिंबा मिळवण्यासाठी 1942 मध्ये क्रिप्स मिशन भारतात पाठवण्यात आले होते. मात्र, युद्धांनंतर भारताला वसाहतीचा दर्जा देण्यासह असलेले त्याचे प्रस्ताव भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस आणि मुस्लिम लीग या दोघांनीही फेटाळले, कारण ते त्यांच्या मागण्या पूर्ण करत नव्हते. म्हणून, विधान C अयोग्य आहे. • म्हणून, योग्य उत्तर फक्त A, B आहे. पूरक माहिती: • कॅबिनेट मिशन योजना: • कॅबिनेट मिशनमध्ये तीन सदस्य होते: लॉर्ड पेथिक-लॉरेन्स, सर स्टॅफर्ड क्रिप्स आणि ए.व्ही. अलेक्झांडर. ते मार्च 1946 मध्ये भारतात आले. • त्यांनी भारतासाठी त्रिस्तरीय रचना प्रस्तावित केली, ज्यात केंद्र सरकार संरक्षण, परराष्ट्र व्यवहार आणि दळणवळणावर नियंत्रण ठेवेल, तर प्रांतांना इतर बाबींमध्ये स्वायत्तता असेल. • या योजनेने मुस्लिम लीगची पाकिस्तानची मागणी नाकारली, परंतु प्रांतांना स्वायत्ततेसह गट तयार करण्याची परवानगी दिली, ज्यामुळे लीगच्या काही चिंता अप्रत्यक्षपणे दूर झाल्या. • क्रिप्स मिशन: • क्रिप्स मिशनचे नेतृत्व सर स्टॅफर्ड क्रिप्स यांनी केले होते आणि दुसरे महायुद्धात भारताचे सहकार्य मिळवण्यासाठी ते 1942 मध्ये भारतात पाठवण्यात आले होते. • या मिशनने युद्धांनंतर भारताला वसाहतीचा दर्जा देण्याचा प्रस्ताव दिला, ज्यात प्रांतांना भारतीय संघातून बाहेर पडण्याचा आणि स्वतःची राज्यघटना तयार करण्याचा अधिकार असेल. • हे प्रस्ताव काँग्रेस आणि मुस्लिम लीग या दोघांनीही फेटाळले, कारण ते त्यांच्या पूर्ण स्वातंत्र्याच्या आणि पाकिस्तानच्या मागण्या पूर्ण करत नव्हते. महत्त्वाची टीप: • संविधान सभा: • संविधान सभेत ब्रिटिश भारतीय प्रांत आणि संस्थानांमधील प्रतिनिधींसह 389 सदस्य होते. • 1947 मध्ये भारताच्या फाळणीनंतर, सदस्यांची संख्या 299 पर्यंत कमी झाली, ज्यात भारत आणि पाकिस्तानने स्वतंत्र सभा तयार केल्या. • प्रमुख परिणाम: • भारतीय संविधान 26 नोव्हेंबर 1949 रोजी स्वीकारले गेले आणि 26 जानेवारी 1950 रोजी ते अंमलात आले. • संविधान सभेने भारतात लोकशाही आणि धर्मनिरपेक्षतेचा पाया घालण्यात महत्त्वपूर्ण भूमिका बजावली.
मोफत ऑनलाइन चाचणी उपलब्ध

MPSC सराव चाचणी

हा प्रश्न आणि यासारखे सर्व संभाव्य प्रश्न प्रत्यक्ष परीक्षेसारख्या वेळेत सोडवून तुमची अचूकता तपासा.

ही टेस्ट आता सोडवा

संबंधित महत्त्वाचे सराव प्रश्न (Related Practice Questions):

History MPSC सराव प्रश्न

खालीलपैकी कोणती महिला भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेसच्या अधिवेशनाच्या अध्यक्षा नव्हत्या? 1. सरोजिनी नायडू 2. ॲनी बेझंट 3. नेली सेनगुप्ता 4. कमलादेवी चट्टोपाध्याय खालील पर्याय वापरून योग्य उत्तर निवडा.

History MPSC सराव प्रश्न

राजा राममोहन रॉय यांच्याबद्दल खालील विधाने विचारात घ्या: I. त्यांच्या मनात पौर्वात्य पारंपरिक तत्त्वज्ञान पद्धतींबद्दल नितांत प्रेम आणि आदर होता. II. आपल्या देशवासियांनी बुद्धिप्रामाण्यवादी आणि वैज्ञानिक दृष्टिकोन, तसेच सर्व स्त्री-पुरुषांची मानवी प्रतिष्ठा आणि सामाजिक समतेचे तत्त्व स्वीकारावे, अशी त्यांची इच्छा होती. वरीलपैकी कोणते/कोणती विधान/विधाने अचूक आहे/आहेत?

History MPSC सराव प्रश्न

सालबाईचा तह खालीलपैकी कोणत्या वर्षी झाला?

History MPSC सराव प्रश्न

भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेसच्या कोणत्या अधिवेशनात "पूर्ण स्वराज" चा ठराव मंजूर करण्यात आला?

History MPSC सराव प्रश्न

पुढीलपैकी कोणत्या शासकाने जिटल म्हणून तांब्याची नाणी जारी केली होती?