सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation):
अचूक उत्तर: पर्याय (3)
अॅक्टिनियम हे बरोबर उत्तर आहे.
स्पष्टीकरण आणि महत्त्वाचे मुद्दे:
अॅक्टिनियम:
• 1899 मध्ये अँड्र्यू डेबियरने याचा शोध लावला होता.
• त्याने ते युरेनियम अयस्क पिचब्लेंडे (युरेनियम ऑक्साईड, U3O8) पासून काढले जे अत्यल्प प्रमाणात आढळते.
• अॅक्टिनियम हा एक मऊ, चांदीसारखा पांढरा किरणोत्सारी धातू आहे, तो अंधारात निळा चमकतो कारण त्याची तीव्र किरणोत्सर्ग त्याच्या सभोवतालची हवा उत्तेजित करते.
• अॅक्टिनियम हा अल्फा किरणांचा एक अतिशय शक्तिशाली स्त्रोत आहे परंतु संशोधनाबाहेर क्वचितच वापरला जातो.
• संशोधनासाठी वापरले जाणारे अॅक्टिनियम हे रेडियम-226 च्या न्यूट्रॉन माऱ्याद्वारे बनवले जाते.
• युरेनियम धातूंमध्ये अॅक्टिनियम देखील नैसर्गिकरित्या आढळते.
राज वायू:
• आवर्त सारणीच्या अगदी उजव्या टोकाला जड वायू अधातू असतात.
• ते सर्व मिळून आवर्त सारणीचा 18 वा गट तयार करतात.
• त्यांच्याकडे स्थिर इलेक्ट्रॉनी संरूपण आहे म्हणजे, त्यांचे सर्व इलेक्ट्रॉनिक कक्षा पूर्णपणे भरलेल्या आहेत.
• राज वायू हा रासायनिक मूलद्रव्यांचा समूह आहे जो इतर मूलद्रव्यांशी संवाद साधत नाही.
• सामान्य आहे कारण त्यांच्या इलेक्ट्रॉन कक्षा पूर्ण आणि इलेक्ट्रॉनने भरलेल्या आहेत.
• हेलियम, निऑन, अरगॉन, क्रिप्टन, झेनॉन आणि रेडॉन.
• ही मूलद्रव्ये आवर्त सारणीच्या अठराव्या गटात आहेत.
• राज वायूंमध्ये वातावरणातील 0.93% आकारमान आणि वस्तुमान 1.29% असते.
महत्त्वाची टीप:
राज वायूंचे गुणधर्म:
• खोलीच्या परिस्थितीत वायू म्हणून दाखवा.
• रंग नाही आणि गंध नाही.
• 8 इलेक्ट्रॉन समतुल्य आहेत.
• केवळ विशेष परिस्थितीत वाहने तयार करतात.
• हे द्रवीकरण आणि उर्ध्वपातनाद्वारे हवेतून काढले जाते.
• एकल-अणू वायूंच्या स्वरूपात आढळतात.
• त्यांच्या अणूंमधील अत्यंत कमकुवत अंतर्गत आकर्षण असते.
• त्यात वितळणआणि उत्कलन प्रमाण खूप कमी आहे.
राज वायूंचे इलेक्ट्रॉनी संरूपण.
• He = 1s2
• Ne = [He]2s22p6
• Ar = [Ne]3s23p6
• Kr = [Ar]3d104s24p6
• Xe = [Kr]4d105s25p6
• Rd = [Xe]4f145d106s26p6
पूरक माहिती:
• झेनॉन (Xe) वायूला स्ट्रेंजर गॅस असेही म्हणतात.
• त्याला 'स्ट्रेंजर गॅस' असे म्हणतात कारण 'झेनॉन' या शब्दाचा अर्थ ग्रीक भाषेत 'स्ट्रॅन्ज' असा होतो.
• राज वायू झेनॉनमध्ये सर्वात जास्त वितळण बिंदू आहे.
• 1898 मध्ये विल्यम रामसे आणि मॉरिस ट्रॅव्हर्स यांनी याचा शोध लावला होता.
• तो हवेपेक्षा 4.5 पट जास्त जड आहे.
• झेनॉन रंगहीन, गंधहीन आणि चवहीन आहे.
• हा विकिरण शोधण्यासाठी उपकरणांमध्ये वापरले जाते.
The correct answer is Actinium.
Explanation & Key Takeaways:
Actinium:
• It was discovered in the year 1899 by Andrew Debierne.
• He extracted it from the uranium ore pitchblende (uranium oxide, U3O8) which occurs in trace amounts.
• Actinium is a soft, silvery-white radioactive metal, it glows blue in the dark because its intense radioactivity excites the air around it.
• Actinium is a very powerful source of alpha rays but is rarely used outside research.
• Actinium used for research purposes is made by the neutron bombardment of radium-226.
• Actinium also occurs naturally in uranium ores.
Nobel Gasses:
• Inert gases are nonmetals placed at the extreme right end of the periodic table.
• They all together form the 18th group of the period table.
• They have a stable electronic configuration i.e., all of their electronic orbitals are completely filled.
• Nobel gasses are a group of chemical elements that do not interact with other elements in a manner.
• General because their electron orbits are complete and filled with electrons.
• Helium, Neon, Argon, Krypton, Xenon and Radon.
• These elements are in the eighteenth groups of the periodic table.
• Nobel gasses contain 0.93% of the atmospheric volume and 1.29% of its mass.
Important Notes:
Properties of Nobel Gasses:
• Show as gases in room conditions.
• No colour and no smell.
• Have 8 electrons equivalent.
• Produce vehicles only in special circumstances.
• It is drawn from the air in liquefaction and distillation.
• Found in the form of single-atom gases.
• The very weak internal attraction between their atoms.
• It has very low melting and boiling grades.
Electronic Configuration of Noble gases.
• He = 1s2
• Ne = [He]2s22p6
• Ar = [Ne]3s23p6
• Kr = [Ar]3d104s24p6
• Xe = [Kr]4d105s25p6
• Rd = [Xe]4f145d106s26p6
Related Concepts:
• Xenon(Xe) gas is also known as stranger gas.
• It is called 'STRANGER GAS' because the word 'XENON' means 'STRANGE' in Greek.
• The noble gas Xenon possesses the highest melting point.
• It was discovered by William Ramsay and Morris Travers in 1898.
• It is more than 4.5 times heavier than air.
• xenon is colorless, odorless, and tasteless.
• It is used in instruments for radiation detection.
स्पष्टीकरण आकृती (Solution Visual Diagram):
स्पष्टीकरणाची आकृती / संदर्भ तक्ता
स्पष्टीकरणाची आकृती / संदर्भ तक्ता
Solution Diagram
Solution Diagram
परीक्षेतील संभाव्य चूक: प्रश्नात 'नाही / अयोग्य' असा नकारात्मक शब्द विचारला आहे. अनेक विद्यार्थी घाईत सकारात्मक विधान समजून चुकीचा पर्याय निवडतात. येथे 'अॅक्टिनियम' हे अचूक उत्तर आहे.
Exam Trap: The question contains a negative constraint ('NOT' / 'INCORRECT'). Candidates often rush and mark a true statement instead of identifying 'Actinium'.
वैज्ञानिक क्लृप्ती: मूलभूत नियम व कार्य — 'अॅक्टिनियम'. Periodic Tableचा थेट संबंध 'अॅक्टिनियम' या वैज्ञानिक नियमाशी आहे.
Science Booster: Core Principle — 'Actinium'. Connect Periodic Table directly to 'Actinium'.
🎯 पर्याय बाद पद्धत (Option Elimination Strategy):
• पर्याय 1 ('अरगॉन'): हा पर्याय अयोग्य आहे. आयोगाच्या संदर्भानुसार अचूक उत्तर 'अॅक्टिनियम' हे ठरते.
• पर्याय 2 ('क्रिप्टन'): हा पर्याय अयोग्य आहे. आयोगाच्या संदर्भानुसार अचूक उत्तर 'अॅक्टिनियम' हे ठरते.
• पर्याय 4 ('रेडॉन'): हा पर्याय अयोग्य आहे. आयोगाच्या संदर्भानुसार अचूक उत्तर 'अॅक्टिनियम' हे ठरते.
• निष्कर्ष: त्यामुळे उर्वरित पर्याय बाद होऊन अचूक उत्तर पर्याय 3 ('अॅक्टिनियम') निश्चित होते.
🎯 Option Elimination Strategy:
• Option 1 ('Argon'): Incorrect. As per official verified records, 'Actinium' is the valid fact.
• Option 2 ('Krypton'): Incorrect. As per official verified records, 'Actinium' is the valid fact.
• Option 4 ('Radon'): Incorrect. As per official verified records, 'Actinium' is the valid fact.
• Conclusion: Hence, eliminating incorrect options leads to Option 3 ('Actinium').