MPSC Test Logo mpsctest.in
General Science Physics FMT-01
पडताळलेले उत्तर (Verified)
MPSC सराव प्रश्न:

ताऱ्याची स्पष्ट स्थिती किंचित बदलत राहते, कारण:

The apparent position of a star keeps on changing slightly because:

पर्याय (Options):
A

वातावरणाची भौतिक स्थिती स्थिर असते

B

वातावरण ताऱ्याच्या प्रकाशाचे विकिरण करते

C

वातावरण वायूंच्या मिश्रणाने बनलेले असते

D

वातावरणाची भौतिक स्थिती बदलत राहते

अचूक उत्तर (Official Answer)
सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation): अचूक उत्तर: पर्याय (4)
योग्य उत्तर वातावरणाची भौतिक स्थिती बदलत राहते आहे. स्पष्टीकरण आणि महत्त्वाचे मुद्दे: • ताऱ्याची स्पष्ट स्थिती किंचित बदलत राहते, कारण वातावरणाची भौतिक स्थिती बदलत राहते. • या घटनेला ताऱ्यांचे लुकलुकणे (stellar scintillation or twinkling) असे म्हणतात. • ताऱ्यामधून येणारा प्रकाश पृथ्वीच्या वातावरणाच्या वेगवेगळ्या स्तरांमधून जात असताना, ज्यांचे तापमान आणि घनता भिन्न असते, तो अनेक वेळा अपवर्तित होतो. • या सततच्या अपवर्तनामुळे ताऱ्याची स्पष्ट स्थिती किंचित बदलत राहते, ज्यामुळे पृथ्वीवरून दिसणारा लुकलुकण्याचा प्रभाव निर्माण होतो. पूरक माहिती: • पृथ्वीचे वातावरण स्तरांनी बनलेले आहे, प्रत्येक स्तरामध्ये वेगवेगळे तापमान, दाब आणि रचना असते, जे प्रकाशाच्या मार्गावर परिणाम करतात. • वारा, तापमान प्रवणता (temperature gradients) आणि बदलणारा हवेचा दाब यांसारखे घटक वातावरणाच्या गतिमान स्वरूपात योगदान देतात. • क्षितिजाजवळच्या ताऱ्यांसाठी ताऱ्यांचे लुकलुकणे अधिक स्पष्ट असते, कारण वातावरणातून प्रकाशाचा मार्ग जास्त असतो. • ग्रह, जे प्रकाशाच्या बिंदूऐवजी डिस्क म्हणून दिसतात, या घटनेमुळे कमी प्रभावित होतात आणि त्यामुळे ताऱ्यांपेक्षा कमी लुकलुकतात.
परीक्षेतील संभाव्य चूक / Exam Trap:

परीक्षेतील संभाव्य चूक: विद्यार्थी अनेकदा पर्याय 1 ('वातावरणाची भौतिक स्थिती स्थिर असते') आणि पर्याय 4 ('वातावरणाची भौतिक स्थिती बदलत राहते') यामध्ये गोंधळात पडतात. प्रश्न नीट वाचून संकल्पनेतील सूक्ष्म भेद लक्षात घेणे आवश्यक आहे.

स्मृती क्लृप्ती / Memory Booster & Mnemonic:

वैज्ञानिक क्लृप्ती: मूलभूत नियम व कार्य — 'वातावरणाची भौतिक स्थिती बदलत राहते'. Physicsचा थेट संबंध 'वातावरणाची भौतिक स्थिती बदलत राहते' या वैज्ञानिक नियमाशी आहे.

पर्याय निर्मूलन पद्धत / Option Elimination Strategy:

🎯 पर्याय बाद पद्धत (Option Elimination Strategy): • पर्याय 1 ('वातावरणाची भौतिक स्थिती स्थिर असते'): हा पर्याय अयोग्य आहे. आयोगाच्या संदर्भानुसार अचूक उत्तर 'वातावरणाची भौतिक स्थिती बदलत राहते' हे ठरते. • पर्याय 2 ('वातावरण ताऱ्याच्या प्रकाशाचे विकिरण करते'): हा पर्याय अयोग्य आहे. आयोगाच्या संदर्भानुसार अचूक उत्तर 'वातावरणाची भौतिक स्थिती बदलत राहते' हे ठरते. • पर्याय 3 ('वातावरण वायूंच्या मिश्रणाने बनलेले असते'): हा पर्याय अयोग्य आहे. आयोगाच्या संदर्भानुसार अचूक उत्तर 'वातावरणाची भौतिक स्थिती बदलत राहते' हे ठरते. • निष्कर्ष: त्यामुळे उर्वरित पर्याय बाद होऊन अचूक उत्तर पर्याय 4 ('वातावरणाची भौतिक स्थिती बदलत राहते') निश्चित होते.

मोफत ऑनलाइन चाचणी उपलब्ध

MPSC संयुक्त पूर्व परीक्षा गट-क — १००-प्रश्न संपूर्ण सराव मॉक टेस्ट 04

हा प्रश्न आणि यासारखे सर्व संभाव्य प्रश्न प्रत्यक्ष परीक्षेसारख्या वेळेत सोडवून तुमची अचूकता तपासा.

ही टेस्ट आता सोडवा

संबंधित महत्त्वाचे सराव प्रश्न (Related Practice Questions):