polity
Basics of Constitution
पडताळलेले उत्तर (Verified)
MPSC सराव प्रश्न:
कोणत्या कलम अंतर्गत सर्वोच्च न्यायालय प्राधिलेख जारी करतात.
Under which article can the Supreme Court issue a writ?
पर्याय (Options):
A
कलम 131
B
अचूक उत्तर (Official Answer)
कलम 32
C
कलम 143
D
कलम 226
सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation):
अचूक उत्तर: पर्याय (2)
योग्य उत्तर आहे कलम 32 .
• अनुच्छेद 32 वरच्या घटनात्मक उपायांना हक्क प्रदान करते ज्याचा अर्थ असा आहे की एखाद्या व्यक्तीला त्याचे मूलभूत हक्क संरक्षित करण्यासाठी सर्वोच्च न्यायालयात (आणि उच्च न्यायालये) जाण्याचा अधिकार आहे. अनुच्छेद 32 अन्वये प्राधिलेख जारी करण्याचे अधिकार सर्वोच्च न्यायालयाकडे आहेत , तर उच्च न्यायालयांना अनुच्छेद 226 नुसार समान अधिकार देण्यात आले आहेत .
• मॅन्डॅमस म्हणजे "कमांड" अर्थात जेव्हा सार्वजनिक अधिकारी किंवा सरकारी प्रतिनिधीने एखाद्या व्यक्तीच्या मूलभूत अधिकारांचे उल्लंघन करण्याचे कृत्य केले असेल तेव्हा मूलभूत अधिकारांची अंमलबजावणी करण्यासाठी न्यायालयाने जारी केली आहे.
• हबीस कॉर्पस म्हणजे “शरीर तयार करणे” म्हणजे कोर्टाने कोठडीची कारणे जाणून घ्यावी यासाठी जारी केली जातात. हे एखाद्या व्यक्तीच्या स्वातंत्र्याचे संरक्षण करते.
• कोओ वारंटो म्हणजे "कोणत्या अधिकाराने" . एखाद्या व्यक्तीने सार्वजनिक कार्यालयात दावा केलेल्या दाव्याच्या कायदेशीरतेची चौकशी करण्यासाठी कोर्टाने हे जारी केले आहे. या रिटमुळे सार्वजनिक कार्यालय उघडले गेलेले नाही हे पाहण्यास सक्षम करते.
• सर्टीओअरी म्हणजे "प्रमाणित करणे" . उच्च न्यायालयाने किंवा सर्वोच्च न्यायालयाने निर्णय किंवा आदेश रद्दबातल ठरवून एखाद्या प्रकरणाचा निर्णय घेतल्यानंतर हे लोअर कोर्टात दिले जाते. हे सुनिश्चित करते की निकृष्ट न्यायालय किंवा न्यायाधिकरणाच्या कार्यक्षेत्रात योग्यरित्या वापर केला गेला आहे.
+--------------+-------------------------------------------------+
| लेख | वर्णन |
+--------------+-------------------------------------------------+
| अनुच्छेद 131 | सर्वोच्च न्यायालयाचा मूळ अधिकारक्षेत्र |
| अनुच्छेद 32 | सर्वोच्च न्यायालयाचे कार्यक्षेत्र लिहा |
| अनुच्छेद 143 | सर्वोच्च न्यायालयात सल्लामसलत करण्याचे अध्यक्ष |
| अनुच्छेद 226 | लेखी निवेदन देण्यासाठी उच्च न्यायालयांचे अधिकार |
+--------------+-------------------------------------------------+