MPSC Test Logo mpsctest.in
History The Great Revolt of 1857
पडताळलेले उत्तर (Verified)
MPSC सराव प्रश्न:

1857 च्या उठावाचे केंद्र कोणते शहर नव्हते ?

Which town was not the center of the revolt of 1857?

पर्याय (Options):
A

ग्वाल्हेर

B

आराह

C

झाशी

D

म्हैसूर

अचूक उत्तर (Official Answer)
सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation): अचूक उत्तर: पर्याय (4)
1857 चा उठाव • याला शिपाई बंड किंवा भारताचे पहिले स्वातंत्र्ययुद्ध असेही म्हणतात. 10 मे 1857 रोजी मेरठ येथे ब्रिटीश ईस्ट इंडिया कंपनीच्या सैन्यातील शिपायांच्या विद्रोह म्हणून याची सुरुवात झाली. • 1857 चा उठाव ही भारतातील ब्रिटिश राजवटीच्या इतिहासातील एक अभूतपूर्व घटना होती. • हे मर्यादित स्वरूपात असले तरी भारतीय समाजातील अनेक घटक समान कारणासाठी एकत्र आले. • हे बंड अपेक्षित उद्दिष्ट साध्य करण्यात अयशस्वी ठरले असले तरी त्यात भारतीय राष्ट्रवादाची बीजे पेरली गेली. उठावाची केंद्रे • हा उठाव पाटण्यापासून राजस्थानच्या सीमेपर्यंत संपूर्ण परिसरात पसरले. • कानपूर, लखनौ, बरेली, झाशी, ग्वाल्हेर आणि बिहारमधील आरा ही या प्रदेशांतील बंडाची मुख्य केंद्रे. आराह • कुंवर सिंग (बिहारचा सिंह) यांनी बिहारमधील अराह येथे १८५७ च्या भारतीय बंडाचे नेतृत्व केले. • युद्धाची प्रभावीता सिद्ध करणारे ते शिवाजीनंतरचे पहिले भारतीय योद्धा होते. • म्हातारपणी असूनही, त्यांनी धैर्याने लढा दिला आणि जवळजवळ एक वर्ष ब्रिटीश सैन्याला हैराण केले. • शेवटी, त्याचा मेजर विल्यम टेलरकडून पराभव झाला आणि 26 एप्रिल 1858 रोजी जगदीशपूर, बिहार येथे रणांगणावर त्याचा मृत्यू झाला. लखनऊ • ती अवधची राजधानी होती. अवधच्या माजी राजाच्या बेगमांपैकी एक बेगम हजरत महल यांनी बंडाचे नेतृत्व केले. कानपूर • या बंडाचे नेतृत्व पेशवे बाजीराव द्वितीय यांचे दत्तक पुत्र नाना साहेबांनी केले. • तांत्या टोपेचा अखेर पराभव झाला, अटक झाली आणि फाशी झाली. • नाना साहेब निसटले पण त्यांचा हुशार सेनापती तंट्या टोपे याने संघर्ष चालूच ठेवला. • हे बंड भयंकर सूडबुद्धीने दडपण्यात आले. • हा विजय अल्पकाळ टिकला. ताज्या सैन्याच्या आगमनानंतर कानपूर ब्रिटिशांनी पुन्हा ताब्यात घेतले. • ब्रिटीशांनी त्यांना पेन्शनपासून वंचित ठेवल्यामुळे ते प्रामुख्याने बंडात सामील झाले. झाशी • बावीस वर्षांच्या राणी लक्ष्मीबाईने बंडखोरांचे नेतृत्व केले जेव्हा ब्रिटिशांनी झाशीच्या गादीवर तिच्या दत्तक मुलाचा दावा मान्य करण्यास नकार दिला. • तिने ब्रिटीश सैन्याविरुद्ध शौर्याने लढा दिला पण शेवटी इंग्रजांनी तिचा पराभव केला. ग्वाल्हेर • राणी लक्ष्मीबाई निसटून गेल्यावर तिला तांत्या टोपे सामील झाले आणि त्यांनी मिळून ग्वाल्हेरकडे कूच करून ते ताब्यात घेतले. • ग्वाल्हेर पुन्हा इंग्रजांनी ताब्यात घेतले. • त्यानंतर भयंकर लढाई झाली जिथे झाशीची राणी वाघिणीसारखी लढली पण शेवटपर्यंत लढत असताना तिचा मृत्यू झाला. • बिहार- बिहारच्या जगदीसपूर येथील राजघराण्यातील कुंवर सिंग यांच्या नेतृत्वाखाली या बंडाचे नेतृत्व करण्यात आले.
स्पष्टीकरण आकृती (Solution Visual Diagram):
Solution Diagram

Solution Diagram

मोफत ऑनलाइन चाचणी उपलब्ध

MPSC सराव चाचणी

हा प्रश्न आणि यासारखे सर्व संभाव्य प्रश्न प्रत्यक्ष परीक्षेसारख्या वेळेत सोडवून तुमची अचूकता तपासा.

ही टेस्ट आता सोडवा

संबंधित महत्त्वाचे सराव प्रश्न (Related Practice Questions):

History MPSC सराव प्रश्न

खालीलपैकी कोणती महिला भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेसच्या अधिवेशनाच्या अध्यक्षा नव्हत्या? 1. सरोजिनी नायडू 2. ॲनी बेझंट 3. नेली सेनगुप्ता 4. कमलादेवी चट्टोपाध्याय खालील पर्याय वापरून योग्य उत्तर निवडा.

History MPSC सराव प्रश्न

राजा राममोहन रॉय यांच्याबद्दल खालील विधाने विचारात घ्या: I. त्यांच्या मनात पौर्वात्य पारंपरिक तत्त्वज्ञान पद्धतींबद्दल नितांत प्रेम आणि आदर होता. II. आपल्या देशवासियांनी बुद्धिप्रामाण्यवादी आणि वैज्ञानिक दृष्टिकोन, तसेच सर्व स्त्री-पुरुषांची मानवी प्रतिष्ठा आणि सामाजिक समतेचे तत्त्व स्वीकारावे, अशी त्यांची इच्छा होती. वरीलपैकी कोणते/कोणती विधान/विधाने अचूक आहे/आहेत?

History MPSC सराव प्रश्न

सालबाईचा तह खालीलपैकी कोणत्या वर्षी झाला?

History MPSC सराव प्रश्न

भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेसच्या कोणत्या अधिवेशनात "पूर्ण स्वराज" चा ठराव मंजूर करण्यात आला?

History MPSC सराव प्रश्न

पुढीलपैकी कोणत्या शासकाने जिटल म्हणून तांब्याची नाणी जारी केली होती?