MPSC Test Logo mpsctest.in
economy Money and Banking
पडताळलेले उत्तर (Verified)
MPSC सराव प्रश्न:

वित्तीय तूट म्हणजे काय?

Fiscal Deficit is

पर्याय (Options):
A

अर्थसंकल्प खर्च - कर्ज वगळता अर्थसंकल्प पावत्या

अचूक उत्तर (Official Answer)
B

प्राथमिक तुटीच्या समान

C

भांडवली खर्च - भांडवली जमा

D

महसूल खर्च - महसूल जमा

सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation): अचूक उत्तर: पर्याय (1)
योग्य उत्तर म्हणजे अर्थसंकल्प खर्च - कर्ज वगळता अर्थसंकल्प जमा • वित्तीय तूट म्हणजे सरकारचे एकूण उत्पन्न (एकूण कर आणि कर्जरहित भांडवली जमा) आणि त्याचा एकूण खर्च. एकूण कमाईची गणना करताना, कर्ज घेण्याचा समावेश नसतो. म्हणून वित्तीय तूट म्हणजे- अर्थसंकल्प खर्च - कर्ज वगळता अर्थसंकल्प जमा • जेव्हा सरकारचा खर्च त्याच्या उत्पन्नापेक्षा जास्त असतो तेव्हा वित्तीय तूट उद्भवते. हा फरक निरपेक्ष मूल्य आणि दोन्ही देशाच्या सकल देशांतर्गत उत्पादनाच्या (जीडीपी) टक्केवारीनुसार मोजला जातो. वारंवार होणारी उच्च वित्तीय तूट म्हणजे सरकार आपल्या क्षमतेपेक्षा जास्त खर्च करीत आहे. • सरकारद्वारे भारताच्या वित्तीय तुटीचे वर्णन - "एका आर्थिक वर्षात भारताच्या एकत्रित निधीतून एकूण वितरणापेक्षा जास्त,कर्जाची परतफेड वगळता निधीमधील एकूण जमा (कर्ज पावत्या वगळून) ". • सरकारचे एकूण उत्पन्न किंवा जमा काय असते? • यात दोन घटक असतात - महसूल जमा आणि अ-करपात्र महसूल. • शासनाचा महसूल जमा • महानगरपालिका कर • आयकर • सीमा शुल्क • युनियन अबकारी कर्तव्ये • केंद्रशासित प्रदेशांचा जीएसटी आणि कर. • अ-करपात्र महसूल • व्याज जमा • लाभांश आणि नफा • बाह्य अनुदान • इतर कर-कर महसूल • केंद्रशासित प्रदेशांचा जमा • सरकारचा खर्चः • महसूल खर्च • भांडवली खर्च • व्याज देयके • भांडवली मालमत्ता तयार करण्यासाठी अनुदान • वित्तीय तुटीचे सूत्र: • वित्तीय तूट = सरकारचा एकूण खर्च (भांडवल आणि महसूल खर्च) - सरकारचे एकूण उत्पन्न (महसूल जमा + कर्जाची वसुली + इतर जमा) • जर एका वित्तीय वर्षात सरकारचा एकूण खर्च हा एकूण महसूल आणि बिगर महसूल जमा पेक्षा जास्त असेल, तर तो फरक त्या आर्थिक वर्षाची वित्तीय तूट आहे. • सरकार कर्ज घेऊन वित्तीय तूट भरून काढते. एक प्रकारे, आर्थिक वर्षात सरकारची एकूण कर्ज आवश्यकता त्या वर्षाच्या वित्तीय तुटीइतकी असते.
मोफत ऑनलाइन चाचणी उपलब्ध

MPSC सराव चाचणी

हा प्रश्न आणि यासारखे सर्व संभाव्य प्रश्न प्रत्यक्ष परीक्षेसारख्या वेळेत सोडवून तुमची अचूकता तपासा.

ही टेस्ट आता सोडवा

संबंधित महत्त्वाचे सराव प्रश्न (Related Practice Questions):

economy MPSC सराव प्रश्न

खालीलपैकी कोणत्या MSMEs श्रेणीमध्ये उद्यम नोंदणी पोर्टलवरील MSME नोंदणीचा सर्वात मोठा वाटा येतो?

economy MPSC सराव प्रश्न

1991 च्या सुधारणांनी उद्योगांचे निर्गुंतवणूक करण्यास प्रोत्साहन दिले होते. 1991 नंतरच्या सुधारणांनंतर कोणता उद्योग सार्वजनिक क्षेत्रासाठी राखीव ठेवण्यात आला आहे?

economy MPSC सराव प्रश्न

जागतिकीकरणामुळे BPO उद्योगाचा उदय झाला. बिझनेस प्रोसेस आउटसोर्सिंगचे (BPO) मुख्य वैशिष्ट्य काय आहे?

economy MPSC सराव प्रश्न

भारतीय रिझर्व्ह बँकेच्या केंद्रीय संचालक मंडळाचा कार्यकाळ किती वर्षांचा असतो?

economy MPSC सराव प्रश्न

जानेवारी ते डिसेंबर 2024 दरम्यान, नियतकालिक श्रमदल सर्वेक्षणानुसार भारतातील बेरोजगारीचा दर किती होता?