MPSC Test Logo mpsctest.in
current_affairs Days and Events
पडताळलेले उत्तर (Verified)
MPSC सराव प्रश्न:

भारताच्या लोकपालने 16 जानेवारी 2026 रोजी स्थापना दिवस साजरा केला. भारताच्या लोकपालासंबंधी खालीलपैकी कोणते विधान अयोग्य आहे?

The Lokpal of India observed its foundation day on 16 January 2026. Which of the following statements regarding the Lokpal of India is incorrect?

पर्याय (Options):
A

लोकपाल आणि लोकायुक्त कायदा, 2013, 16 जानेवारी 2014 रोजी लागू झाल्यानंतर लोकपालची स्थापना झाली.

B

लोकपालमध्ये एक अध्यक्ष आणि आठ सदस्य असतात, ज्यात चार न्यायिक आणि चार गैर-न्यायिक सदस्यांचा समावेश असतो.

C

पंतप्रधान, केंद्रीय मंत्री आणि संसद सदस्यांविरुद्धच्या भ्रष्टाचाराच्या आरोपांची चौकशी करण्याचे अधिकार लोकपालला आहेत.

D

लोकपाल थेट स्वत:हून फौजदारी खटले चालवते आणि भ्रष्टाचार प्रकरणात शिक्षा देते.

अचूक उत्तर (Official Answer)
सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation): अचूक उत्तर: पर्याय (4)
योग्य उत्तर लोकपाल थेट फौजदारी खटले चालवते आणि भ्रष्टाचार प्रकरणात शिक्षा देते आहे. In News • लोकपाल आणि लोकायुक्त कायदा, 2013 अंतर्गत 16 जानेवारी रोजी भारताच्या लोकपालने आपला स्थापना दिवस साजरा केला. स्पष्टीकरण आणि महत्त्वाचे मुद्दे: • लोकपाल आणि लोकायुक्त कायदा, 2013 च्या कलम 3 नुसार 16 जानेवारी 2014 रोजी लोकपालची स्थापना झाली. • यात एक अध्यक्ष आणि आठ सदस्य असतात, ज्यात चार न्यायिक आणि चार गैर-न्यायिक सदस्यांचा समावेश असतो. • यामध्ये पंतप्रधान, केंद्रीय मंत्री, संसद सदस्य आणि केंद्र सरकारमधील अधिकाऱ्यांविरुद्धच्या भ्रष्टाचाराच्या तक्रारींचा समावेश होतो. • लोकपाल फौजदारी खटले चालवत नाही किंवा शिक्षा देत नाही; ते तक्रारींची चौकशी करतात आणि सीबीआय (CBI) सारख्या तपास यंत्रणांना निर्देश देऊ शकतात. पूरक माहिती: • भारताचे लोकपाल • केंद्र स्तरावरची वैधानिक भ्रष्टाचार विरोधी संस्था. • सार्वजनिक जीवनात उत्तरदायित्व सुनिश्चित करण्यासाठी स्वतंत्र लोकपाल म्हणून कार्य करते. • नियुक्ती प्रक्रिया • सदस्यांची नियुक्ती भारताच्या राष्ट्रपतींद्वारे केली जाते. • नियुक्त्या कायद्याच्या कलम 4 अंतर्गत निवड समितीच्या शिफारशींवर आधारित असतात. • लोकपालाचे अधिकार • प्राथमिक चौकशी आणि तपास करण्याचे आदेश देऊ शकतात. • सीबीआय (CBI) सारख्या संस्थांकडे प्रकरणे पाठवू शकतात, परंतु न्यायालय म्हणून नव्हे. • उद्देश • प्रशासनात सत्यता, पारदर्शकता आणि उत्तरदायित्वास प्रोत्साहन देणे. • लोकशाही संस्थांमध्ये लोकांचा विश्वास दृढ करणे.
मोफत ऑनलाइन चाचणी उपलब्ध

MPSC सराव चाचणी

हा प्रश्न आणि यासारखे सर्व संभाव्य प्रश्न प्रत्यक्ष परीक्षेसारख्या वेळेत सोडवून तुमची अचूकता तपासा.

ही टेस्ट आता सोडवा

संबंधित महत्त्वाचे सराव प्रश्न (Related Practice Questions):

current_affairs MPSC सराव प्रश्न

मार्च 2026 मध्ये, राष्ट्रीय महिला आयोग (NCW) आणि ___________ यांनी 'महिला डिजिटल सुरक्षा जागरूकता अभियान' आणि 'ट्रूसायबरसखी' टूलकिट सुरू केले आहे.

current_affairs MPSC सराव प्रश्न

भारताच्या BRICS अध्यक्षपद 2026 साठी अनावरण करण्यात आलेला लोगो भारताच्या कोणत्या राष्ट्रीय चिन्हापासून प्रेरित आहे?

current_affairs MPSC सराव प्रश्न

BHIM (भारत इंटरफेस फॉर मनी) ॲपसाठी अधिकृत ब्रँड अँबेसेडर म्हणून कोणाची नियुक्ती करण्यात आली आहे?

current_affairs MPSC सराव प्रश्न

श्रीनगर मध्यवर्ती कारागृहाच्या पहिल्या काश्मिरी महिला अधीक्षक म्हणून कोणाची नियुक्ती करण्यात आली आहे?

current_affairs MPSC सराव प्रश्न

फिस्कल हेल्थ इंडेक्स (FHI) 2026 च्या दुसऱ्या आवृत्तीसंदर्भात खालील विधानांचा विचार करा: I. भारतीय राज्यांच्या आर्थिक सुदृढतेचे मूल्यांकन करण्यासाठी NITI आयोगाने ते प्रसिद्ध केले आहे. II. 2026 च्या आवृत्तीमध्ये 10 ईशान्येकडील आणि हिमालयीन राज्यांचा समावेश आहे, ज्यांना एकाच एकत्रित यादीमध्ये प्रमुख राज्यांसह स्थान देण्यात आले आहे. III. निर्देशांकानुसार, बहुतेक प्रमुख राज्यांनी मागील वर्षाच्या तुलनेत 2023-24 मध्ये FHI गुणांमध्ये घट नोंदवली. IV. सार्वजनिक वित्तीय व्यवस्थापन मजबूत करणे आणि ऑफ-बजेट कर्जांचे निरीक्षण करणे हे ओळखल्या गेलेल्या प्रमुख धोरणात्मक प्राधान्यांपैकी आहेत.