MPSC Test Logo mpsctest.in
General Science Botany & Plant Kingdom FMT-01
पडताळलेले उत्तर (Verified)
MPSC सराव प्रश्न:

जंगलात वाढणारी खाजकुजलीचे झाडे ____ चा वापर करून स्वतःचे संरक्षण करतात:

Nettle plants which grow in the wild protect themselves using:

पर्याय (Options):
A

केस

अचूक उत्तर (Official Answer)
B

काटे

C

वास

D

फवारा

सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation): अचूक उत्तर: पर्याय (1)
१. वनस्पतीशास्त्र संकल्पना व स्वसंरक्षण यंत्रणा: • खाजकुजली (Nettle plant / बिचूटी) ही जंगलात आढळणारी एक जंगली वनस्पती आहे. • संरक्षणाची पद्धत: - या वनस्पतीच्या पानांवर आणि खोडावर दंश करणारे सूक्ष्म 'केस' (Stinging Hairs / Trichomes) असतात. - हे केस सिलिकाचे बनलेले असून इंजेक्शनच्या सुईसारखे पोकळ असतात. - जनावराचा किंवा माणसाचा स्पर्श होताच केसाचे टोक तुटते आणि त्वचेखाली 'मेथॅनोइक आम्ल' (फॉर्मिक आम्ल - HCOOH) व हिस्टामाइन स्रावले जाते. - यामुळे त्वचेवर असह्य जळजळ व तीव्र खाज सुटते, ज्यामुळे प्राणी या वनस्पतीपासून दूर राहतात. • नैसर्गिक उपाय: - खाजकुजलीच्या जवळच 'डॉक' (Dock plant) वनस्पती आढळते. तिच्या पानात अल्कली (आम्लारी) घटक असल्याने तिचे पान चोळल्यास आम्लाचे उदासीनीकरण होऊन त्वरित आराम मिळतो. म्हणून, पर्याय 1 (केस) योग्य आहे.
स्पष्टीकरण आकृती (Solution Visual Diagram):
Solution Diagram

स्पष्टीकरणाची आकृती / संदर्भ तक्ता

Solution Diagram
परीक्षेतील संभाव्य चूक / Exam Trap:

परीक्षेतील फसवणूक: वनस्पती टोचते म्हणून घाईत 'काटे' पर्याय निवडणे. खाजकुजलीच्या पानांवर काटे नसून 'दंश करणारे केस' असतात.

स्मृती क्लृप्ती / Memory Booster & Mnemonic:

खाजकुजली = दंश करणारे केस (Hairs) + मेथॅनोइक आम्ल!

पर्याय निर्मूलन पद्धत / Option Elimination Strategy:

• पर्याय 1 (केस / Hairs): अचूक उत्तर (दंश करणारे सिलिकाचे सूक्ष्म केस). • पर्याय 2 (काटे): निवडुंग किंवा बाभळीत असतात, खाजकुजलीत काटे नसतात. • पर्याय 3 (वास): चुकीचा पर्याय. • पर्याय 4 (फवारा): वनस्पती फवारा मारत नाहीत.

मोफत ऑनलाइन चाचणी उपलब्ध

MPSC संयुक्त पूर्व परीक्षा गट-ब — १००-प्रश्न संपूर्ण सराव मॉक टेस्ट 05

हा प्रश्न आणि यासारखे सर्व संभाव्य प्रश्न प्रत्यक्ष परीक्षेसारख्या वेळेत सोडवून तुमची अचूकता तपासा.

ही टेस्ट आता सोडवा

संबंधित महत्त्वाचे सराव प्रश्न (Related Practice Questions):