General Science
Motion
पडताळलेले उत्तर (Verified)
MPSC सराव प्रश्न:
क्रिकेट सामन्यामध्ये, जलद वेगाने जाणारा चेंडू पकडताना, मैदानावरील क्षेत्ररक्षक वेग शून्यावर आणण्यासाठी हलत्या चेंडूसह हात मागे खेचतो. ही कृती ________ दर्शवते.
In a cricket match, while catching a fast-moving ball, a fielder on the ground pulls his hands backward with the moving ball to reduce the velocity to zero. This acts represents ________.
पर्याय (Options):
A
संवेग अक्षय्यतेचा नियम
B
न्यूटनचा गतीविषयक तिसरा नियम
C
अचूक उत्तर (Official Answer)
न्यूटनचा गतीविषयक दुसरा नियम
D
ऊर्जा अक्षय्यतेचा नियम
सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation):
अचूक उत्तर: पर्याय (3)
योग्य उत्तर न्यूटनचा गतीविषयक दुसरा नियम आहे.
स्पष्टीकरण आणि महत्त्वाचे मुद्दे:
• क्रिकेट सामन्यामध्ये, जलद वेगाने जाणारा चेंडू पकडताना, मैदानावरील क्षेत्ररक्षक वेग शून्यावर आणण्यासाठी हलत्या चेंडूसह हात मागे खेचतो. त्यामुळे चेंडूचा वेग कमी होतो आणि त्यामुळे वेगवान चेंडू पकडण्याचा परिणामही कमी होतो.
• न्यूटनचा गतीविषयक दुसरा नियम
• त्यामध्ये असे म्हटले आहे की, एखाद्या वस्तूच्या संवेग बदलण्याचा दर हा बलाच्या दिशेने लागू केलेल्या बलाच्या प्रमाणात असतो.
• बल = ma; m = वस्तूचे वस्तूमान, a = वस्तूचे त्वरण.
पूरक माहिती:
• संवेग अक्षय्यतेचा नियम
• दोन किंवा त्यापेक्षा जास्त वस्तूंच्या प्रणालीवर कोणतीही बाह्य बल कार्य करत नसल्यास, प्रणालीची एकूण गती स्थिर राहते, याला संवेग अक्षय्यतेचा नियम म्हणतात.
• न्यूटनचा गतीविषयक तिसरा नियम
• प्रत्येक क्रियेसाठी, त्याच्या समान समान व विरुद्ध प्रतिक्रिया असते आणि दोन्ही दोन वेगवेगळ्या वस्तूंवर कार्य करतात.
• ऊर्जा अक्षय्यतेचा नियम
• या नियमानुसार, उर्जेचे फक्त एका रूपातून दुसर्‍या रूपात रूपांतर होऊ शकते; ती निर्माण केली जाऊ शकत नाही आणि नष्टही होऊ शकत नाही.
• स्थितिज ऊर्जा + गतिज ऊर्जा = स्थिरांक.