General Science
States of Matter
पडताळलेले उत्तर (Verified)
MPSC सराव प्रश्न:
एकमेकांशी काटकोनात असलेल्या अक्षांवर समपृष्ठाचे मिलर निर्देशांकाचे परिगणन करा: 2a, 3b, 4c
Calculate the Miller Indices of the Face having the following intercepts with the three axes perpendicular to each other : 2a, 3b, 4c
पर्याय (Options):
A
अचूक उत्तर (Official Answer)
6, 4, 3
B
2, 3, 4
C
4, 6, 8
D
वरीलपैकी कोणतेही नाही
सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation):
अचूक उत्तर: पर्याय (1)
योग्य उत्तर 6, 4, 3 आहे.
स्पष्टीकरण आणि महत्त्वाचे मुद्दे:
• स्फटिकामधील प्रतल किंवा चेहऱ्यांचे अभिमुखता तीन अक्षांवर त्यांच्या छेदाच्या संदर्भात वर्णन केले जाऊ शकते.
• मिलरने स्फटिकामध्ये प्रतल नियुक्त करण्यासाठी एक प्रणाली सुरू केली.
• मिलरने स्फटिकामध्ये प्रतल निर्दिष्ट करण्यासाठी तीन संख्यांचा संच सादर केला.
• तीन संख्यांचा हा संच संबंधित प्रतलाचा ‘मिलर निर्देशांक’ म्हणून ओळखला जातो.
• मिलर निर्देशांकांची व्याख्या तीन अक्षांवर प्रतलाद्वारे केलेल्या छेदांचा परस्परसंबंध म्हणून केली जाते.
• मिलर निर्देशांक शोधण्याची प्रक्रिया
• पायरी 1: जाळीचे स्थिरांक a, b आणि c च्या संदर्भात X, Y आणि Z अक्षांसह समतल अवरोध निश्चित करा.
• पायरी 2: या संख्यांची परस्परसंख्या निश्चित करा.
• पायरी 3: सर्वात कमी सामान्य भाजक (LCD) शोधा आणि प्रत्येकाला या LCD ने गुणा.
• पायरी 4: परिणाम कंसात लिहिलेला आहे. याला (h k l) आकृतीमधील प्रतलाचे `मिलर निर्देशांक' म्हणतात. याला (h k l) आकृतीमधील प्रतलाचे `मिलर निर्देशांक' म्हणतात.
• गणनेनुसार, 2a,3b,4c चे मिलर निर्देशांक 6,4,3 आहेत. त्यामुळे पर्याय 1 योग्य आहे.