General Science
Laws and Principles
पडताळलेले उत्तर (Verified)
MPSC सराव प्रश्न:
योग्य जोडया जुळवा : +-----+-----------------+--------------+---------------------------------------+ | (a) | सी. व्ही. रमण | (i) | विद्युतधारेव्‍दारे चुंबकत्‍व निर्मिती | +-----+-----------------+--------------+---------------------------------------+ | (b) | जॉर्ज ओहम | (ii) | विद्युत मोटार | | (c) | हॅन्स ओरस्टेड | (iii) | प्रकाशाचे विकिरण | | (d) | मायकेल फॅरेडे | (iv) | विद्युत परिपथातील रोध | | | (v) | विद्युत धारा | | +-----+-----------------+--------------+---------------------------------------+
Match the following : +-----+-----------------+------------------+-----------------------------------+ | (a) | C. V. Raman | (i) | Magnetism due to electric current | +-----+-----------------+------------------+-----------------------------------+ | (b) | George Ohm | (ii) | Electric Motor | | (c) | Hans Oersted | (iii) | Scattering of light | | (d) | Michael Faraday | (iv) | Resistance in an electric circuit | | | (v) | Electric current | | +-----+-----------------+------------------+-----------------------------------+
पर्याय (Options):
A
(a) - (iii), (b) - (iv), (c) - (ii), (d) - (i)
B
अचूक उत्तर (Official Answer)
(a) - (iii), (b) - (iv), (c) - (i), (d) - (ii)
C
(a) - (iii), (b) - (v), (c) - (ii), (d) - (i)
D
(a) - (iii), (b) - (v), (c) - (iv), (d) - (ii)
सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation):
अचूक उत्तर: पर्याय (2)
योग्य उत्तर (a) - (iii), (b) - (iv), (c) - (i), (d) - (ii) आहे.
स्पष्टीकरण आणि महत्त्वाचे मुद्दे:
सी.व्ही. रमण (चंद्रशेखर व्यंकट रमण)
• ते भारतीय भौतिकशास्त्रज्ञ होते.
• जेव्हा प्रकाश पारदर्शक सामग्रीतून मार्गक्रमण करतो तेव्हा शोधला जातो, तरंगलांबीमध्ये विक्षेपित होणारा काही प्रकाश बदलतो. या घटनेला आता रमन स्कॅटरिंग किंवा प्रकाशाचे विकिरण असे म्हणतात.
• जेव्हा प्रकाश प्रिझममधून जातो तेव्हा हे भिन्न रंग तयार करेल.
जॉर्ज ओहम (जॉर्ज सायमन ओहम)
• ते जर्मन भौतिकशास्त्रज्ञ होते
• त्यांनी ओहम नियम शोधला, ज्याचे नाव त्यांच्या यावरून ठेवण्यात आले, ज्यामध्ये असे नमूद केले आहे की वाहकामधून प्रवाहित होणार विद्युत प्रवाह विभवांतराच्या (व्होल्टेज) समानुपाती आणि प्रतिरोधाच्या (V = IR) व्यस्त प्रमाणात आहे. हा नियम ओहमचा नियम म्हणून ओळखला जातो.
हॅन्स ख्रिश्चन ओरस्टेड
• ते डॅनिश भौतिकशास्त्रज्ञ आणि रसायनशास्त्रज्ञ होते.
• तारेमधील विद्युत प्रवाह चुंबकीय कंपास सुईला विचलित करू शकतो हा नियम त्यांनी शोधला.
मायकेल फॅरेडे
• ते इंग्रजी भौतिकशास्त्रज्ञ आणि रसायनशास्त्रज्ञ होते.
• विद्युत मोटरप्रमाणे विद्युतचुंबकत्व समजण्यात प्रयोगांनी मोठा हातभार लावला.
पूरक माहिती:
• जेव्हा प्रकाश एका माध्यमातून दुसऱ्या माध्यमात जातो तेव्हा रेणूंच्या विक्षेपणामुळे प्रकाशाची तरंगलांबी बदलते या घटनेला प्रकाशाचे विकिरण असे म्हणतात.
• परिपथामध्ये चुंबकीय क्षेत्र रूपांतरित केल्याने विद्युत प्रवाह निर्माण होतो हे दर्शविते की यांत्रिक ऊर्जा विद्युत उर्जेमध्ये रूपांतरित केली जाऊ शकते ज्यामुळे डायनॅमो आणि विद्युत मोटरचा वापर होतो.
• विद्युत प्रवाहाच्या प्रवाहाला विरोध करणारा पदार्थ प्रतिरोध म्हणून ओळखला जातो. विद्युत उपकरणांमध्ये विद्युत प्रवाहाचे नियमन करण्यासाठी याचा वापर केला जातो.