MPSC Test Logo mpsctest.in
History National movement (1885 - 1919)
पडताळलेले उत्तर (Verified)
MPSC सराव प्रश्न:

खालीलपैकी कोणत्या वर्षी भारतात प्रथमच जातीय मतदार संघाची ओळख झाली?

In which of the following years was communal electorate introduced for the first time in India?

पर्याय (Options):
A

1945

B

1909

अचूक उत्तर (Official Answer)
C

1911

D

1925

सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation): अचूक उत्तर: पर्याय (2)
योग्य उत्तर 1909 आहे. स्पष्टीकरण आणि महत्त्वाचे मुद्दे: • भारतीय परिषद कायदा 1909 हा ब्रिटीश संसदेचा एक कायदा होता, ज्याने विधान परिषदांमध्ये काही सुधारणा आणल्या आणि ब्रिटिश भारताच्या कारभारात भारतीयांचा (मर्यादित) सहभाग वाढवला. • भारताचे परराष्ट्र सचिव जॉन मॉर्ले आणि भारताचे व्हाईसरॉय, मिंटो यांच्यानंतर याला सामान्यतः मोर्ले-मिंटो सुधारणा म्हणतात. • या सुधारणांमध्ये भारतीयांचे राज्य सचिव, व्हाइसरॉयच्या कार्यकारी परिषदेत आणि बॉम्बे आणि मद्रासच्या कार्यकारी परिषदांमध्ये प्रवेश आणि मुस्लिमांसाठी स्वतंत्र मतदारांची तरतूद असलेल्या विधान परिषदांमध्ये निवडून आलेल्या घटकाचा समावेश होता. • सुधारणांना भारतीय राष्ट्रवादी खूप सावध मानत होते आणि हिंदूंनी मुस्लिमांसाठी स्वतंत्र मतदारांच्या तरतुदीला विरोध केला. • केंद्र आणि प्रांतातील विधान परिषदांचा आकार वाढवला गेला. • या कायद्याने इम्पीरियल लेजिस्लेटिव्ह परिषदेचे कमाल अतिरिक्त सदस्यत्व 16 वरून 60 पर्यंत वाढवले. • केंद्र आणि प्रांतातील विधान परिषदांमध्ये खालीलप्रमाणे सदस्यांचे चार वर्ग असायचे: पदसिद्ध सदस्य: गव्हर्नर-जनरल आणि कार्यकारी परिषदेचे सदस्य आणि नामनिर्देशित अधिकृत सदस्य: गव्हर्नर-जनरलद्वारे नामनिर्देशित सरकारी अधिकारी. • नामनिर्देशित अशासकीय सदस्य: गव्हर्नर-जनरल यांनी नामनिर्देशित केलेले परंतु ते सरकारी अधिकारी नव्हते. • निवडलेले सदस्य: भारतीयांच्या विविध श्रेणींद्वारे निवडलेले. • निवडून आलेले सदस्य अप्रत्यक्षपणे निवडले गेले. • भारतीयांना प्रथमच इम्पीरियल लेजिस्लेटिव्ह परिषदेचे सदस्यत्व देण्यात आले. • मुस्लिमांसाठी स्वतंत्र मतदार संघ सुरू केला. • काही मतदारसंघ मुस्लिमांसाठी निश्चित करण्यात आले होते आणि केवळ मुस्लिमच त्यांच्या प्रतिनिधींना मतदान करू शकत होते. • सत्येंद्र पी. सिन्हा यांची व्हाइसरॉयच्या कार्यकारी परिषदेचे पहिले भारतीय सदस्य म्हणून नियुक्ती करण्यात आली. पूरक माहिती: • 1945- वेव्हेल योजना: 1945 मध्ये शिमला परिषदेत वेव्हेल योजना प्रथम सादर करण्यात आली. • त्याचे नाव भारताचे व्हाईसरॉय लॉर्ड वेव्हेल यांच्या नावावरून ठेवण्यात आले. • भारतीय स्व-शासनासाठी वेव्हेल योजनेवर सहमती देण्यासाठी शिमला परिषद आयोजित करण्यात आली होती, ज्याने सांप्रदायिक धर्तीवर स्वतंत्र प्रतिनिधित्व प्रदान केले होते. • 1911: INC अधिवेशन कलकत्ता; अध्यक्ष: बी.एन. धर; काँग्रेसच्या अधिवेशनात जन-गण-मनचे प्रथमच गायन • 1925: INC अधिवेशन कानपूर; अध्यक्ष: सरोजिनी नायडू, पहिल्या भारतीय महिला अध्यक्ष.
मोफत ऑनलाइन चाचणी उपलब्ध

MPSC सराव चाचणी

हा प्रश्न आणि यासारखे सर्व संभाव्य प्रश्न प्रत्यक्ष परीक्षेसारख्या वेळेत सोडवून तुमची अचूकता तपासा.

ही टेस्ट आता सोडवा

संबंधित महत्त्वाचे सराव प्रश्न (Related Practice Questions):

History MPSC सराव प्रश्न

खालीलपैकी कोणती महिला भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेसच्या अधिवेशनाच्या अध्यक्षा नव्हत्या? 1. सरोजिनी नायडू 2. ॲनी बेझंट 3. नेली सेनगुप्ता 4. कमलादेवी चट्टोपाध्याय खालील पर्याय वापरून योग्य उत्तर निवडा.

History MPSC सराव प्रश्न

राजा राममोहन रॉय यांच्याबद्दल खालील विधाने विचारात घ्या: I. त्यांच्या मनात पौर्वात्य पारंपरिक तत्त्वज्ञान पद्धतींबद्दल नितांत प्रेम आणि आदर होता. II. आपल्या देशवासियांनी बुद्धिप्रामाण्यवादी आणि वैज्ञानिक दृष्टिकोन, तसेच सर्व स्त्री-पुरुषांची मानवी प्रतिष्ठा आणि सामाजिक समतेचे तत्त्व स्वीकारावे, अशी त्यांची इच्छा होती. वरीलपैकी कोणते/कोणती विधान/विधाने अचूक आहे/आहेत?

History MPSC सराव प्रश्न

सालबाईचा तह खालीलपैकी कोणत्या वर्षी झाला?

History MPSC सराव प्रश्न

भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेसच्या कोणत्या अधिवेशनात "पूर्ण स्वराज" चा ठराव मंजूर करण्यात आला?

History MPSC सराव प्रश्न

पुढीलपैकी कोणत्या शासकाने जिटल म्हणून तांब्याची नाणी जारी केली होती?