योग्य उत्तर आंतरराष्ट्रीय चराई क्षेत्र आणि पशुपालक वर्ष आहे.
In News
• संयुक्त राष्ट्र संघाने गवताळ प्रदेश आणि चराई समुदायांचे महत्त्व दर्शवण्यासाठी 2026 हे वर्ष आंतरराष्ट्रीय चराई क्षेत्र आणि पशुपालक वर्ष म्हणून घोषित केले आहे.
स्पष्टीकरण आणि महत्त्वाचे मुद्दे:
• संयुक्त राष्ट्रांनी 2026 हे वर्ष आंतरराष्ट्रीय चराई क्षेत्र आणि पशुपालक वर्ष म्हणून निश्चित केले आहे.
• या उपक्रमाचा उद्देश गवताळ प्रदेश आणि सवाना यांसारख्या महत्वाच्या पण कमी ओळखल्या जाणाऱ्या परिसंस्थेवर प्रकाश टाकणे आहे.
• या परिसंस्था कार्बन जप्ती, जैवविविधता आणि हवामान लवचिकता मध्ये महत्त्वाची भूमिका बजावतात.
• चराई क्षेत्र
• गवताळ प्रदेश, सवाना आणि चराई जमिनींचा समावेश होतो.
• पशुपालक समुदाय आणि वन्यजीवनाचे समर्थन करतात.
• प्रमुख जागतिक कार्बन सिंक म्हणून कार्य करतात.
पूरक माहिती:
• UNFCCC
• युनायटेड नेशन्स फ्रेमवर्क कन्व्हेन्शन ऑन क्लायमेट चेंज जे मुख्यतः कार्बन व्यवस्थापनाद्वारे हवामान बदलाच्या व्यवस्थापनावर लक्ष केंद्रित करते.
• UNCCD
• युनायटेड नेशन्स कन्व्हेन्शन टू कॉम्बॅट डेझर्टिफिकेशन जे जमिनीच्या ऱ्हासाला तटस्थ आणि चराई क्षेत्राचे संरक्षण करण्यास प्रोत्साहन देते.
• गवताळ प्रदेश आणि सवाना
• मोठ्या प्रमाणात कार्बन साठवणार्या आणि विविध वनस्पती आणि प्राणी जीवनाचे समर्थन करणार्या खुल्या परिसंस्था आहेत.
• राष्ट्रीय स्तरावर निर्धारित योगदान
• उत्सर्जन कमी करण्यासाठी आणि कार्बन सिंक वाढवण्यासाठी पॅरिस करारांतर्गत देशांनी सादर केलेल्या हवामान कृती योजना आहेत.
The correct answer is International Year for Rangelands and Pastoralists.
In News
• The United Nations has declared 2026 as the International Year for Rangelands and Pastoralists to highlight the importance of grasslands and grazing communities.
Explanation & Key Takeaways:
• The UN has designated 2026 as the International Year for Rangelands and Pastoralists.
• The initiative aims to spotlight grasslands and savannahs as vital but under-recognised ecosystems.
• These ecosystems play a key role in carbon sequestration, biodiversity and climate resilience.
• Rangelands
• Include grasslands, savannahs and grazing lands
• Support pastoral communities and wildlife
• Act as major global carbon sinks
Related Concepts:
• UNFCCC
• United Nations Framework Convention on Climate Change that focuses on climate change mitigation mainly through carbon management.
• UNCCD
• United Nations Convention to Combat Desertification that promotes land degradation neutrality and rangeland protection.
• Grasslands and Savannahs
• Open ecosystems that store large amounts of carbon and support diverse plant and animal life.
• Nationally Determined Contributions
• Climate action plans submitted by countries under the Paris Agreement to reduce emissions and enhance carbon sinks.
परीक्षेतील संभाव्य चूक: विद्यार्थी अनेकदा पर्याय 1 ('आंतरराष्ट्रीय हवामान कृती आणि वन संवर्धन वर्ष') आणि पर्याय 4 ('आंतरराष्ट्रीय चराई क्षेत्र आणि पशुपालक वर्ष') यामध्ये गोंधळात पडतात. प्रश्न नीट वाचून संकल्पनेतील सूक्ष्म भेद लक्षात घेणे आवश्यक आहे.
Exam Trap: Candidates frequently confuse Option 1 ('International Year of Climate Action and Forest Conservation') with Option 4 ('International Year for Rangelands and Pastoralists'). Distinguish the exact context before marking.
स्मृती क्लृप्ती: ३-घटक सूत्र (घटक + स्थान + परिणाम) — 'आंतरराष्ट्रीय चराई क्षेत्र आणि पशुपालक वर्ष'. Science, Technology & Space Missionsमध्ये हा मुख्य कीवर्ड लक्षात ठेवा.
Key Fact Anchor: Focus on 'International Year for Rangelands and Pastoralists' as the core identifier for Science, Technology & Space Missions.
🎯 पर्याय बाद पद्धत (Option Elimination Strategy):
• पर्याय 1 ('आंतरराष्ट्रीय हवामान कृती आणि वन संवर्धन वर्ष'): हा पर्याय अयोग्य आहे. आयोगाच्या संदर्भानुसार अचूक उत्तर 'आंतरराष्ट्रीय चराई क्षेत्र आणि पशुपालक वर्ष' हे ठरते.
• पर्याय 2 ('युद्धातील पीडितांविरुद्ध एकजुटीचे आंतरराष्ट्रीय वर्ष'): हा पर्याय अयोग्य आहे. आयोगाच्या संदर्भानुसार अचूक उत्तर 'आंतरराष्ट्रीय चराई क्षेत्र आणि पशुपालक वर्ष' हे ठरते.
• पर्याय 3 ('आंतरराष्ट्रीय जैवविविधता वर्ष'): हा पर्याय अयोग्य आहे. आयोगाच्या संदर्भानुसार अचूक उत्तर 'आंतरराष्ट्रीय चराई क्षेत्र आणि पशुपालक वर्ष' हे ठरते.
• निष्कर्ष: त्यामुळे उर्वरित पर्याय बाद होऊन अचूक उत्तर पर्याय 4 ('आंतरराष्ट्रीय चराई क्षेत्र आणि पशुपालक वर्ष') निश्चित होते.
🎯 Option Elimination Strategy:
• Option 1 ('International Year of Climate Action and Forest Conservation'): Incorrect. As per official verified records, 'International Year for Rangelands and Pastoralists' is the valid fact.
• Option 2 ('International Year of Solidarity Against Victims of War'): Incorrect. As per official verified records, 'International Year for Rangelands and Pastoralists' is the valid fact.
• Option 3 ('International Year of Biodiversity'): Incorrect. As per official verified records, 'International Year for Rangelands and Pastoralists' is the valid fact.
• Conclusion: Hence, eliminating incorrect options leads to Option 4 ('International Year for Rangelands and Pastoralists').