MPSC Test Logo mpsctest.in
General Science General
पडताळलेले उत्तर (Verified)
MPSC सराव प्रश्न:

खालीलपैकी कोणते औषध वेदनाशामक आणि ज्वरनाशक अशा दोन्ही प्रकारात वर्गीकृत केले जाऊ शकते? A. वेरोनल B. बेनाड्रिल C. पेनिसिलिन D. पॅरासिटामॉल

Which of the following medicine can be classified as both Analgesics and Antipyretics ? A. Veronal B. Benadryl C. Penicillin D. Paracetamol

पर्याय (Options):
A

फक्त A

B

A आणि D दोन्ही

C

B आणि C दोन्ही

D

फक्त D

अचूक उत्तर (Official Answer)
सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation): अचूक उत्तर: पर्याय (4)
योग्य उत्तर फक्त D आहे. Key Points • पॅरासिटामॉल हे एक मोठ्या प्रमाणावर वापरले जाणारे औषध आहे जे वेदनाशामक (वेदनाशामक) आणि ज्वरनाशक (ताप कमी करणारे) असे दोन्ही म्हणून वर्गीकृत केले जाते. हे हलक्या ते मध्यम वेदना कमी करण्यात आणि ताप कमी करण्यात प्रभावी आहे. म्हणून, पर्याय D योग्य आहे. • पर्याय A (वेरोनल) हे एक बार्बिट्युरेट आहे आणि ते वेदनाशामक किंवा ज्वरनाशक म्हणून वर्गीकृत नाही. हे प्रामुख्याने शामक आणि संमोहन औषध म्हणून वापरले जाते. म्हणून, हा पर्याय चुकीचा आहे. • पर्याय B (बेनाड्रिल) हे ॲलर्जी, सर्दीची लक्षणे आणि खोकला यांच्या उपचारांसाठी वापरले जाणारे अँटीहिस्टामाईन आहे. ते वेदनाशामक किंवा ज्वरनाशक म्हणून वर्गीकृत नाही. म्हणून, हा पर्याय चुकीचा आहे. • पर्याय C (पेनिसिलिन) हे जिवाणू संसर्गांवर उपचार करण्यासाठी वापरले जाणारे प्रतिजैविक आहे. यामध्ये वेदनाशामक किंवा ज्वरनाशक गुणधर्म नाहीत. म्हणून, हा पर्याय चुकीचा आहे. • पॅरासिटामॉल, वेदना कमी करण्यासाठी आणि ताप कमी करण्यासाठी सामान्यतः निर्धारित औषध असल्याने, दिलेल्या पर्यायांपैकी हे एकमेव योग्य उत्तर आहे. म्हणून, पर्याय D योग्य आहे. Additional Information • वेदनाशामक : • व्याख्या: वेदनाशामक ही अशी औषधे आहेत जी बेशुद्ध न करता वेदना कमी करतात. • प्रकार: त्यांचे नॉन-ओपिओइड वेदनाशामक (उदा. पॅरासिटामॉल, ऍस्पिरिन) आणि ओपिओइड वेदनाशामक (उदा. मॉर्फिन, कोडाइन) असे वर्गीकरण केले जाते. • उदाहरणे: ऍस्पिरिन, आयबुप्रोफेन, पॅरासिटामॉल आणि डायक्लोफेनाक ही सौम्य ते मध्यम वेदनांसाठी वापरली जाणारी सामान्य नॉन-ओपिओइड वेदनाशामक औषधे आहेत. • ज्वरनाशक : • व्याख्या: ज्वरनाशक ही अशी औषधे आहेत जी शरीराचे तापमान नियंत्रित करण्यासाठी हायपोथॅलॅमसवर कार्य करून ताप कमी करण्यास मदत करतात. • सामान्य ज्वरनाशक: पॅरासिटामॉल आणि आयबुप्रोफेन ही मोठ्या प्रमाणावर वापरली जाणारी ज्वरनाशक औषधे आहेत. संसर्ग किंवा दाहक रोगांसारख्या विविध परिस्थितींमध्ये ताप व्यवस्थापनात ती प्रभावी आहेत. • पर्यायांविषयी विशिष्ट तपशील: • वेरोनल: 20 व्या शतकाच्या सुरुवातीस सादर केलेले, वेरोनल (बार्बिटल) हे बार्बिट्युरेट शामक आहे. सुरक्षित पर्याय उपलब्ध असल्याने ते आता मोठ्या प्रमाणावर वापरले जात नाही. • बेनाड्रिल: मोठ्या प्रमाणावर वापरले जाणारे ओव्हर-द-काउंटर अँटीहिस्टामाईन, ते ॲलर्जी, गवत ताप आणि सर्दीच्या लक्षणांवर उपचार करण्यासाठी प्रभावी आहे परंतु वेदना किंवा ताप व्यवस्थापनात त्याची कोणतीही भूमिका नाही. • पेनिसिलिन: 1928 मध्ये अलेक्झांडर फ्लेमिंगने शोधलेले, पेनिसिलिन हे जिवाणू संसर्गावर उपचार करण्यासाठी वापरले जाणारे एक महत्त्वाचे प्रतिजैविक आहे. यामध्ये वेदनाशामक किंवा ज्वरनाशक गुणधर्म नाहीत. Important Points • पॅरासिटामॉल: हे जगभरातील सर्वात सामान्यपणे वापरले जाणारे ओव्हर-द-काउंटर औषध आहे. शिफारस केलेल्या डोसमध्ये ते सुरक्षित मानले जाते, परंतु जास्त डोसमुळे यकृताला विषबाधा होऊ शकते. • कार्य करण्याची पद्धत: पॅरासिटामॉल मेंदूतील प्रोस्टाग्लँडिन संश्लेषण रोखून कार्य करते, ज्यामुळे वेदना आणि ताप कमी होण्यास मदत होते. • वापर: पॅरासिटामॉलचा वापर डोकेदुखी, स्नायू दुखणे आणि दातदुखी यासह सौम्य ते मध्यम वेदनांवर तसेच संसर्गामुळे होणाऱ्या तापावर उपचार करण्यासाठी केला जातो.
मोफत ऑनलाइन चाचणी उपलब्ध

MPSC सराव चाचणी

हा प्रश्न आणि यासारखे सर्व संभाव्य प्रश्न प्रत्यक्ष परीक्षेसारख्या वेळेत सोडवून तुमची अचूकता तपासा.

ही टेस्ट आता सोडवा

संबंधित महत्त्वाचे सराव प्रश्न (Related Practice Questions):

General Science MPSC सराव प्रश्न

कोणत्या कारणामुळे DNA सर्वाधिक प्रमाणात आढळणारे जनुकीय पदार्थ बनतो?

General Science MPSC सराव प्रश्न

डीएनए (DNA) संदर्भात खालील विधाने विचारात घ्या: 1. डीएनए म्हणजे डीऑक्सिरायबोन्यूक्लिक ऍसिड (Deoxyribonucleic Acid) होय. 2. हे रायबोसोममध्ये (ribosomes) स्थित असते. 3. हे रायबोन्यूक्लिक ऍसिड (Ribonucleic Acid) पासून बनलेले आहे. 4. ते स्वतःची प्रत बनवू शकते. खालीलपैकी कोणते विधान/विधाने बरोबर आहे/आहेत?

General Science MPSC सराव प्रश्न

खालीलपैकी कोणते प्रकाशाच्या अपवर्तनाचे उदाहरण नाही?

General Science MPSC सराव प्रश्न

खालीलपैकी कोणती सामग्री विद्युत दिव्यांमध्ये फिलामेंट बनवण्यासाठी सर्वात योग्य आहे?

General Science MPSC सराव प्रश्न

प्रकाश परावर्तनाच्या दुसऱ्या नियमानुसार, सर्व आपाती किरण, आपतन बिंदूजवळ आरशाची स्तंभिका आणि परावर्तित किरण: