MPSC Test Logo mpsctest.in
Economy General
पडताळलेले उत्तर (Verified)
MPSC सराव प्रश्न:

"आर्थिक वाढ म्हणजे केवळ उत्पादनात वाढ." हे कोणाचे विधान होते?

"Economic growth is the increase in output only" whose statement was this?

पर्याय (Options):
A

प्रा. एडिसन

B

प्रा. किंडलबर्गर

अचूक उत्तर (Official Answer)
C

ए.डी. गोरवाला

D

प्रा. जोसेफ शुंपीटर

सविस्तर स्पष्टीकरण (Detailed Explanation): अचूक उत्तर: पर्याय (2)
योग्य उत्तर प्रा. किंडलबर्गर आहे. Key Points • आर्थिक वाढ: आर्थिक वाढ म्हणजे विशिष्ट कालावधीत अर्थव्यवस्थेतील वस्तू आणि सेवांच्या उत्पादनात वाढ. • प्रा. चार्ल्स किंडलबर्गर: ते आंतरराष्ट्रीय अर्थशास्त्र आणि आर्थिक इतिहासावरील त्यांच्या कार्यासाठी ओळखले जाणारे प्रसिद्ध अमेरिकन अर्थशास्त्रज्ञ होते. त्यांनी यावर भर दिला की, आर्थिक वाढीमध्ये अर्थव्यवस्थेतील वस्तू आणि सेवांच्या एकूण उत्पादनात वाढ होते. • त्यांच्या दृष्टिकोनातून, आर्थिक वाढ केवळ उत्पादनातील वाढीपुरती मर्यादित नसून कार्यक्षमता, तंत्रज्ञान आणि संसाधने यांसारख्या घटकांमध्ये सुधारणा देखील त्यात समाविष्ट आहे. म्हणून, हे विधान त्यांच्या विचारांशी जुळते. • “आर्थिक वाढ म्हणजे केवळ उत्पादनातील वाढ” हे विधान आर्थिक वाढीच्या विस्तृत संकल्पनेची एक सरळसोपी आवृत्ती दर्शवते, जी प्रा. किंडलबर्गर यांच्या अभ्यासाचे प्रमुख लक्ष आहे. • प्रा. किंडलबर्गर यांचे योगदान: आंतरराष्ट्रीय व्यापार, भांडवली प्रवाह आणि जागतिक आर्थिक स्थिरता यामुळे आर्थिक वाढ कशी प्रभावित होते हे समजून घेण्यासाठी त्यांनी महत्त्वपूर्ण योगदान दिले. त्यांच्या सिद्धांतांनी शाश्वत वाढीसाठी आर्थिक उत्पादन वाढवण्याचे महत्त्व अधोरेखित केले. • म्हणून, योग्य उत्तर प्रा. किंडलबर्गर आहे. Additional Information • इतर अर्थशास्त्रज्ञ आणि आर्थिक वाढीवरील त्यांची मते: • प्रा. एडिसन: एडिसन यांचे योगदान तांत्रिक प्रगती आणि नवनवीन शोधांवर अधिक केंद्रित होते. आर्थिक उत्पादन वाढविण्यात तंत्रज्ञानाच्या भूमिकेवर त्यांचा विश्वास होता, परंतु त्यांनी आर्थिक वाढ केवळ उत्पादनातील वाढीपुरती मर्यादित ठेवली नाही. • ए.डी. गोरवाला: ते एक भारतीय प्रशासक आणि अर्थशास्त्रज्ञ होते ज्यांनी आर्थिक विकासाचे प्रमुख चालक म्हणून शासन आणि प्रशासकीय कार्यक्षमतेवर भर दिला. त्यांच्या कार्याने आर्थिक वाढीची व्याख्या केवळ उत्पादनातील वाढ अशी केलेली नाही. • प्रा. जोसेफ शुंपीटर: शुंपीटर त्यांच्या सर्जनशील विनाशाच्या सिद्धांतासाठी प्रसिद्ध आहेत. त्यांनी असा युक्तिवाद केला की, नवोपक्रम आणि तांत्रिक बदल हे आर्थिक वाढीचे प्राथमिक चालक आहेत, ज्यात वाढलेल्या उत्पादनाचा समावेश आहे, परंतु ते केवळ वाढलेल्या उत्पादनापुरते मर्यादित नाहीत. • आर्थिक वाढीची प्रमुख वैशिष्ट्ये: • आर्थिक वाढ सकल देशांतर्गत उत्पादन (GDP) आणि सकल राष्ट्रीय उत्पादन (GNP) सारख्या मेट्रिक्सचा वापर करून मोजली जाते. हे अर्थव्यवस्थेत उत्पादित केलेल्या सर्व वस्तू आणि सेवांचे मूल्य दर्शवते. • वाढ भांडवली संचय, तांत्रिक प्रगती, श्रमशक्ती विस्तार आणि उत्पादकतेतील सुधारणा यांसारख्या घटकांमुळे होते. • आर्थिक वाढीची महत्त्वाची उदाहरणे: • औद्योगिक क्रांती: या काळात तांत्रिक नवनवीन शोधामुळे उत्पादनात प्रचंड वाढ झाली, जे वाढलेल्या उत्पादनामुळे प्रेरित आर्थिक वाढीचे एक उदाहरण आहे. • दुसऱ्या महायुद्धानंतरची पुनर्प्राप्ती: जर्मनी आणि जपानसह अनेक देशांनी औद्योगिक उत्पादन वाढवून आणि त्यांच्या अर्थव्यवस्थांची पुनर्बांधणी करून वेगाने आर्थिक वाढ अनुभवली. Important Points • आर्थिक वाढ वि. आर्थिक विकास: • आर्थिक वाढ उत्पादनातील संख्यात्मक वाढीवर लक्ष केंद्रित करते, तर आर्थिक विकासात राहणीमान, शिक्षण आणि आरोग्य यांसारख्या गुणात्मक सुधारणांचा समावेश होतो. • उदाहरणार्थ, एखाद्या देशात वाढलेल्या औद्योगिक उत्पादनामुळे आर्थिक वाढ होऊ शकते, परंतु सामाजिक निर्देशकांमध्ये सुधारणा झाल्याशिवाय त्याला आर्थिक विकास अनुभवता येणार नाही. • आर्थिक वाढीमध्ये तंत्रज्ञानाची भूमिका: • तांत्रिक प्रगतीमुळे अधिक कार्यक्षम उत्पादन प्रक्रिया होतात, ज्यामुळे उत्पादनात वाढ होते आणि आर्थिक वाढीस हातभार लागतो. • उदाहरण: संगणक आणि इंटरनेटच्या आगमनाने उद्योगांमध्ये क्रांती घडवून आणली, ज्यामुळे जागतिक स्तरावर महत्त्वपूर्ण आर्थिक वाढ झाली.
मोफत ऑनलाइन चाचणी उपलब्ध

MPSC सराव चाचणी

हा प्रश्न आणि यासारखे सर्व संभाव्य प्रश्न प्रत्यक्ष परीक्षेसारख्या वेळेत सोडवून तुमची अचूकता तपासा.

ही टेस्ट आता सोडवा

संबंधित महत्त्वाचे सराव प्रश्न (Related Practice Questions):

Economy MPSC सराव प्रश्न

भारतातील थेट कराचे उदाहरण खालीलपैकी कोणते आहे?

Economy MPSC सराव प्रश्न

भारतीय राज्यघटनेतील पंचवार्षिक योजनांची संकल्पना _______ पासून घेतली आहे.

Economy MPSC सराव प्रश्न

अमेरिकेसोबत भारताच्या अलीकडील LPG (घरगुती गॅस) आयात करारासंदर्भात खालील विधाने विचारात घ्या: I. अमेरिकेकडून LPG आयात करण्याचा पहिला दीर्घकालीन करार भारताने केला आहे. II. या नवीन करारानुसार भारत सध्या त्याच्या एकूण वार्षिक LPG गरजेच्या सुमारे 10% आयात अमेरिकेकडून करतो. दिलेल्या विधानांपैकी कोणते विधान/विधाने बरोबर आहे/आहेत?

Economy MPSC सराव प्रश्न

खालीलपैकी कोणती संकल्पना निव्वळ देशांतर्गत उत्पादाचे (NDP) उत्तम प्रतिनिधित्व करते?

Economy MPSC सराव प्रश्न

पुढीलपैकी कोणता उद्योग भारताच्या आठ मोठ्या उद्योगांचा भाग नाही?